[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ] Οι σχέσεις με τη Ρωσία

ΟΙ ΣΧΕΣΕΙΣ Δύσης/Ευρώπης και Ρωσίας βρίσκονται σε μια εξαιρετικά δύσκολη περίοδο. Ορισμένοι κάνουν λόγο για επιστροφή στον Ψυχρό Πόλεμο του παρελθόντος. Η Ρωσία είναι έντονα θυμωμένη με την πολιτική της Δύσης (κυρίως των ΗΠΑ) και τον θυμό αυτό εξέφρασε ο πρόεδρος Πούτιν. Και ο θυμός της Ρωσίας φαίνεται ότι είναι δικαιολογημένος. Βεβαίως η Ρωσία δεν έχει εξελιχθεί ακόμη σε υποδειγματική δημοκρατία. Αλλά κάθε καλόπιστος παρατηρητής οφείλει να αναγνωρίσει ότι με την προεδρία Πούτιν η Ρωσία έκανε σημαντικά βήματα για τη βελτίωση της οικονομίας και κυρίως των συνθηκών διαβίωσης των Ρώσων πολιτών. Χρησιμοποίησε τα τεράστια έσοδα από τις εξαγωγές ενεργειακών πόρων για τον σκοπό αυτό και την ανόρθωση της χρεοκοπημένης οικονομίας μετά τη δεινή οικονομική κρίση του 1998. Η Δύση κατηγορεί τη Ρωσία ότι χρησιμοποιεί την ισχυρή ενεργειακή της θέση για πολιτικούς λόγους, για την ενίσχυση της πολιτικής της επιρροής. Μα η κάθε χώρα (ΗΠΑ, Ε.Ε., Κίνα, κ.λπ.) μεταφράζει την οικονομική της δύναμη σε πολιτική ισχύ και επιρροή. Αυτό συμβαίνει από την εποχή του Πελοποννησιακού Πολέμου. Μας εκπλήσσει τώρα γιατί το επιχειρεί η Ρωσία; Υποκρισία. Από την άλλη μεριά ενώ η Ρωσία έτεινε χείρα συνεργασίας προς τη Δύση, ιδιαίτερα μετά τον Σεπτέμβριο 2001 και τις τρομοκρατικές πράξεις στη Νέα Υόρκη, η Δύση δεν ανταπέδωσε. Πρώτα απ΄ όλα το 1990 το ΝΑΤΟ αρνήθηκε να δεχθεί τη Ρωσία ως πλήρες μέλος, όπως το είχε ζητήσει. Αντίθετα το ΝΑΤΟ άρχισε να διευρύνεται με χώρες (π.χ. Βαλτικής), να σχεδιάζει διεύρυνση με την Ουκρανία και τη Γεωργία, να εγκαθιστά βάσεις στη Ρουμανία και στη Βουλγαρία και «αντιπυραυλικά συστήματα» στην Πολωνία και στην Τσεχία και να κάνει όλα αυτά με τρόπο που δικαιολογημένα δημιουργούν στη Ρωσία το «σύνδρομο της περικύκλωσης». Παράλληλα οι νέες χώρες που εντάχθηκαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση (και κυρίως η Πολωνία) ακολουθούν μια ευδιάκριτα αντιρωσική πολιτική.

Συνοπτικά, η Δύση θα πρέπει να «ξαναδεί» τη σχέση της με τη Ρωσία προτού τα πράγματα χειροτερεύσουν επικίνδυνα. Η Ρωσία είναι μια μεγάλη χώρα και σημαντικός στρατηγικός εταίρος για την Ε.Ε. Ο Π.Κ. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών και μέλος του Δ.Σ. του ΕΛΙΑΜΕΠ.