Ρωσική σφήνα με δεύτερο αγωγό αερίου

Έπειτα από έναν μαραθώνιο διαβουλεύσεων μεταξύ των αντιπροσωπειών της Ελλάδας και της Ρωσίας, έκλεισε τελικά χθες το μεσημέρι η συμφωνία για τη συμμετοχή της χώρας μας στην κατασκευή και εκμετάλλευση του αγωγού φυσικού αερίου South Stream.

Oι διαπραγματεύσεις ολοκληρώθηκαν στο παρά πέντε και σήμερα «πέφτουν» οι τελικές υπογραφές από τους υπουργούς Ανάπτυξης και Ενέργειας των δύο χωρών, Χρήστο Φώλια και Βίκτορ Χριστένκο, παρουσία των δύο ηγετών, του Έλληνα Πρωθυπουργού Κ. Καραμανλή και του Ρώσου Προέδρου Βλαντίμιρ Πoύτιν Ο αγωγός πρόκειται να μεταφέρει ρωσικό φυσικό αέριο από το λιμάνι του Νοβοροσίσκ μέσω της Μαύρης Θάλασσας στη Βουλγαρία, απ΄ όπου θα διακλαδώνεται σε δύο κατευθύνσεις, μία προς την Αυστρία και την Ουγγαρία και μία δεύτερη προς την Ελλάδα με τελικό προορισμό την Ιταλία.

Οι πιέσεις της Ουάσιγκτον
Η συμφωνία έρχεται σε αντίθεση με τις επιδιώξεις των Αμερικανών. Οι ΗΠΑ επανειλημμένως έχουν το τελευταίο διάστημα απαιτήσει από την ελληνική πλευρά να απεξαρτηθεί από τη ρωσική ενεργειακή επιρροή, με πιο πρόσφατο παράδειγμα τις προ ολίγων εβδομάδων συστάσεις που έκανε ο βοηθός αναπληρωτής υφυπουργός Μάθιου Μπράιζα.

Συνολικά ο South Stream θα μεταφέρει από τη Μαύρη Θάλασσα στην Ευρώπη 30 δισ. κ.μ. ρωσικού αερίου τον χρόνο, ενώ η ποσότητα που θα τροφοδοτεί το ελληνικό σκέλος του αγωγού θα ανέρχεται σε 10 δισ. κυβικά μέτρα, μέρος της οποίας θα χρησιμοποιείται για να καλύψει τις ανάγκες της ελληνικής αγοράς. Η συμφωνία που υπογράφεται σήμερα θα έχει ισχύ για 30 χρόνια. Η Ελλάδα είναι η τέταρτη χώρα που συμφώνησε με τη Ρωσία για την κατασκευή του South Stream – είχαν προηγηθεί η Βουλγαρία, η Ουγγαρία και η Σερβία.

Το κείμενο που υπογράφεται σήμερα προβλέπει την ίδρυση ανώνυμης εταιρείας που θα απαρτίζεται κατά 50% από την Gazprom και κατά 50% από τη ΔΕΣΦΑ (θυγατρική 100% της ΔΕΠΑ με ευθύνη την κυριότητα των αγωγών), η οποία θα αναλάβει την κατασκευή, εκμετάλλευση και λειτουργία του αγωγού.

Τα δύο μέρη δεσμεύονται ότι με το που θα κυρωθεί η συμφωνία από τα Κοινοβούλια των δύο χωρών, θα πρέπει να ολοκληρωθεί η μελέτη σκοπιμότητας σε χρονικό διάστημα από 18 έως 24 μήνες, μετά το οποίο και θα αρχίζει η κατασκευή του. Όσο για την ίδρυση της εταιρείας προβλέπεται να γίνει κατά προτίμηση στην Ελλάδα Ανταγωνιστικός με τους Νabucco- ΙΤGΙ
Ο αγωγός αυτός προκαλεί έντονη ενόχληση στην Ουάσιγκτον, επειδή είναι ευθέως ανταγωνιστικός στους δύο άλλους αγωγούς που προωθεί η αμερικανική πλευρά, δηλαδή τον Νabucco και τον ελληνο-τουρκο-ιταλικό αγωγό ΙΤGΙ, οι οποίοι θα τροφοδοτούν την Ευρώπη με αέριο από τις χώρες της Κασπίας (Αζερμπαϊτζάν, κ.ά.) και όχι με ρωσικό, όπως επιδιώκουν οι ΗΠΑ.

Με την κατασκευή του αγωγού South Stream μειώνεται επίσης ο ενεργειακός ρόλος της Τουρκίας όσον αφορά τον ρόλο της ως χώρα-τράνζιτ ποσοτήτων αερίου προς την Ευρώπη, καθώς η γειτονική χώρα θα παρακάμπτεται. Το ίδιο θα συμβεί και με την Ουκρανία, κάτι που διακαώς επιθυμούσε τα τελευταία χρόνια η Μόσχα.

Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, η υπογραφή αυτής της συμφωνίας θα συμβάλει ακόμα περισσότερο στην αναβάθμιση του ρόλου της Ελλάδας ως ενεργειακού κόμβου για την τροφοδοσία της Ευρώπης με τους υδρογονάνθρακες της Κασπίας.

Το ιστορικό του αγωγού
Οι πρώτες επαφές για την κατασκευή του South Stream άρχισαν στη Σύνοδο του Οργανισμού Συνεργασίας Χωρών του Ευξείνου Πόντου (ΟΣΕΠ) τον Ιούνιο του 2007 και συνεχίστηκαν τον Νοέμβριο του ίδιου έτους, με κοινή δήλωση της ρωσικής Gazprom και της ιταλικής Εni.

Οι διαπραγματεύσεις έγιναν πιο εντατικές μετά την τελευταία επίσκεψη του κ. Καραμανλή στη Μόσχα, τον Δεκέμβριο.

● Στη Μόσχα ο Πρωθυπουργός κ. Καραμανλής θα έχει συνάντηση και γεύμα εργασίας με τον απερχόμενο Ρώσο Πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν (την έκτη συνάντηση των δύο ανδρών μέσα σε 4 χρόνια). Ο κ. Καραμανλής θα έχει συνάντηση και με τον νέο πρόεδρο της Ρωσίας κ. Ντιμίτρι Μεντβέντεφ, στην οποία θα είναι παρόντες η υπουργός Εξωτερικών κ. Ντόρα Μπακογιάννη και ο υπουργός Επικρατείας κ. Θ. Ρουσόπουλος. Στις συναντήσεις αυτές θα συζητηθούν πλην του αγωγού και όλα τα θέματα διμερούς, διεθνούς και περιφερειακού ενδιαφέροντος και φυσικά το θέμα της ΠΓΔΜ.

ΕΞΙΣΟΡΡΟΠΗΣΗ ΣΤΟ ΠΟΚΕΡ ΤΩΝ ΑΓΩΓΩΝ

Και δεύτερος αγωγός (αυτή τη φορά με ρωσικό φυσικό αέριο) θα διέρχεται από την Ελλάδα. Ο πρώτος είναι ο ελληνο-τουρκικο-ιταλικός ΙΤGΙ (με ευλογίες ΗΠΑ…), που θα μεταφέρει αέριο από το Αζερμπαϊτζάν και άλλες χώρες της Κασπίας