ΕΚΡΗΞΗ ΣΤΟΝ ΤΟΥΡΙΣΜΟ

Μαγνήτης το… εξοχικό της Ευρώπης

Σε «Ελντοράντο» για Έλληνες και ξένους επιχειρηματίες που δραστηριοποιούνται στις κατασκευές, τον τραπεζικό τομέα, την κτηματαγορά και κυρίως στο τουριστικό real estate, εξελίσσεται η υπόθεση της τουριστικής κατοικίας στην Ελλάδα. Το πρόσφατο «ξεπάγωμα» των μεγάλων ιδιωτικών τουριστικών επενδύσεων στη Μεσσηνία και στο Κάβο Σίδερο της Κρήτης άνοιξε την… όρεξη και σε άλλα επιχειρηματικά σχήματα, τα οποία δηλώνουν έτοιμα να προωθήσουν αμέσως τη δημιουργία τουλάχιστον 15.000 τουριστικών κατοικιών και 20 γηπέδων γκολφ στην Ελλάδα!

Ηπελατεία για τις επιχειρήσεις αυτές θεωρείται εξασφαλισμένη, δεδομένου ότι η Ελλάδα τα ερχόμενα χρόνια αναμένεται να αποτελέσει το… εξοχικό της Ευρώπης! Σύμφωνα με έρευνες ευρωπαϊκών τουριστικών οργανισμών, περισσότεροι από δύο εκατ. Ευρωπαίοι είναι εν αναμονή «πελάτες» της παραθεριστικής κατοικίας σε οργανωμένα συγκροτήματα στην Ελλάδα!

Ωστόσο, «κλειδί» για την υλοποίηση των σχεδίων αυτών θεωρείται το Ειδικό Χωροταξικό Σχέδιο για τον Τουρισμό που ετοιμάζει το ΥΠΕΧΩΔΕ, βάσει του οποίου θα καθοριστεί σε κάθε νομό της χώρας τι είδους επενδύσεις θα μπορούν να γίνουν και με ποιους όρους.

Με την ολοκλήρωση και έγκριση του Χωροταξικού Σχεδίου για τον Τουρισμό, η κυβέρνηση ουσιαστικά ανοίγει τη διαδικασία εκχώρησης των καλύτερων «φιλέτων» της χώρας, ιδιαίτερα στις παραθαλάσσιες περιοχές. Ήδη ξένοι επιχειρηματίες μέσω εταιρειών real estate έχουν αγοράσει μεγάλες εκτάσεις ακόμα και σε πολύ μικρά νησιά, με στόχο την ανέγερση συγκροτημάτων παραθεριστικής κατοικίας! Στο «κόλπο» έχουν μπει και οι τράπεζες, που σχεδιάζουν να χρηματοδοτήσουν τέτοιου είδους επενδύσεις.

Οι επιχειρηματίες πιέζουν τώρα να επιτραπεί η οργανωμένη δόμηση στα 150 στρέμματα, αντί των 300 στρεμμάτων που είναι σήμερα το κατώτατο όριο! Εάν αυτό συμβεί, τότε σε έκταση 150 στρεμμάτων, με κάλυψη 20%, θα είναι δυνατόν να αναπτυχθούν κτίρια 30.000 τ.μ. (ένα ξενοδοχείο και 60 παραθεριστικές κατοικίες)! Το θεσμικό πλαίσιο. Επίσης, οι επενδυτές αναμένουν το θεσμικό πλαίσιο που προετοιμάζουν τα συναρμόδια υπουργεία Οικονομίας, Τουριστικής Ανάπτυξης, ΠΕΧΩΔΕ και Ανάπτυξης. Η ανυπαρξία θεσμικού πλαισίου για τη δημιουργία τουριστικών κατοικιών, αναφέρουν, αποτελεί μέχρι σήμερα το βασικό «αντικίνητρο» που φρενάρει την υλοποίηση επενδύσεων αυτού του είδους.

«Κοινό μυστικό» είναι ότι σχεδόν όλοι προσδοκούν την ένταξη μέρους των επενδύσεων αυτών στον αναπτυξιακό νόμο. Όπως ορισμένοι υποστηρίζουν, «με τα κίνητρα του αναπτυξιακού νόμου και αξιοποιώντας τον νόμο για τις Συμπράξεις Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα, θα δοθεί στην ελληνική και διεθνή επιχειρηματική κοινότητα μια δέσμη επενδυτικών ευκαιριών, για την υλοποίηση αναπτυξιακών προγραμμάτων μικρής και μεγάλης κλίμακας, με υψηλούς βαθμούς ελκυστικότητας και απόδοσης».

