Το πνεύμα του τόνου

Γυναίκες της Πίνδου

«Αυτές που γίναν ένα με τη γη», οι αγρότισσες γυναίκες της Ηπείρου, της Γ. Σκοπούλη, άθελα, συνειρμικά, με συνέδεσαν με τις άλλες ηρωικές Ηπειρώτισσες, τις γυναίκες της Πίνδου, τις γυναίκες του πολέμου του 1940. Ίδια γενιά, ίδια ψυχική δύναμη, ίδια κακοτράχαλα βουνά τις γέννησαν, τις ανέθρεψαν, τις διαμόρφωσαν. Σ΄ ένα επετειακό αφιέρωμα για την 28η Οκτωβρίου, δημοσιογράφος μιλούσε μαζί τους για τη συμβολή τους στον αγώνα. Όλες ηλικιωμένες, 90-80 χρόνων, όπως οι γυναίκες αγρότισσες της Σκοπούλη, απαντούσαν καίρια, αποστομωτικά, με χιούμορ, χαμόγελο στις διευκρινιστικές ερωτήσεις του, με μυαλό ξυράφι, αντιδράσεις απρόσμενες, εκρηκτικές. «Τότε νιώθαμε λεύτερες, συζητούσαμε οι γυναίκες, δεν αισθανόμασταν φόβο. Τώρα υπάρχει περισσότερο άγχος». «Και τώρα θα πήγαινα… ώς τον μισό όμως δρόμο» και σκάει στα γέλια. «Οι νέοι δεν τα πιστεύουν όσα κάναμε τότε. Τα νομίζουν παραμύθια». «Παιδιά μωρέ ήντανε, παιδιά ελληνικά», ξεσπάει συγκινημένη η αιώνια μάνα, γυναίκα, για τους φαντάρους της Αλβανίας, «πώς να μην τρέξουμε να τα βοηθήσουμε».

Όλες τότε μωρομάνες, θηλάζουσες, φορτώνονταν τα πυρομαχικά, τα τρόφιμα, «φόρτωμα» το αποκαλούσαν και σκαρφάλωναν στις κορυφές των βουνών.

Κατέβαιναν και πάλι φορτωμένες, κουβαλώντας τους τραυματίες, χωρίς όπλα, αν και θα μπορούσαν επάξια να τα κρατήσουν.

Είναι κάποιες στιγμές στην ανθρώπινη ιστορία που ο άνθρωπος ξεπερνάει τα όριά του, δυνάμεις άγνωστες, υπερφυσικές τον εκτοξεύουν σε πράξεις παράτολμες, ηρωικές. Αυτό απέδειξαν οι γυναίκες της Πίνδου!