Δέσμιοι του πετρελαίου

Παρά το μεγάλο ενδιαφέρον για τις εναλλακτικές, ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, οι επίσημες αμερικανικές προβλέψεις δείχνουν ότι η κατανάλωση πετρελαίου θα αυξηθεί κατά 58% ώς το 2030, σε σχέση με το 2004.

O ΟΠΕΚ προβλέπει πως οι παγκόσμιες ενεργειακές ανάγκες θα συνεχίσουν να καλύπτονται από τα ορυκτά καύσιμα ώς το 2030 σε ποσοστό άνω του 90%. Στην πραγματικότητα δεν υπάρχει εναλλακτική επιλογή: η άνοδος της ζήτησης του πετρελαίου φαίνεται αναπόφευκτη, υπογραμμίζεται σε μακροσκελές άρθρο της «Ιντερνάσιοναλ Χέραλντ Τρίμπιουν». Σήμερα το πετρέλαιο παρέχει περίπου το 40% της παγκόσμιας ενέργειας, περίπου

1.317 ΤΡΙΣ. ΒΑΡΕΛΙΑ

Με τους τρέχοντες ρυθμούς εξόρυξης, τα παγκόσμια αποθέματα θα διαρκέσουν για 42 χρόνια

το 20% προέρχεται από το φυσικό αέριο και το υπόλοιπο κυρίως από τον άνθρακα ενώ αρκετά λιγότερο συμβάλλουν η πυρηνική ενέργεια, η υδροηλεκτρική, η ενέργεια από τη βιομάζα και οι άλλες ανανεώσιμες πηγές. Ώς το 2030, το μερίδιο του πετρελαίου στο ενεργειακό μείγμα πολύ λίγο θα έχει μειωθεί στο 36,5%, σύμφωνα με τον ΟΠΕΚ, ενώ παρόμοιες προβλέψεις κάνει και η Ουάσιγκτον. Η κατανάλωση
Η αμερικανική Υπηρεσία Πληροφόρησης για την Ενέργεια (USΕΙΑ) προέβλεψε εξάλλου φέτος ότι, από το 2004 ώς το 2030, η κατανάλωση του πετρελαίου θα αυξηθεί κατά 58%, στα 118 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως. Τη ζήτηση αυξάνουν κυρίως οι μεταφορές, τα εργοστάσια στις αναπτυσσόμενες χώρες και οι Αμερικανοί καταναλωτές. Η κατανάλωση ενέργειας στις λιγότερο αναπτυγμένες οικονομίες θα αυξάνεται κατά 2,6% ετησίως ώς το 2030, ενώ στον αναπτυγμένο κόσμο κατά 0,8%.

Θα υπάρχει όμως αρκετό πετρέλαιο για να καλυφθεί η ζήτηση αυτή; Οι εκτιμήσεις για τα αποδεδειγμένα παγκόσμια αποθέματα διαρκώς αναθεωρούνται. Για παράδειγμα, τα 157 δισεκατομμύρια βαρέλια στα τέλη του 1954, έγιναν από φέτος τον Ιανουάριο 1.317 τρισεκατομμύρια βαρέλια, σύμφωνα με την επιθεώρηση Οil & Gas Journal. Με τους τρέχοντες ρυθμούς εξόρυξης, η ποσότητα αυτή θα διαρκέσει για 42 χρόνια, σύμφωνα με τον Λίο Ντρόλας, διευθυντή του Κέντρου Παγκόσμιων Ενεργειακών Μελετών στο Λονδίνο. Πρόσφατα έγιναν σημαντικές ανακαλύψεις κοιτασμάτων στο Κασαγκάν και το Τενγκίζ του Καζαχστάν, στην Ανγκόλα, τη Βραζιλία, το Ρατζαστάν και τον Κόλπο της Γουινέας. Όμως καθώς τα πιο εύκολα κοιτάσματα έχουν ήδη βρεθεί, οι μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες αναγκάζονται τώρα να επενδύουν σε περιοχές με όλο και δυσκολότερη πρόσβαση, όπως στον Αρκτικό Ωκεανό.

«Αυτή είναι η πέμπτη φορά που λέγεται πως ο κόσμος ξεμένει από πετρέλαιο», λέει ο Ντάνιελ Γέργκιν, πρόεδρος της αμερικανικής εταιρείας συμβούλων σε ενεργειακά ζητήματα Cambridge Εnergy Research Αssociates. Κάθε φορά, «η τεχνολογία και το άνοιγμα κάποιων νέων μεθοριακών περιοχών βοήθησε να αποφύγουμε το φάσμα της ύφεσης. Δεν υπάρχει λόγος να πιστέψουμε ότι η τεχνολογία έχει τούτη τη φορά πει την τελευταία της λέξη».


Μικρή η συμβολή των άλλων πηγών ενέργειας

ΜΕΤΑ ΤΟ πετρέλαιο, ο άνθρακας είναι η υπ΄ αριθμόν δύο πηγή ενέργειας. Η χρήση του αυξάνεται κυρίως στις αναπτυσσόμενες χώρες. Κάθε εβδομάδα έως 10 ημέρες, ένας σταθμός παραγωγής ενέργειας που λειτουργεί με άνθρακα ανοίγει στην Κίνα. Όμως παράγει περισσότερο διοξείδιο του άνθρακα ανά μονάδα ενέργειας απ΄ ό,τι το πετρέλαιο.

Τα βήματα
Όσον αφορά τις ανανεώσιμες πηγές, έχουν γίνει τολμηρά βήματα από αρκετές κυβερνήσεις, μεταξύ των οποίων και το σχέδιο της Ε.Ε. να καλύψει έως το 2020 το 20% των συνολικών ενεργειακών αναγκών της από ανανεώσιμες πηγές. Όμως η βιομάζα, η σημαντικότερη πηγή μη ορυκτής ενέργειας, αναλογεί μόλις στο 1% της ενέργειας που παράγεται από το πετρέλαιο. Η αιολική και η ηλιακή ενέργεια προσφέρουν περίπου το 1% της παγκόσμιας ενέργειας και το ποσοστό αυτό δεν αναμένεται να αυξηθεί πολύ- όπως και το παγκόσμιο ποσοστό της υδροηλεκτρικής ενέργειας, που είναι σήμερα περίπου 2%. Η πυρηνική ενέργεια συμβάλλει με ποσοστό περίπου 6% και το μερίδιό της θα μπορούσε να αυξηθεί μόνον όμως εφόσον ξεπερνιούνταν οι ανησυχίες για την ασφάλεια και για τα πυρηνικά απόβλητα που παράγει.