Σκότωσαν τον άνδρα, όχι τον μύθο

Στις 4 Απριλίου 1968 η παθιασμένη φωνή των δικαιωμάτων των Αφροαμερικανών έσβηνε με μια σφαίρα. Εκείνη την ημέρα γεννήθηκε ο μύθος του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ που εξακολουθεί να «ζει» σαράντα χρόνια μετά: ένας μύθος της κοινωνικής δικαιοσύνης και της χειραφέτησης, που έβγαλε τη μαύρη κουκούλα από το πρόσωπο της λευκής Αμερικής.
Το απόγευμα της 4ης Απριλίου του 1968 ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ βρισκόταν στο δωμάτιο του μοτέλ που είχε κατακλυσθεί από τους στενούς συνεργάτες του στο Μέμφις του Τενεσί. Στις 6 ακριβώς βγαίνει στο μπαλκόνι. Ένα λεπτό αργότερα μια σφαίρα διαπερνά το σαγόνι του και σφηνώνεται στον λαιμό του. Εκείνη τη στιγμή η μαύρη Αμερική έχανε τον ηγέτη που την οδηγούσε δεκαπέντε

«ΕΧΩ ΕΝΑ ΟΝΕΙΡΟ…»

Στις 4 Απριλίου 1968, η μαύρη Αμερική έχανε τον ηγέτη που την οδηγούσε στο μονοπάτι της χειραφέτησης

χρόνια στο μονοπάτι των ατομικών της δικαιωμάτων και της χειραφέτησης. Έναν παθιασμένο κατήγορο του ρατσισμού και των διακρίσεων, ο οποίος αντίθετα από τον «σκληροπυρηνικό» Μάλκολμ Χ και τους επαναστατημένους Μαύρους Πάνθηρες, ευαγγελιζόταν την ενεργό «μη βία», όπως είχε κάνει ο Γκάντι στην Ινδία.

Στο πλευρό τους
Με αυτόν τον τρόπο είχε υπερασπιστεί το 1955 τη Ρόζα Παρκς στην Αλαμπάμα, τη μαύρη μοδίστρα που έγινε σύμβολο του αντιρατσιστικού αγώνα αρνούμενη να παραχωρήσει τη θέση της στο λεωφορείο σε έναν λευκό, με αυτόν τον τρόπο εκφώνησε την εμπνευσμένη «ομιλία του ονείρου» το 1963 στην Ουάσιγκτον. Και τον Απρίλιο του 1968 είχε πάει στο Μέμφις για να σταθεί με τον ί διο τρόπο στο πλευρό των μαύρων οδοκαθαριστών, οι οποίοι ζητούσαν τα στοιχειώδη: μια μικρή αύξηση στον πενιχρό μισθό τους και γάντια για να μαζεύουν τα σκουπίδια. Ο λευκός δήμαρχος της πόλης απέρριπτε «κάθε συμφωνία με το συνδικάτο των μαύρων». Η πτήση του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ από την Ατλάντα έφτασε με καθυστέρηση στο Μέμφις εξαιτίας ενός ανώνυμου τηλεφωνήματος που προειδοποιούσε για βόμβα στο αεροσκάφος. Ο κίνδυνος ήταν υπαρκτός: μια βόμβα είχε ήδη εκραγεί στην είσοδο της εκκλησίας του, μια άλλη εντοπίστηκε τυχαία λίγο πριν εκραγεί. «Τώρα είμαι στο Μέμφις και ξέρω ότι κάποιος τρελός λευκός αδελφός θέλει να μου επιτεθεί. Θα ήθελα να ζήσω πολύ, η μακροζωία μπορεί να είναι καλό πράγμα, αλλά τώρα δεν με νοιάζει, θέλω να γίνει μόνο το θέλημα του Θεού», είπε λίγο πριν από τη δολοφονία του.

