Φοβούνται το ξύπνημα του Βεζούβιου

Αν ο Βεζούβιος ξυπνήσει, η αφύπνισή του θα είναι εφιαλτική. Σύμφωνα με
Ιταλούς επιστήμονες, δεν αποκλείεται να σημάνει τη μεγαλύτερη φυσική
καταστροφή στη σύγχρονη εποχή. Εξήντα δύο χρόνια «ύπνου» είναι κακό σημάδι.
Όσο περισσότερο κοιμάται το ηφαίστειο, λένε οι ειδικοί, τόσο πιο έντονη θα
είναι η έκρηξή του.

Άσκηση ετοιμότητας: Ναπολιτάνοι προετοιμάζονται για μια ηφαιστειακή έκρηξη

«Κύριοι, πρέπει να προετοιμαστούμε για το χειρότερο», λέει ο Φράνκο Μπαρμπέρι.
Οι συνάδελφοί του στην αίθουσα, ξέρουν καλά τι τους λέει ο Ιταλός ερευνητής.

Το έδαφος, νότια του Βεζούβιου σείεται συχνά τις τελευταίες ημέρες. Την
περασμένη εβδομάδα, σε ένα 24ωρο καταγράφηκαν 52 μικρές δονήσεις, λένε οι
Ιταλοί ηφαιστειολόγοι. Και τα σημάδια πληθαίνουν: περίεργες φυσαλλίδες στη
θάλασσα, νεκρά ψάρια στην επιφάνειά της και το νερό γίνεται όλο και πιο στυφό.
Σαν να μην έφταναν αυτά, τα δορυφορικά μηνύματα από το Παγκόσμιο Σύστημα
Καθορισμού Θέσης (GPS) σημειώνουν ότι το έδαφος στην περιοχή σταδιακά υψώνεται
– ούτε λίγο ούτε πολύ – 20 εκατοστά σε μία ημέρα, αναφέρει στην ηλεκτρονική
του έκδοση το περιοδικό «Spiegel».

«Δεν υπάρχει αμφιβολία, το μάγμα ανεβαίνει», καταλήγει ο Μπαρμπέρι. «Δεν
έχουμε χρόνο για χάσιμο», επισημαίνει ο συνάδελφός του Τζοβάνι Όρσι. Ήταν μέσα
Οκτωβρίου. Στη Νάπολι, στο κέντρο στρατηγικού σχεδιασμού επειγόντων
περιστατικών οι ειδικοί καταθέτουν τις απόψεις τους, προβλέπουν και καταθέτουν
προτάσεις για την αντιμετώπιση ενδεχόμενης μεγάλης έκρηξης του Βεζούβιου. Το
σενάριο του Μπαρμπέρι έχει ως εξής: Σεισμός μεγέθους 4,2 βαθμών της κλίμακας
Ρίχτερ καταστρέφει κατοικημένες περιοχές στους πρόποδες του Βεζούβιου.
Σκοτώνονται 45 άνθρωποι και 11.400 μένουν άστεγοι.

Πριν από λίγο καιρό οι επιστήμονες ήταν αισιόδοξοι, όχι όμως και τώρα. Ο
Μπαρμπέρι, για παράδειγμα, μιλά για «δραματική διαδοχή των γεγονότων». Η
εκκένωση πρέπει να αρχίσει αμέσως, επισημαίνει. Τα υπόλοιπα θα αποφασιστούν
από την ιταλική κυβέρνηση στη Ρώμη.

Για ένα λεπτό όλοι στην αίθουσα μένουν σιωπηλοί, αμήχανοι, δείχνουν
τρομοκρατημένοι από το ενδεχόμενο να πρέπει να εκκενωθεί ολόκληρη η περιοχή.
Το ίδιο δυσοίωνο μοιάζει και το σενάριο να απομακρυνθούν οι κάτοικοι και, στο
τέλος, να μη συμβεί τίποτα. Ποιο είναι, όμως, χειρότερο από τα δύο;

«Ζώνη Θανάτου». Ο Βεζούβιος είναι απλώς ένας βράχος που υψώνεται
επιβλητικά πάνω από τον Κόλπο της Νάπολι. Στις πλαγιές του αναπτύσσονται οι
περίφημοι καρποί αμπέλου Lacryma Christi και στη σκιά του γεννήθηκαν δύο
επιστήμες, η Ηφαιστειολογία και η Αρχαιολογία. Είναι όμως παράλληλα και το
ηφαίστειο που θεωρείται το πιο επικίνδυνο στον πλανήτη. Πουθενά αλλού δεν ζουν
τόσο πολλοί άνθρωποι στη «ζώνη του θανάτου» – περίπου 55.000. Περίπου 50.000
νέα κτίρια κατασκευάστηκαν εδώ τα τελευταία 20 χρόνια.

Όλα δείχνουν πως ο «ύπνος» στον οποίο έχει βυθιστεί το ηφαίστειο τα τελευταία
62 χρόνια, δεν είναι για καλό. Όλες οι μεγάλες εκρήξεις του συνέβησαν ύστερα
από μακρά περίοδο ηρεμίας, λένε οι επιστήμονες, και αυτό τους ανησυχεί.

Το 79 μ.Χ. έθαψε την Πομπηία…

Στην Πομπηία. Αυτός ο Ρωμαίος δεν πρόλαβε να ξεφύγει από την οργή του Βεζούβιου

Ο Βεζούβιος εξερράγη πολλές φορές. Σύμφωνα με τα καταγεγραμμένα στοιχεία,
εξερράγη το 79 μ.Χ. (καταστροφή Πομπηίας) και ακολούθως το 472, το 512, το
1631, έξι φορές τον 18ο αιώνα, οκτώ κατά τον 19ο και στη συνέχεια το 1906, το
1929 και το 1944. Σε ορισμένες περιπτώσεις μάλιστα, οι εκρήξεις του ήταν τόσο
ισχυρές ώστε μεγάλα τμήματα της Νότιας Ευρώπης καλύφθηκαν από στάχτη. Το 472
και το 1631, η στάχτη από τον Βεζούβιο έφτασε μέχρι την Κωνσταντινούπολη,
περισσότερα από 1.200 χλμ. μακριά. Από το 1944 μέχρι σήμερα, οι κατολισθήσεις
στον κρατήρα του δημιούργησαν σύννεφα σκόνης και στάχτης, τα οποία προκάλεσαν
την κινητοποίηση των αρχών που φοβήθηκαν πως επρόκειτο να γίνει έκρηξη.
Ευτυχώς οι φόβοι τους δεν επιβεβαιώθηκαν.