«Θα πλήρωνα για να μπορώ να ζωγραφίζω»

Ο Γιάννης Αδαμάκος γιορτάζει τριάντα χρόνια πορείας στη ζωγραφική με μια έκθεση και ένα λεύκωμα
«Τη ζωγραφική πρέπει να την αφουγκράζεσαι. Το έργο πρέπει να σε πηγαίνει, να μην το πηγαίνεις», λέει ο Γιάννης Αδαμάκος που γιορτάζει τριάντα χρόνια πορείας στη ζωγραφική με μια έκθεση που σημειώνει τη στροφή από την εξπρεσιονιστική ταραχή του κόσμου στη γαλήνια ενατένιση της απεραντοσύνης, ενώ ένα λεύκωμα αποτυπώνει τους σταθμούς της εικαστικής του οδύσσειας .

Εκεί που κυριαρχούσε η τρικυμία των χρωμάτων, του πράσινου της χλωροφύλλης, του κόκκινου του αίματος που ξεπηδάει με ορμή, του μαύρου του γραφίτη και η νευρική και αιχμηρή σαν του παλμογράφου γραμμή, το ίδιο χέρι αφαιρεί τώρα με τη σπάτουλα τα πηχτά στρώματα των χρωμάτων. Τα συγχωνεύει σ΄ ένα πλούσιο γεμάτο διαφάνειες γκρι, όπου συνυπάρχουν τα τέσσερα στοιχεία που απασχολούν τον ζωγράφο από τα πρώτα του βήματα στον Πύργο της Ηλείας και την Κοιλάδα του Αλφειού ώς τώρα. «Ο χώρος, το Διάστημα, το σύμπαν, το κενό», η σαφήνεια και η ασάφεια, το μέσα και το έξω, ο απροσδιόριστος χώρος τού «μεταξύ». Η στροφή φάνηκε στον ορίζοντα πριν από δύο χρόνια, όταν ανακάλυψα την ποίηση της Έμιλι Ντίκινσον. Αυτή με στήριξε να πάω κόντρα στις ευκολίες μου, να ψάξω

ΙΝFΟ

«Space Βetween».
Γιάννης Αδαμάκος. Νέες Μορφές (Βαλαωρίτου 9α, τηλ. 210-3616.165, έως 5 Ιανουαρίου).
Λεύκωμα από τις Εκδόσεις Άγρα. Χορηγία Αttica Βank, σελ. 223,
τιμή 43 ευρώ

να βρω έναν άλλο τρόπο να εκφραστώ, θα πει ο Αδαμάκος. Άρχισε με εικόνες από τα αρχαία γλυπτά της Κενταυρομαχίας στον ναό του Διός της Ολυμπίας και το βαρύ φορτίο του συμβολισμού του Κενταύρου- «μισός στα ανθρώπινα, μισός στη φύση», όπως σημειώνει στο προλογικό κείμενό του ο αρχαιολόγος και λογοτέχνης Χρήστος Μπουλώτης. Έγινε γνωστός με την αποδόμηση της μορφής του ανθρώπου, με τις ακέφαλες, συχνά ακρωτηριασμένες φιγούρες, που αποκαλύπτουν τον «σταυρό» που σχηματίζουν τα οστά της σπονδυλικής στήλης με τα σκέλη- τα άνω ή τα κάτω.

«Τους δασκάλους μου» τους διαλέγω, λέει για τη μαθητεία του στη ζωγραφική και αναφέρει πολλούς. Από τον Μαυροΐδη και τον Τέτση- στη Σχολή Καλών Τεχνών μέχρι τον Ντε Κούνινγκ, τον Βαν Γ κογκ, τον Σ τάμο, τον Πόλοκ. Όσο περνούσαν τα χρόνια, τον κέρδιζε η φύση, ο τρόπος που ο χώρος και το περιβάλλον μπαίνει και επηρεάζει τον άνθρωπο και πιο πέρα το σύμπαν. «Ο καλλιτέχνης αφουγκράζεται την κοινωνία με τον δικό του τρόπο. Όλα αυτά που ζούμε στην ιδιωτική σφαίρα και αυτά που γίνονται σε παγκόσμια κλίμακα, μπαίνουν στο έργο του. Ο ρόλος του είναι να ευαισθητοποιεί τον κόσμο σ΄ αυτό που του ξεφεύγει, να δυναμώνει τις αισθήσεις του».


«Μετά την ευκολία χρειάζεται η υπέρβαση»

Στον απολογισμό του είναι αμετανόητος. «Αν χρειαζόταν, θα πλήρωνα για να μπορώ να ζωγραφίζω», θα πει. «Όμως ο ζωγράφος δεν είναι σαν τον ηθοποιό. Η γλώσσα του είναι το τελάρο. Η τέχνη του είναι μοναχική. Βλέπει να δημιουργείται ένας κόσμος, αποκτά μια εμπειρία, γίνεται πλουσιότερος από εικόνες, ανακαλύπτει κάτι που τον αιφνιδιάζει. Η ζωγραφική δίνει μια πολυτέλεια: να είσαι μόνος, να μπορείς να δουλεύεις όπου βρίσκεσαι, στη φύση ή στο Μανχάταν. Όταν ασχολείσαι μ΄ αυτήν την τέχνη, πρέπει το έργο σου να μιλήσει, να δώσει μια άλλη διάσταση στον κόσμο, πιο ποιητική, να δημιουργήσει μια ανάταση. Πρέπει ο χώρος που πιάνει το έργο να κάνει τον κόσμο καλύτερο. Η αντινομία είναι ότι δημιουργώντας είσαι αποξενωμένος από τον κόσμο, αλλά χρειάζεσαι τον κόσμο για να μοιραστείς τα πράγματα, ενώ αισθάνεσαι έξω απ΄ αυτόν.

Αυτή η απόσταση προκαλεί ίλιγγο, με τρομάζει. Όλα έχουν ένα ρίσκο. Ένας άνθρωπος που ήταν άγνωστος πρέπει να συστηθεί χωρίς λόγια μέσα από το έργο του. Ενώ όμως είναι δύσκολη για τον ζωγράφο η απόκτηση επικοινωνίας της ευκολίας, μόλις την αποκτήσεις και γίνεις αναγνωρίσιμος, χρειάζεται η υπέρβαση».