«Είμαστε πλέον γυμνοί απέναντι στην Ιστορία»

«Κλείνει μια εποχή και ανοίγει μια άλλη», λέει ο γλύπτης Κώστας Βαρώτσος, που επιχειρεί να δει αντικειμενικά την ελληνική ιστορία μέσα από την έκθεσή του «Μέλλον μέσα από το παρελθόν» στο Μουσείο Μπενάκη
«Με πονάνε πολλά στην Ελλάδα και γι΄ αυτό άρχισα να κοιτάζω την Ιστορία – την πορεία του τόπου που οδήγησε στη σημερινή κατάσταση- όχι με το βλέμμα του ιστορικού, αλλά του καλλιτέχνη. Και διαπίστωσα πως οι επιλογές των Ελλήνων ήταν δογματικές και κινούνταν σε ένα δίπολο, όπου οι μεν κατηγορούσαν τους δε ως προδότες. Η αλήθεια βρίσκεται ανάμεσα στις γραμμές της ελληνικής Ιστορίας», λέει στα «ΝΕΑ» ο εικαστικός Κώστας Βαρώτσος.

«Βρισκόμαστε σε οριακό σημείο ως έθνος. Έφτασε η στιγμή να βρεθούμε αντιμέτωποι με τον εαυτό μας, να δούμε πού έχουμε κάνει λάθη. Είναι η στιγμή που οι άλλοι δεν μπορούν να μας βοηθήσουν. Ή πεθαίνουμε ή επιβιώνουμε. Αισθάνομαι ότι εξαντλήσαμε όλα τα ψέματα και πως είμαστε γυμνοί απέναντι στη σύγχρονη Ιστορία. Πρέπει να παραδεχθούμε κάποια πράγματα, διαφορετικά θα γίνουμε καφενείο», προσθέτει ο δημιουργός του «Δρομέα», που επιστρατεύει από τα παραδοσιακά υλικά του- γυαλί, καθρέφτη και ατσάλι- μέχρι βίντεο για να «επέμβει» σε όλες τις περιόδους της ελληνικής Ιστορίας μέσα από τα εκθέματα του Μουσείου Μπενάκη της οδού Κουμπάρη, ενώ δημιουργεί και έναν αιωρούμενο γαλαξία στο αίθριο του Κτιρίου επί της Οδού Πειραιώς.

ΙΝFΟ

Η έκθεση «Μέλλον μέσα από το παρελθόν» εγκαινιάζεται αύριο, στο Μουσείο Μπενάκη (Κουμπάρη 1, τηλ. 2103671.000).

«Δεν θέλω να πετάξω μολότοφ, να προσβάλω, να καταγγείλω, διότι δεν πιστεύω στις επαναστατικές τομές. Προτείνω μια διαφορετική αντιμετώπιση του παρόντος μέσα από την κατανόηση του παρελθόντος στην πραγματική του δομή. Θέλω να δημιουργήσω μια ερωτική σχέση με την Ιστορία», εξηγεί ο 52χρονος δημιουργός, που τολμά να ανοίξει διάλογο με αρχαιοελληνικά γλυπτά, βυζαντινές εικόνες, χρηστικά αντικείμενα από την εποχή της επανάστασης του 1821 μέσα από 25 έργα σε μια πρωτοποριακή έκθεση για τα ελληνικά μουσειακά δεδομένα. Όχι όμως και για τον ίδιο τον δημιουργό, που έχει «συνομιλήσει» στο παρελθόν πολλές φορές με αρχαιότητες και ιστορικούς χώρους στην Ιταλία.

Ποιο είναι το τρωτό σημείο του Έλληνα;
«Πρώτον, ότι πάσχει από το σύνδρομο της απολυτότητας, του φασισμού. Και, δεύτερον, το γεγονός ότι δεν έχει συνειδητοποιήσει τι σημαίνει το γεγονός πως στην Ελλάδα δεν υπήρξε Αναγέννηση, περίοδος που επέτρεψε σε άλλα έθνη την παραδοχή της εξέλιξης. Η έλλειψη της αναγεννησιακής σκέψης κάνει τις εξελίξεις δύσκολες και τραυματικές.

Δείτε, για παράδειγμα, τι συμβαίνει με τις αλλαγές στην Εκπαίδευση. Αντί τα πανεπιστήμια να καλλιεργούν μόνα τους νέες ιδέες και να ανανεώνουν τον εσωτερικό τους κανονισμό, είχαν εδώ και 25 χρόνια ως ευαγγέλιο έναν νόμοπλαίσιο. Δεν έχει σημασία αν η υπουργός Παιδείας θέλει αλλαγές.

Το τραγικό είναι ότι το πανεπιστήμιο δεν κατάφερε να εξελίξει τον εαυτό του, καθώς μια μειονότητα σε συνεργασία με τις κομματικές νεολαίες δεν αφήνουν να γίνει τίποτα. Η στατικότητα μπορεί να είναι ενδιαφέρον ως μεμονωμένο φαινόμενο, αλλά ως κοινωνικό είναι καταστροφικό», λέει ο-εκτός των άλλων- καθηγητής στην Αρχιτεκτονική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.


«Το έργο τέχνης είναι ξόρκι»

«Δεν είμαι κομπλεξικός, γι΄ αυτό και δεν είμαι αντίθετος σε καμιά έκφραση πολιτισμού», λέει ο Κώστας Βαρώτσος, που έργα του βρίσκονται από τα Απέννινα Όρη (στην Ιταλία) και το Παλμ Μπιτς έως τον σταθμό του Μετρό «Δουκίσσης Πλακεντίας» ή ακόμη και σε νυχτερινό κέντρο της οδού Πειραιώς, ενώ πρόσφατα άφησε την εικαστική του σφραγίδα τόσο στο Στέφισμπεργκ της Ελβετίας με ένα έργο 50 μ. όσο και σε ένα μοναστήρι του Σαλέρνο, με μια εικαστική επέμβαση μήκους 30μ.

«Η τέχνη δεν έχει κανόνες. Έχω κάνει έργο και σε τουαλέτα νυχτερινού κέντρου. Δεν κολλάω.

Το έργο τέχνης έχει θέση παντού.

Προσπαθώ να εκφράζομαι όπου βρίσκομαι. Παλιότερα, που ταξίδευμα με πλοίο Πάτρα-Αγκώνα, έδενα κόμπους τις κουρτίνες στο σαλόνι του καραβιού και έφτιαχνα έργα. Το έργο είναι το ξόρκι που έρχεται να μας σώσει. Και ποιος λέει ότι μόνο το μουσείο ή η γκαλερί είναι το τίμιο και ιερό μέρος για να παρουσιάζεται η τέχνη;».

Πώς εξηγεί το γεγονός ότι τα έργα του βρίσκουν ανταπόκριση στο ευρύ κοινό; «Είχα την τύχη να έχω άμμεση σχέση με το ευρύ κοινό μέσω του “Δρομέα” παρά το ότι οι εικαστικές τέχνες είναι κρυμμένες από τον πολύ κόσμο. Πιστεύω πως οι θεατές έχουν ένστικτο και μπορούν να δουν ότι τους δίνω το πραγματικό, ότι προσπαθώ να είμαι όσο πιο αληθινός γίνεται. Δικός τους, εναντίον όλων των άλλων».