Με τον ίδιο τρόπο, προσθέτουν, θα μπορέσει και η Εταιρεία Τουριστικής Ανάπτυξης (ΕΤΑ) να αξιοποιήσει με ιδιωτικές επενδύσεις τα περίπου 360 ακίνητα- φιλέτα που διαθέτει. Μάλιστα, μερικοί προχωρούν ακόμα περισσότερο, ζητώντας να θεσπιστούν γενναία οικονομικά κίνητρα και ενθάρρυνση των φορέων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης να συμμετάσχουν στις επενδύσεις αυτές, προσφέροντας την πανάκριβη γη που διαθέτουν!

Η ζήτηση για κατοικίες. Το προτεινόμενο από τους επενδυτές μοντέλο ανάπτυξης των τουριστικών κατοικιών που εξετάζει η κυβέρνηση, περιλαμβάνει- πέραν των κατοικιών- την κατασκευή μεγάλων ξενοδοχειακών μονάδων πολυτελείας και πολλών μπάνγκαλοους, σε συνδυασμό με γήπεδα γκολφ, συνεδριακά και αθλητικά κέντρα.

Την ερχόμενη επταετία, σύμφωνα με μελέτη του Ινστιτούτου Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ), αναμένεται να έλθουν στη χώρα μας δύο εκατ. Βορειοευρωπαίοι, αναζητώντας στη λεκάνη της Μεσογείου περιοχές για αγορά εξοχικής κατοικίας. Πρόσφατη έρευνα της Αlpha Βank επιβεβαιώνει το σενάριο αυτό, υποστηρίζοντας ότι για αγορά δεύτερης εξοχικής κατοικίας οι ενδιαφερόμενοι είναι περίπου 3- 4 εκατ., κυρίως τρίτης ηλικίας.

Ο αριθμός αυτός μπορεί να πολλαπλασιαστεί τα επόμενα χρόνια, όταν συνταξιοδοτηθούν οι λεγόμενοι «baby boomers», η γενιά δηλαδή των ανθρώπων που γεννήθηκαν μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η Ελλάδα, λέει ο σύμβουλος ακινήτων Γιώργος Παπουτσέλης, θα πρέπει να προετοιμαστεί για το σενάριο να έλθουν 2 εκατ. ξένοι (μια οικογένεια κατά μέσο όρο αποτελείται από 3- 4 μέλη). Όταν το κόστος αγοράς ενός εξοχικού στη χώρα μας υπολογίζεται κατά μέσο όρο σε 100.000 ευρώ, ο συνολικός τζίρος – αναφέρει ο κ. Παπουτσέλης- είναι δυνατό να εκτιναχθεί σε πολύ υψηλά επίπεδα.

Τι δείχνουν οι πωλήσεις. Άλλωστε, υποστηρίζει, το σενάριο αυτό επιβεβαιώνεται και από τις πωλήσεις εξοχικών που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια στις υπόλοιπες μεσογειακές χώρες. Σε Γαλλία, Ισπανία, Πορτογαλία, Ιταλία, Τουρκία και Κύπρο έχουν πουληθεί ήδη 10 εκατ. παραθεριστικά σπίτια. Μόνο το 2004 στην Ισπανία πωλήθηκαν περίπου 100.000 εξοχικά συνολικής αξίας 12 δισ. ευρώ! Δεδομένου, ότι η Ελλάδα στον μεσογειακό τουρισμό έχει μερίδιο 10%, θα μπορούσε- εάν διέθετε έτοιμο προϊόν- να πουλήσει έως και 1 εκατ. σπίτια!

Σύμφωνα με τον πρόεδρο της εταιρείας χρονομίσθωσης RCΙ Ευρώπης, Π. Βέστδαμ, Ελλάδα, Κύπρος, Βουλγαρία και Κατάρ είναι οι κορυφαίες επιλογές για τους υποψήφιους αγοραστές εξοχικών. Όμως στην Ελλάδα δεν βρίσκουν ούτε οργανωμένα παραθεριστικά συγκροτήματα, ούτε καν αξιοπρεπείς τουριστικές υποδομές (γκολφ, μαρίνες κ.λπ.). Οι ξένοι ζητούν σπίτια σε οργανωμένους οικισμούς. Ζητούν κατοικίες με όλες τις ανέσεις, με φύλαξη και κοντά στη θάλασσα. Θέλουν οπωσδήποτε να υπάρχει σε κοντινή απόσταση νοσοκομείο και υπηρεσίες για να διατηρείται καθαρό το σπίτι όλο τον χρόνο.


