Συνομιλίες μηδενικών προσδοκιών για το Σκοπιανό

«Όταν σταματήσεις να κάνεις πεντάλ, πέφτεις από το ποδήλατο». Με τη φράση αυτή περιέγραφε διπλωμάτης την πρωτοβουλία του Μάθιου Νίμιτς να πραγματοποιήσει την ερχόμενη εβδομάδα στη Νέα Υόρκη νέο γύρο συνομιλιών για το Σκοπιανό ανάμεσα στους διαπραγματευτές των δύο πλευρών.

Η διατύπωση αυτή είναι ενδεικτική των μικρών προσδοκιών της Αθήνας από τις συναντήσεις του μεσολαβητή του ΟΗΕ με τους κ.κ. Ντίμη Βασιλάκη και Νικόλα Ντιμιτρόφ στις 14 και 15 Αυγούστου, καθώς η ακραία ρητορική των Σκοπίων και η επιβάρυνση της ατζέντας με νέες διεκδικήσεις, σχολιάζουν διπλωματικές πηγές, τορπιλίζουν τις προσπάθειες για την εξεύρευση αμοιβαία αποδεκτής λύσης.

Οι ίδιες πηγές σημειώνουν ότι προφανώς ο κ. Νίμιτς γνωρίζει τις τελευταίες εξελίξεις στο εσωτερικό των Σκοπίων, που έχουν φέρει τον μετριοπαθή πρόεδρο Μπράνκο Τσερβένκοφσκι σε μετωπική σύγκρουση με τον πρωθυπουργό Νίκολα Γκρούεφσκι, καθώς και την εμπρηστική επιστολογραφία του δεύτερου με τους ισχυρισμούς περί μακεδονικής μειονότητας στην Ελλάδα. Συνεπώς, προσθέτουν, ούτε οι πιο αισιόδοξοι δεν αναμένουν κάποια νέα ιδέα ή δέσμη που θα μπορούσε να οδηγήσει σε άρση του αδιεξόδου.

Μονόλογοι. Ως εκ τούτου, ουδείς αναμένει κάτι περισσότερο από την επανάληψη παράλληλων μονολόγων των δύο πλευρών. Μόνο που αυτή τη φορά, σημειώνουν οι ίδιες πηγές, το ενδιαφέρον αναμένεται να μετατοπιστεί στον μονόλογο της σκοπιανής πλευράς, καθώς η γειτονική χώρα είναι αυτή που προσθέτει στην ατζέντα ζητήματα πέραν της ονομασίας.

Ούτως ή άλλως, η Αθήνα έχει δηλώσει σε όλους τους τόνους ότι δεν προτίθεται να εκτραπεί από το αντικείμενο της διαπραγμάτευσης που είναι μόνον η ονομασία και το εύρος εφαρμογής της, καθώς και ότι δεν θα παρασυρθεί σε καμιά συζήτηση περί μακεδονικής μειονότητας. Δεν είναι, ωστόσο, λίγοι όσοι εκτιμούν πως το γεγονός ότι μετά τον θρίαμβό του στις εκλογές ο Γκρούεφσκι «φορτώνει» την ατζέντα με νέες διεκδικήσεις εις βάρος της ελληνικής πλευράς, ίσως να μην αποτελεί απλώς μέρος του παιχνιδιού των εσωτερικών πολιτικών εντυπώσεων στα Σκόπια. Η στροφή αυτή της τακτικής των Σκοπίων δεν αποκλείεται να είναι μέρος μιας νέας στρατηγικής.

Οι επιστολές. Διπλωματικές πηγές υπογραμμίζουν πως αυτό δεν σημαίνει ότι η Αθήνα μπορεί να εφησυχάζει. Λένε, μάλιστα, σχολιάζοντας με νόημα τις επιστολές Γκρούεφσκι, πως «κάθε επιστολή έχει και απάντηση». Αυτό σημαίνει πως το ζήτημα δεν τελειώνει με την αποστασιοποιημένη αντιμετώπιση των επιστολών από την Ε.Ε., τις ΗΠΑ και τον ΟΗΕ. Διπλωμάτες βλέπουν στη σκοπιανή στροφή την προσπάθεια δημιουργίας μιας παράλληλης ατζέντας, την οποία η άλλη πλευρά θα επιχειρεί να φέρει στο τραπέζι σε κάθε διαπραγμάτευση, με στόχο να τη συνδέσει με την επίσημη ατζέντα υπό την ομπρέλα του ΟΗΕ που είναι το ζήτημα της ονομασίας.

Σε κάθε περίπτωση, οι διαθέσεις των Σκοπιανών θα διαφανούν σε λίγες ημέρες, αν και οι εξελίξεις αναμένονται, σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις τον Σεπτέμβριο, στη γενική συνέλευση του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, όπου Αθήνα και Σκόπια θα βρεθούν υπό την ίδια στέγη στον ΟΗΕ. Αυτός είναι και ο λόγος που διπλωματικοί κύκλοι θεωρούν μάλλον απίθανη επίσκεψη του Μάθιου Νίμιτς στην περιοχή πριν από τις 20 Σεπτεμβρίου.