Συμβουλές για ασφάλεια στο πασχαλινό τραπέζι

Σφραγίδες, χρώμα, ημερομηνία, συνθήκες φύλαξης… Οι λεπτομέρειες που πρέπει να προσέχετε τις μέρες τούτες που ετοιμάζετε το πασχαλινό τραπέζι είναι πολλές, αλλά εξαιρετικά σημαντικές για να διαφυλάξετε την υγεία και την τσέπη σας…

Αρνιά, συκωταριές κι αυγά αποτελούν «σήμα κατατεθέν» του Πάσχα – ένα «σήμα» που γίνεται ακόμα πιο λαχταριστό από το γεγονός και μόνο ότι θα τα φάμε έπειτα από μία περίοδο νηστείας που διήρκησε αρκετές ημέρες ή και εβδομάδες ακόμα.

Επειδή, όμως, οι καιροί είναι ύποπτοι, πρέπει να έχουμε τα μάτια μας δεκατέσσερα όταν βγαίνουμε για τα ψώνια μας. Η τιμή δεν είναι το μόνο που πρέπει να έχουμε κατά νου. Υπάρχουν και πολλά άλλα στοιχεία, που αποκαλύπτουν εάν το τρόφιμο που πρόκειται να αγοράσουμε είναι κατάλληλο ή όχι.

Ο Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ) εξέδωσε εν όψει Πάσχα έναν κατάλογο με συμβουλές για τους καταναλωτές.

Τα σημεία αγοράς

Η πρώτη του συμβουλή είναι να αποφεύγετε να αγοράζετε τρόφιμα από ανώνυμους, πλανόδιους μικροπωλητές ή άγνωστους προμηθευτές. Με άλλα λόγια, να αγοράζετε μόνο από επίσημα και ελεγχόμενα σημεία της αγοράς, διότι λ.χ. ένας άγνωστος που θα εμφανιστεί μπροστά σας ως «παραγωγός» μπορεί άνετα να σας πουλήσει ένα μη ελεγμένο αρνί… Ζουαζηλάνδης ως ελληνικό.

Πολύ σημαντικό είναι επίσης να αγοράζετε κρέας που βλέπετε μέσα σε ψυγείο ή σε προθήκη-ψυγείο, και όχι κρέας που κρέμεται από τσιγκέλι, βρίσκεται παρατημένο σε έναν πάγκο και γενικώς εκτίθεται σε σκόνες και μικρόβια.

Επειδή, εξάλλου, οι καιροί είναι δύσκολοι, να ρωτάτε εκ των προτέρων πόσο κοστίζει το κιλό το κρέας και να επιμένετε να σας το ζυγίζουν με ακρίβεια – όχι να το πετάει ο κρεοπώλης στη ζυγαριά και πριν καλά-καλά εμφανιστεί κάποια ένδειξη να το έχει απομακρύνει και να φωνάζει «5 κιλά».

Για να έχετε ακόμα πιο ήσυχο το κεφάλι σας, να ρίχνετε μια ματιά και στις συνθήκες υγιεινής που επικρατούν στο κρεοπωλείο ή στο όποιο κατάστημα τροφίμων: λάμπει από καθαριότητα ή δείχνει σαν να έχει να σφουγγαριστεί από πέρυσι; Και το προσωπικό; Τι σχέση δείχνει να έχει με το… σαπούνι και την υγιεινή; Καλή ή ανύπαρκτη;

Ένα άλλο σημείο που μπορεί πολύ να σας βοηθήσει είναι οι σφραγίδες. Σύμφωνα με τον ΕΦΕΤ, τα αρνιά και τα κατσίκια που έχουν σφαγιαστεί νομίμως και έχουν ελεγχθεί από τις αρμόδιες κτηνιατρικές υπηρεσίες πρέπει να φέρουν δύο σφραγίδες: μία για την καταλληλότητά τους και μία για την προέλευση.

Οι σφραγίδες για τα ελληνικά σφάγια, καθώς και για όσα προέρχονται από τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν χρώμα μπλε-τυρκουάζ. Η σφραγίδα καταλληλότητας έχει σχήμα ωοειδές ή στρογγυλό και αναγράφει με λατινικούς χαρακτήρες τον αριθμό έγκρισης του σφαγείου. Η σφραγίδα προέλευσης είναι παραλληλόγραμμη και αναγράφει την χώρα προέλευσης του ζώου – αν το κρέας είναι ελληνικό θα γράφει «ELLAS» ή «EL».

Τα αμνοερίφια που εισάγονται από Τρίτες χώρες – είτε σφαγιασμένα είτε όχι – φέρουν τις ίδιες σφραγίδες, αλλά αλλάζει το χρώμα τους: είναι καστανό.

Επιπλέον, όλα τα σφάγια είναι υποχρεωτικό να είναι σφραγισμένα στις δύο ωμοπλάτες και στις δύο εξωτερικές πλευρές των μηρών.

Αν δείτε μπροστά σας ένα αρνί ή ένα κατσίκι χωρίς σφραγίδες ή με σφραγίδες διαφορετικές από αυτές που προαναφέρθηκαν, να ξέρετε ότι δεν πρέπει να το αγοράσετε.

Η… οδύσσεια για την επιλογή των κατάλληλων τροφίμων δεν τελειώνει με τις σφραγίδες. Πρέπει να ελέγξετε και τα σπλάχνα, το συκώτι, τους πνεύμονες, την καρδιά και τα νεφρά: αν έχουν πάνω «γρομπαλάκια» (οζίδια) ή κύστεις, δεν είναι κατάλληλα. Κι αν διαλέξετε κατεψυγμένα, βεβαιωθείτε ότι είναι σκληρά σαν πέτρα και όχι μισολιωμένα.

