[ ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ ] Παιδεία τέχνας κατεργάζεται

Το πνεύμα και η γνώση αποτελούν παγκόσμια ιδανικά και αγαθά, όπως η ελευθερία και η δημοκρατία, τα οποία δεν ιδιωτικοποιούνται ούτε εκχωρούνται, πολύ περισσότερο δεν είναι υπηρεσίες που μπορούν να ανταλλάσσονται με οικονομικούς όρους. Αντίθετα, αποτελούν αξίες και κορυφές που μπορούν να κατακτηθούν με την ικανότητα και την προσπάθεια. Το κράτος, η κοινωνία, η κυβέρνηση οφείλουν να εξασφαλίζουν ίσες ευκαιρίες και δυνατότητες σε όσους επιθυμούν να δοκιμάσουν την πιο ωραία περιπέτεια της ζωής. Η νεοκαπιταλιστική αντίληψη καθώς και οι ιδεολογικά προσκείμενες σε αυτήν κυβερνήσεις αντιμετωπίζουν την παιδεία ως προνομιακό επιχειρηματικό χώρο παροχής υπηρεσιών και θέλουν να την αποσπάσουν από την κρατική αρωγή και ευθύνη και να την εντάξουν στη λογική του κέρδους. Η Ελλάδα διαθέτει μόλις το 3,5% του ΑΕΠ για την εκπαίδευση υπολειπόμενη κατά 2,1% του μέσου όρου των χωρών ΟΟΣΑ, σύμφωνα με την τελευταία έκθεση του Οργανισμού. Αρχίζει λοιπόν ένα παιχνίδι σταδιακής αποδόμησης πρώτα με τη μορφή δυσφήμησης της κρατικής παιδείας και ακολουθεί η υποχρηματοδότηση η οποία αποτελεί το επόμενο ή το ταυτόχρονο βήμα για να απαξιωθεί η δημόσια ανώτατη εκπαίδευση και να στρωθεί φαρδιά πλατιά το χαλί στη βουλιμία της ιδιωτικής πρωτοβουλίας. Από την άλλη, οι δυνάμεις που θα μπορούσαν να αντισταθούν και να αποτρέψουν αυτήν την εξέλιξη ακολουθούν μια νεοσυντηρητική συμπεριφορά, αριστερόστροφης κοπής και φρασεολογίας. Υιοθετούν μια πολιτική στασιμότητας και ακινησίας, βλέποντας προς τα πίσω. Αποδεικνύουν έτσι την αδυναμία τους να αντιληφθούν τις παγκόσμιες τάσεις ή, το χειρότερο, εθελοτυφλούν χωρίς να μπορούν να συντονιστούν με τα προβλήματα και τις προκλήσεις της συγκυρίας. Ενώ λοιπόν θα μπορούσαν να αποτελέσουν το σώμα της εκπαιδευτικής κινητικότητας και ανατροπής, η εικόνα που εκπέμπουν και ο τρόπος με τον οποίον αντιδρούν δίνουν τη χρυσή ευκαιρία στους κήρυκες του νεοφιλελευθερισμού να

Η ΧΩΡΑ ΜΑΣ ΣΥΝΤΟΜΑ

θα γίνει το σύγχρονο εκπαιδευτικό Ελντοράντο, κάτι ανάλογο με το χρηματιστήριο στην αρχή της δεκαετίας

δυσφημούν το αγαθό της κρατικής παιδείας ως δημόσιο και κοινωνικό αγαθό, επιτρέποντάς τους να μας σερβίρουν ένα προϊόν με ιλουστρασιόν περιτύλιγμα αμφιβόλου περιεχομένου.

Σε άλλη έκθεση του ΟΟΣΑ η Ελλάδα κατατάσσεται στην έκτη θέση παγκοσμίως στην εξαγωγή φοιτητών για σπουδές σε άλλες χώρες, με 5.257 φοιτητές ανά 1.000.000 κατοίκους. Ιδού λοιπόν και το παγκόσμιο ενδιαφέρον που αποκτά η χώρα μας. Η Ελλάδα σταδιακά μετατρέπεται ένας προνομιακός χώρος για τους παγκόσμιους καπιταλιστικούς γύπες. Το παιχνίδι γίνεται πιο ενδιαφέρον όταν το προϊόν φτάνει κατευθείαν στον πελάτη χωρίς εκείνος να ξενιτεύεται. Η χώρα μας σύντομα θα γίνει το σύγχρονο εκπαιδευτικό Ελντοράντο, κάτι ανάλογο με το χρηματιστήριο στην αρχή της δεκαετίας. Σύμφωνα με την «Guardian», 46 πανεπιστημιακές σχολές της Αγγλίας οδηγούνται σε κατάρρευση και προσπαθούν με συγχωνεύεις, αύξηση διδάκτρων και προσέλκυση περισσοτέρων σπουδαστών να αποφύγουν την οικονομική κατάρρευση. Με το νέο σύστημα της διεύρυνσης και της εξαγωγής των εκπαιδευτικών υπηρεσιών με τη μέθοδο της δικαιόχρησης, κάποιες από αυτές σύντομα θα τις δούμε- αν ήδη δεν έχουν κιόλας εγκατασταθεί- πίσω από το προσωπείο των Κέντρων Ελευθέρων Σπουδών (ΚΕΣ). Ένα ευρωπαϊκό πανεπιστήμιο το οποίο δίνει σε μια επιχείρηση που αδειοδοτείται από το υπουργείο Εμπορίου τη δικαιόχρηση να εφαρμόζει το εκπαιδευτικό του πρόγραμμα και να δίνει πανεπιστημιακούς τίτλους, αδιαφορώντας για την ελληνική νομοθεσία περί ΑΕΙ, αποτελεί μια νόμιμη πράξη εκ μέρους του; Μια τέτοια λειτουργία μήπως θα έπρεπε αυτομάτως να εκπίπτει της ελληνικής νομιμότητας και όλα τα ΚΕΣ να είχαν κλείσει προ πολλού; Όμως ποτέ δεν αργά.

Όταν επισήμως δηλώνεται πως γίνεται «αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων και όχι ακαδημαϊκών τίτλων», αυτό δεν αποτελεί αντίφαση όταν το πρώτο συνεπάγεται το δεύτερο. Μήπως με τον τρόπο αυτόν επιχειρούμε να κάνουμε γαργάρα το ελληνικό Σύνταγμα, όπως παλιότερα, αλλά με ανάποδο τρόπο, με τους «νταβατζήδες»;

Με όλα αυτά μήπως το υπουργείο έπρεπε να έχει ήδη αλλάξει όνομα σε « Υπουργείο Εμπορίου Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων»;

Ο Γιάννης Πουντουράκης είναι καθηγητής του ΕΜΠ.