Μινωικό φυλάκιο και αγροτικό ιερό βρέθηκαν στο Λασίθι

Διπλή ανακάλυψη που αλλάζει τα δεδομένα στην ιστορία της Μινωικής Κρήτης «έκρυβε» ένα φυλάκιο ελέγχου του μινωικού οδικού δικτύου, που ανασκάπτεται στην περιοχή Χοιρομάνδρες του Νομού Λασιθίου. Κάτω από το μικρό αλλά εντυπωσιακό κτίριο κυκλώπειας τοιχοδομίας φυλάκιο που χτίστηκε τον 18ο αι. π.Χ., αποκαλύφθηκε ένα αγροτικό ιερό, όπως μαρτυρούν τα κεφάλια γυναικείων και ανδρικών ειδωλίων. Το στοιχείο αυτό είναι σημαντικό, καθώς είναι η πρώτη φορά που η έρευνα αποκαλύπτει την αλλαγή χρήσης ενός ιερού τόπου σε κοσμικό κτίριο, σύμφωνα με την αρχαιολόγο Στέλλα Χρυσουλάκη, η οποία διευθύνει την έρευνα στην ευρύτερη περιοχή του μινωικού ανακτόρου της Ζάκρου εδώ και 23 χρόνια. Πιθανότατα, επιτακτικοί λόγοι επέβαλαν μια τέτοια επέμβαση μέσα στην ίδια ιστορική περίοδο (Παλαιοανακτορική Περίοδος), ενώ παράλληλα αποκαλύφθηκε και κτίριο της περιόδου της μυκηναϊκής κυριαρχίας (1450- 1350 π.Χ.), ανεβάζοντας σε 400 χρόνια την κατοίκηση της θέσης.

Δεν είναι μόνο όμως το φυλάκιο, το οποίο επισκευάστηκε και ήταν σε χρήση και τη Νεοανακτορική Περίοδο (1700- 1450 π.Χ.), όπως μαρτυρούν οι δύο σφραγιδόλιθοι με παραστάσεις λιονταριού και πληγωμένου αιγάγρου, καθώς και τα ωραία πήλινα ανακτορικά σκεύη και αγγεία, που προκάλεσαν το ενδιαφέρον των ερευνητών.

Η διερεύνηση των περιβόλων και αναλημματικών τοίχων της περιοχής έδωσε στοιχεία για ένα μεγάλο εγγειοβελτιωτικό έργο των μινωικών χρόνων, που για πρώτη φορά αποκαλύπτεται στο σύνολό του στην Κρήτη. Πρόκειται για σύστημα κανονισμού της ροής των υδάτων, που περιλαμβάνει ένα ανασχετικό φράγμα, καθώς και μεγαλιθικούς τοίχους εκτροπής και ήπιας διάχυσης του νερού στα καλλιεργήσιμα άνδηρα. Παρόμοια υδραυλικά έργα ήταν γνωστά στην ηπειρωτική Ελλάδα της μυκηναϊκής εποχής, αλλά όχι και στη Μινωική Κρήτη.