Μία στις 2 συντάξεις κάτω από 500 €

Ένας στους δύο συνταξιούχους (περίπου 680.000) ζει σήμερα στη χώρα μας με κύρια σύνταξη μικρότερη από 500 ευρώ, το 66% παίρνει κάτω από 600 ευρώ, ενώ μόλις το 14% λαμβάνει πάνω από 1.000 ευρώ.

Η εισφοροδιαφυγή, η ανεργία, οι διατάξεις που ισχύουν για τους έχοντες διαδοχική ασφάλιση καθώς και η αποσύνδεση της αύξησης των συντάξεων από την αύξηση των αποδοχών των εργαζομένων είναι οι λόγοι που οδηγούν σε χαμηλές συντάξεις. Τα στοιχεία αυτά προκύπτουν από μελέτη της ΠΟΠΟΚΠ(Ομοσπονδία εργαζομένων στα ασφαλιστικά ταμεία) που δόθηκε χθες στη δημοσιότητα σχετικά με το επίπεδο των συντάξεων στη χώρα μας.

Χαμηλές συντάξεις
Με βάση τα στοιχεία των Ταμείων που επεξεργάστηκε η ΠΟΠΟΚΠ (Πανελλήνια Ομοσπονδία Προσωπικού Οργανισμών Κοινωνικής Πολιτικής), η κατάσταση για το 2007 σε ό,τι αφορά τις κύριες συντάξεις και το επίπεδό τους διαμορφώνεται ως εξής:

● Η μέση γενική κύρια σύνταξη ανέρχεται στα 617 ευρώ.

● Η μέση κύρια σύνταξη λόγω γήρατος ανέρχεται στα 712 ευρώ. ● Η μέση κύρια σύνταξη λόγω αναπηρίας είναι 507 ευρώ.

● Η μέση κύρια σύνταξη λόγω θανάτου είναι 472 ευρώ.

Αυτό είναι το μέσο επίπεδο για 1.357.627 κύριες συντάξεις όλων των Ταμείων πλην του ΟΓΑ. Για 860.200 συνταξιούχους του ΟΓΑ, η μέση σύνταξη (περιλαμβάνεται βασική, πρόσθετη και κύρια) θα ανέλθει στα 360 ευρώ περίπου.

Οι συντάξεις του ΟΓΑ είναι χαμηλότερες από τις συντάξεις των άλλων Ταμείων, αφού ως Φορέας Κύριας Ασφάλισης λειτουργεί από 1/1/1998. Έτσι, λοιπόν, πολλοί από τους σημερινούς συνταξιούχους παίρνουν μόνο τη βασική σύνταξη που είναι 278 ευρώ, ενώ ακόμη και όσοι έχουν πληρώσει εισφορές και έχουν συνταξιοδοτηθεί τα τελευταία χρόνια, έχουν λίγα χρόνια ασφάλισης με αποτέλεσμα σχετικά χαμηλές συντάξεις.

Ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι μεγάλες αποκλίσεις που υπάρχουν από Ταμείο σε Ταμείο σε σχέση με το επίπεδο των συντάξεων. Με βάση και τις μέσες συντάξεις, τις καλύτερες συγκριτικά κύριες συντάξεις χορηγεί το ΤΣΑΥ (Ταμείο Υγειονομικών) στους μονοσυνταξιούχους, το ΤΣΠ ΗΣΑΠ, το ΤΑΠ- ΟΤΕ, ο ΟΑΠ- ΔΕΗ κ.λ.π.. Τις χαμηλότερες συντάξεις χορηγούν το ΤΣΑ, το ΙΚΑ, το Ταμείο Εμπόρων (ΟΑΕΕ), το ΤΕΒΕ, το ΤΑΙΣΥΤ κ.λπ.- δηλαδή όλα τα μεγάλα Ταμεία. Πρέπει να επισημανθεί ότι οι μεγάλες διαφορές που υπάρχουν στο ύψος των συντάξεων δεν οφείλονται τόσο στον διαφορετικό τρόπο υπολογισμού τους όσο στον διαφορετικό χρόνο ασφάλισης και στις συντάξιμες αποδοχές. Έτσι στα Ταμεία των ΔΕΚΟ και των Τραπεζών υπάρχει μεγαλύτερος χρόνος ασφάλισης και είναι αρκετά υψηλότερες οι συντάξιμες αποδοχές από αυτές των εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα.

