[ Πρόσωπα ] Ο ποιητής των ανθρώπινων τραγωδιών

«…Ο Χίτλερ και ο Στάλιν ήταν για μένα οι ταξιδιωτικοί πράκτορές μου», λέει. «Αν δεν ήταν αυτοί εκεί, το πιο πιθανό να έμενα στον ίδιο δρόμο όπου γεννήθηκα. Η οικογένειά μου, όπως και εκατομμύρια άλλες, έπρεπε να τα μαζέψει και να φύγει, έτσι αυτό πάντα με ενδιέφερε πολύ έντονα: η ανθρώπινη τραγωδία…».
O Τσαρλς Σίμιτς είναι συγγραφέας, ποιητής. Γεννήθηκε στο Βελιγράδι και μετανάστευσε στις Ην. Πολιτείες σε ηλικία 16 ετών. Άρχισε να γράφει ποίηση στα Αγγλικά μόλις έμαθε τη γλώσσα και μέχρι σήμερα έχει εκδώσει περισσότερα από 20 βιβλία με ποίηση. Έγραψε επίσης δοκίμια και ασχολήθηκε με τη μετάφραση. Τιμήθηκε με το βραβείο Πούλιτζερ για την ποίηση το 1990 καθώς και από το Ίδρυμα ΜακΆρθουρ. Η πιο πρόσφατη τιμητική διάκρισή του, επίσης για την ποίηση, ήρθε την περασμένη εβδομάδα από τη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου, τη μεγαλύτερη βιβλιοθήκη του κόσμου.

Ο Τζέιμς Μπίλινγκτον, επικεφαλής της Βιβλιοθήκης, είχε να επιλέξει ανάμεσα σε 15 ποιητές. Η υποψηφιότητα του Σίμιτς, όμως, ήταν η πιο δυνατή κι αυτό εξαιτίας της «εκπληκτικής και αυθεντικής ποιότητάς της».

«Τα ποιήματά του», εξηγεί ο Μπίλινγκτον, «έχουν μια συνέχεια που τη συναντά κανείς στα όνειρα και γι΄ αυτό η πραγματικότητά τους δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα που εμείς αντιλαμβανόμαστε με τα μάτια και τα αυτιά μας». Πρώην καθηγητής Αμερικανικής Λογοτεχνίας και Δημιουργικής Γραφής στο Πανεπιστήμιο του Νιου Χαμσάιρ ο Σίμιτς, επισημαίνει πως η ποιητική του ενασχόληση προέκυψε από την ιστορία. «Από τον Χίτλερ και τον Στάλιν…». Τα έργα και οι ημέρες τους του έδωσαν το κίνητρο που χρειαζόταν για να αρχίσει να γράφει. Γι΄ αυτό και όταν τον ρωτούν για τον ρόλο της ποίησης, διαλέγει προσεκτικά τα λόγια του. Επικαλείται αυτό που του είχε πει ένας μαθητής που είχε γνωρίσει στο Ελ Πάσο, στο Τέξας, το 1972. «Η ποίηση θυμίζει στους ανθρώπους την ανθρώπινη φύση τους».

Έτσι και η εξερεύνηση της ανθρώπινης τραγωδίας αλλά και της ανθρώπινης ανοησίας, ποιητικά, αποτελούσαν πάντα για τον πολυβραβευμένο ποιητή προκλήσεις που έπρεπε να αντιμετωπίσει με την πένα του. «Έζησα καλά/όμως η ζωή ήταν απαίσια/ υπήρχαν τόσοι πολλοί στρατιώτες εκείνη τη μέρα/ τόσοι πρόσφυγες που γέμιζαν τους δρόμους/με φυσικό τρόπο, όλοι εξαφανίστηκαν/ με ένα άγγιγμα/ Η ιστορία έγλειφε τις γωνίες του αιματοβαμμένου στόματός της», γράφει ο Σίμιτς στο «Ρaradise Μotel» (περιλαμβάνεται στη συλλογή ποιημάτων Τhe Voice at 03.00 Α.Μ., Εκδ. Ηarcourt, 2003)

«Μπορούν όλοι να διαβάσουν τα ποιήματα του Σίμιτς, ταυτόχρονα όμως έχουν βάθος. Οι στίχοι απομνημονεύονται εύκολα», σχολιάζει ο Μπίλινγκτον. Κι όμως, ο Σίμιτς επιμένει να χαρακτηρίζει τον εαυτό του ποιητή της πόλης, που αρχικά έγραφε για να εντυπωσιάσει τα κορίτσια που του άρεσαν, κι ενώ είχε αποτύχει στην πρώτη του επιδίωξη- να γίνει ζωγράφος. «Δεν είχα όμως καθόλου ταλέντο», εξομολογείται…