Τα εντεράκια, τώρα, που θα αγοράσετε για τη μαγειρίτσα ή το κοκορέτσι, δεν πρέπει να είναι… πολύχρωμα, ούτε «χύμα» πάνω σε πάγκους, εκτεθειμένα σε σκόνες και έντομα. Το χρώμα τους πρέπει να είναι ενιαίο, δίχως μεταβολές, και να βρίσκονται μέσα σε ψυγεία ή προθήκες-ψυγεία.

Στην συκωταριά, εξάλλου, δεν θα πρέπει να περιέχεται ο σπλήνας, εάν αυτή προέρχεται από αιγοπρόβατα έως 12 μηνών. Εάν πάλι αγοράσετε κατεψυγμένη συκωταριά, αναζητήστε στη συσκευασία την ημερομηνία κατάψυξης και λήξης του προϊόντος – και σε καμία περίπτωση μην αγοράσετε εντόσθια αποψυγμένα.

Και κάτι τελευταίο για τα αρνιά: αν πάρετε αρνάκι γάλακτος, ελέγξτε το καλά. Το χρώμα του πρέπει να είναι ροζ, τα κόκαλά του λεπτά και το λίπος του άσπρο.

Πάσχα χωρίς αυγά δεν γίνεται, αλλά ακόμα και η δική τους προμήθεια έχει πολλά μυστικά.

Κατ’ αρχήν, όλα τα αυγά, ακόμα κι αυτά που πωλούνται χύμα στις λαϊκές αγορές, πρέπει να γράφουν με καθαρά γράμματα έναν αριθμό πάνω στο κέλυφός τους. Ο αριθμός αυτός είναι του παραγωγού και περιλαμβάνει:

* Έναν αριθμό (από 0 έως 3) που αναφέρει την μέθοδο εκτροφής. Βιολογικά είναι τα αυγά που γράφουν 0, ελεύθερης βοσκής αυτά που αναγράφουν 1, ενώ αν υπάρχει το 2 σημαίνει εκτροφή στον αχυρώνα (ή στην στρωμνή) και αν υπάρχει το 3 σημαίνει κλωβοστοιχία.

* Λατινικά γράμματα που υποδηλώνουν την χώρα προέλευσης – η Ελλάδα συμβολίζεται GR.

* Έναν αριθμό που αντιστοιχεί στην οικεία Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση

* Έναν αριθμό που υποδηλώνει την μονάδα που έχει τις ωοπαραγωγές κότες.

Αν αγοράσετε αυγά από κατάστημα, πρέπει υποχρεωτικά να είναι συσκευασμένα. Και πάλι θα αναγράφουν στο κέλυφος όλ’ αυτά που προαναφέρθηκαν, αλλά θα υπάρχουν κι άλλες σημάνσεις στην συσκευασία, όπως διάφορες ημερομηνίες – λ.χ. ημερομηνία συσκευασίας ή ωοσκόπησης και ημερομηνία λήξης.

Σε κάθε περίπτωση, να ελέγχετε με το μάτι τα αυγά που αγοράζετε. Μην αγοράζετε αυγά με βρώμικο κέλυφος, ραγισμένο ή γενικώς με κέλυφος που δεν φαίνεται φυσιολογικό. Αν εξάλλου τα σπάσετε και δείτε να έχουν κηλίδες αίματος, ασπράδι με «γρομπαλάκια» ή έγχρωμο ή ανακατεμένο με τον κρόκο, πετάξτε τα αμέσως. Το ίδιο και αν τα σπάσετε και έχουν δυσάρεστη οσμή.

Όσον αφορά τα σοκολατένια αυγά, και αυτά πρέπει να αγοράζονται από σταθερά και επώνυμα σημεία πώλησης τροφίμων και όχι από πλανόδιους ή αγνώστους – και βεβαίως να πληρούν όλους τους γενικούς κανόνες υγιεινής ως προς την συντήρηση, την έκθεση και την διάθεσή τους.

Ένα τυρί πάντοτε βρίσκει θέση δίπλα στο ψητό αρνί με τις πατάτες και την σαλάτα. Ο ΕΦΕΤ, όμως, έχει σοβαρές αντιρρήσεις για την προμήθεια «φρέσκων τυριών» από παραγωγούς που τα φτιάχνουν μόνοι τους. Πολύ απλά συνιστά να μην αγοράζουμε ποτέ τέτοια τυριά, διότι οι υγειονομικές συνθήκες παραγωγής τους είναι άγνωστες και πιθανόν όχι σωστές.

Από κει και πέρα, και τα τυριά πρέπει να φέρουν μια σφραγίδα που υποδηλώνει την καταλληλότητά τους (αυτή η σφραγίδα είναι οβάλ) και η οποία αναγράφει τα αρχικά της χώρας όπου έχει παρασκευαστεί το τυρί και τον αριθμό έγκρισης του παρασκευαστή.

Πρέπει επίσης να αναγράφονται στην συσκευασία και άλλα στοιχεία, όπως οι ημερομηνίες παραγωγής, συσκευασίας και λήξης.

Αν θέλετε τυρί σε φέτες, ζητήστε να το κόψουν μπροστά σας – και για να έχετε το κεφάλι σας ήσυχο, ζητήστε να δείτε την αρχική συσκευασία ώστε τουλάχιστον να δείτε την ημερομηνία λήξης…