Ολιγόχρονη ασφάλιση
Όπως προκύπτει από τη μελέτη της ΠΟΠΟΚΠ, η εισφοροδιαφυγή και επομένως ο μικρός χρόνος ασφάλισης που συμπληρώνουν οι εργαζόμενοι, αποτελεί μία από τις βασικές αιτίες για τις χαμηλές συντάξεις. Επίσης η ανεργία στην οποία βρέθηκαν για μεγάλα διαστήματα, κατά τη διάρκεια της ζωής τους, πολλοί από τους σημερινούς συνταξιούχους, τους στέρησε τη δυνατότητα να έχουν μεγαλύτερο χρόνο ασφάλισης. Ενδεικτικό πάντως είναι το γεγονός ότι με βάση τα τελευταία οριστικά στοιχεία του ΙΚΑ για όσους συνταξιοδοτήθηκαν το 2003 φαίνεται ότι:

● Το 48% είχαν ασφαλιστικό χρόνο μικρότερο από 20 έτη.

● Το 36% είχαν αποδοχές μικρότερες των 750 ευρώ.

● Το περίπου 52%είναι στο επίπεδο των κατώτατων ορίων.

Επίσης ένας σημαντικά μεγάλος αριθμός ασφαλισμένων έχει χαμηλές αποδοχές ή οι επιχειρήσεις στις οποίες εργάζονται παρουσιάζουν χαμηλότερες αποδοχές προκειμένου να πληρώσουν χαμηλότερες εισφορές. Χαμηλές αποδοχές, όμως, σημαίνει χαμηλές εισφορές και χαμηλότερη σύνταξη. Με αποδοχές 800 ευρώ τον μήνα, ακόμη και όταν υπάρχουν 30 χρόνια ασφάλισης, η κύρια σύνταξη δεν μπορεί να υπερβαίνει ένα ποσό των 560-570 ευρώ.


Ασφαλισμένοι σε δύο Ταμεία

ΟΙ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΙ που συνταξιοδοτούνται έχοντας ασφαλιστεί σε περισσότερα του ενός Ταμεία, χρόνο με τον χρόνο αυξάνονται. Ήδη, περίπου ένας στους δύο από εκείνους που συνταξιοδοτούνται αυτή την περίοδο, ανήκει σε αυτή την κατηγορία.

Με τον τρόπο υπολογισμού όμως των συντάξεων αυτής της κατηγορίας που εφαρμόζεται τα τελευταία 15 χρόνια και ο οποίος οριακά μόνο βελτιώθηκε με τον νόμο Ρέππα (3029/02)

υπάρχουν μεγάλες απώλειες στη σύνταξη.

Έτσι λοιπόν, ένας εργαζόμενος που έχει ασφαλιστεί σε δύο ή περισσότερα Ταμεία μπορεί να έχει μέχρι και 30% χαμηλότερη σύνταξη από εκείνη που θα έπαιρνε με ασφάλιση σε ένα Ταμείο για όλη την περίοδο.

Τέλος οι αυξήσεις που δίνονται κάθε χρόνο στις συντάξεις έχουν αποσυνδεθεί από τις αντίστοιχες αυξήσεις των αποδοχών των εργαζομένων. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα χρόνο με τον χρόνο να υπάρχει όλο και μεγαλύτερη απόκλιση ανάμεσα στο εισόδημα του συνταξιούχου και στο εισόδημα του εργαζομένου, με τη σύνταξη να μειώνεται σταδιακά αλλά σταθερά.