ΤΡΕΙΣ ΝΕΕΣ ΤΑΣΕΙΣ

Σ την υπόλοιπη Ευρώπη, οι νέες μορφές τουρισμού που συνδέονται με την τουριστική κατοικία, περιλαμβάνουν:

1Χιλιάδες πολυτελείς κατοικίες,οι οποίες παραχωρούνται από τους ιδιοκτήτες τους σε ξενοδοχειακές μονάδες προς εκμίσθωση. Οι ξενοδόχοι προχωρούν σε ενοικιάσεις, διαχειρίζονται τα ακίνητα και αμείβονται για τις υπηρεσίες τους καθ΄ όλη τη διάρκεια του χρόνου. Παράλληλα, ενισχύουν και τις ξενοδοχειακές μονάδες για περισσότερο χρονικό διάστημα. Πρόκειται για τα λεγόμενα ξενοδοχειακά συγκροτήματα κατοικιών ή Condominiums και η αγορά κατοικιών προς χρήση και ενοικίαση (buy- to- use- and- let). Ο ενδιαφερόμενος αγοράζει μια βίλα, μένει όσο διάστημα θέλει και στη συνέχεια την εκμισθώνει σε τρίτους.

2 Πολυτελείς κατοικίες σε μεγάλα τουριστικά συγκροτήματα,που αγοράζονται από 4-12 διαφορετικούς ιδιοκτήτες. Με αυτόν τον τρόπο επιμερίζεται το κόστος, κάθε ιδιοκτήτης έχει το μερίδιό του και η εκμετάλλευση γίνεται ευκολότερα τους μήνες που δεν κάνουν διακοπές οι ιδιοκτήτες. Πρόκειται για τα fractionals, που θεωρούνται η βάση του τουριστικού life style.

3 Ρrive club,τα οποία αγοράζουν για λογαριασμό των μελών τους σπίτια ή διαμερίσματα σε όλο τον κόσμο. Με αυτόν τον τρόπο τα μέλη μπορούν να κάνουν πολυτελείς διακοπές σε διάφορα μέρη του πλανήτη, χωρίς να δεσμεύονται από την αγορά ενός ακινήτου σε μία περιοχή. Τα destination clubs δραστηριοποιήθηκαν για πρώτη φορά στο εξωτερικό πριν από 3- 4 χρόνια.


Φουντώνουν οι αντιδράσεις

O ι αντιδράσεις των περιβαλλοντικών οργανώσεων αλλά και στελεχών του τουρισμού είναι έντονες, όσον αφορά το κυοφορούμενο σχέδιο της κυβέρνησης, που θα οδηγήσει σε νέα έκρηξη των τιμών της γης. Οι πρώτοι μιλούν για κίνδυνο να υποβαθμιστεί το φυσικό περιβάλλον από τις «βαριές» τουριστικές επενδύσεις και οι δεύτεροι για μελλοντική υποθήκευση του τουριστικού προϊόντος. Όπως επισημαίνουν οι αρμόδιοι για το Πρόγραμμα Κατάρτισης και Οικοτουρισμού του WWF, μέχρι σήμερα δεν έχουμε δει παρά ευκαιριακούς στόχους, που περιλαμβάνουν όλες τις μορφές τουρισμού, από τον συνεδριακό μέχρι τα γήπεδα γκολφ και τον oικοτουρισμό! Οι ξενοδόχοι από την πλευρά τους τονίζουν πως πρώτα θα έπρεπε να βελτιωθούν οι υπάρχουσες τουριστικές υποδομές, να γίνει διάλογος με τις τοπικές κοινωνίες και μετά να χωροθετηθούν παραθεριστικές κατοικίες. Η ανάπτυξη αυτού του τουριστικού μοντέλου, προσθέτουν, προϋποθέτει την επιβολή ιδιαίτερα αυστηρών περιβαλλοντικών όρων από την πλευράς της Πολιτείας.