Προφητικά λόγια
Τα λόγια του αποδείχθηκαν προφητικά: ο «τρελός λευκός αδερφός» ήταν ένας δραπέτης, ο Τζέιμς Ιρλ Ρέι, ο οποίος περίμενε ώρες ολόκληρες στο παράθυρο του παλιού κτιρίου που βρισκόταν απέναντι από το μοτέλ «Λορέν». Η απόσταση που τους χώριζε δεν ήταν μεγαλύτερη από τριάντα μέτρα. Η σφαίρα που χτύπησε τον Κινγκ δεν τον σκότωσε αμέσως. Καθώς οι συνεργάτες του, μεταξύ των οποίων και ο Τζέσε Τζάκσον, καλούσαν στη ρεσεψιόν για να ζητήσουν ένα ασθενοφόρο, ο 39χρονος ιερέας ψιθύρισε στο αυτί ενός μουσικού, λίγα δευτερόλεπτα πριν περάσει στην αιωνιότητα: «Απόψε παίξε τον ύμνο “Έρχομαι σε σένα, ακριβέ μου Κύριέ” και παίξ΄ το καλά».


Το ερώτημα και οι θεωρίες συνωμοσίας

Η ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ προκάλεσε κύμα αιματηρών επεισοδίων σε ολόκληρη την Αμερική, με δεκάδες νεκρούς και υλικές ζημιές εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων. Η ταυτότητα του δολοφόνου του εξακριβώθηκε αμέσως- είχε αφήσει πίσω του μια τσάντα με τα ρούχα του και την καραμπίνα με τα δακτυλικά του αποτυπώματα. Συνελήφθη εννέα μήνες αργότερα, καθώς προσπαθούσε να φύγει για τη Βρετανία με πλαστό διαβατήριο. Συγχρόνως γεννήθηκε ένα ερώτημα και, όπως πάντα σε αυτές τις περιπτώσεις, πολλές θεωρίες συνωμοσίας: ποιοι ήταν οι ηθικοί αυτουργοί της δολοφονίας; Ο πρόεδρος Τζόνσον είχε σπεύσει από την επομένη του θανάτου του να ανακηρύξει τον Αφροαμερικανό ηγέτη εθνικό ήρωα.

Δεν είχαν όλοι την ίδια γνώμη- και σίγουρα όχι το FΒΙ του Έντγκαρ Χούβερ. Εκείνος ο εξαιρετικός ρήτορας που έλεγε ότι «η Αμερική σήμερα είναι ο μεγαλύτερος εξαγωγέας βίας και πολέμου στον κόσμο», αναφερόμενος στον πόλεμο του Βιετνάμ, ήταν ένας επικίνδυνος άνθρωπος.


Με μια ματιά

● Ο ΜΑΡΤΙΝ ΚΙΝΓΚ γεννιέται στις 15 Ιανουαρίου του 1929 στην Ατλάντα της Τζόρτζιας.

● ΑΠΟΚΤΑ ΣΕ ΗΛΙΚΙΑ 5 ΕΤΩΝ από τον βαπτιστή ιεροκήρυκα πατέρα του το δεύτερο όνομά του, ως φόρο τιμής στον Λούθηρο της θρησκευτικής μεταρρύθμισης. ● ΕΠΕΙΤΑ ΑΠΟ ΠΙΕΣΗ του πατέρα του εγκαταλείπει το ενδιαφέρον του για την Ιατρική και τη Νομική, για να γίνει κληρικός. Το 1951 αποκτά δίπλωμα Θεολογίας.

● ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΗΣ ΒΟΣΤΩΝΗΣ αφυπνίζεται από τη φιλοσοφία της «πολιτικής ανυπακοής» και της «μη βίας». Εκεί γνωρίζει και τη μετέπειτα σύζυγό του, Κορέτα Σκοτ.

● ΤΟ 1955 ΤΙΘΕΤΑΙ επικεφαλής της «Ένωσης για την πρόοδο» με αφορμή τη σύλληψη της Ρόζας Παρκς, η οποία αρνήθηκε να παραχωρήσει τη θέση της στο λεωφορείο σε έναν λευκό.

● ΑΡΧΙΖΕΙ ΠΕΡΙΟΔΕΙΕΣ στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Στις 28 Αυγούστου του 1963 εκφωνεί στη Ουάσινγκτον την ομιλία του με την περίφημη φράση «έχω ένα όνειρο».

● ΤΟ 1964 του απονέμεται το Νόμπελ Ειρήνης.

● ΣΤΙΣ 4 ΑΠΡΙΛΙΟΥ του 1968 δολοφονείται από τον λευκό δραπέτη Τζέιμς Ιρλ Ρέι.