Eπτά μήνες ζωής μας κόβουν τα μικροσωματίδια του αέρα

Επτά μήνες από τη ζωή τους χάνουν οι Έλληνες εξαιτίας των μικροσκοπικών
σωματιδίων που αιωρούνται στην ατμόσφαιρα! Οι συγκεντρώσεις σωματιδίων που
καταγράφονται σήμερα στη χώρα μας σχετίζονται με 7.200 θανάτους και πλήθος
προβλημάτων υγείας κάθε χρόνο.

Σύμφωνα με την τελευταία έρευνα που πραγματοποίησε το Ευρωπαϊκό Τμήμα του
Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, το προσδόκιμο ζωής των Ελλήνων μειώνεται κατά 7
μήνες εξαιτίας των δραστηριοτήτων που απελευθερώνουν σωματίδια στην
ατμόσφαιρα. H απώλεια αυτή μπορεί να μειωθεί στους 5,8 μήνες αν η χώρα μας
εφαρμόσει μέτρα μείωσης των ρύπων μέσα στα επόμενα τέσσερα χρόνια.

Οι Βέλγοι και οι Ολλανδοί χάνουν πάνω από έναν χρόνο ζωής, οι Γερμανοί και οι
Λουξεμβούργιοι περίπου 10 μήνες, ενώ στη γειτονική Ιταλία το προσδόκιμο ζωής
μειώνεται κατά 9 μήνες. Εκείνοι που επηρεάζονται λιγότερο από τη ρύπανση των
μικροσωματιδίων είναι οι πολίτες της Φινλανδίας και της Ιρλανδίας που δεν
χάνουν παρά 3 – 4 μήνες από τη ζωή τους.

Οι παραπάνω απώλειες οφείλονται στους νανο-ρύπους PM2,5 που αποτελούνται από
σκόνη και άλλες ουσίες και εκλύονται από τα εν κινήσει οχήματα, τις
βιομηχανίες και άλλες ανθρωπογενείς δραστηριότητες. Θεωρούνται διεθνώς πολύ
πιο επικίνδυνοι από τα ευρύτερα γνωστά σωματίδια PM10. Κι αυτό γιατί, τα PM2,5
έχουν πολύ μικρότερη διάμετρο (2,5 εκατομμυριοστά του μέτρου) με αποτέλεσμα να
εισχωρούν πιο εύκολα στο αναπνευστικό σύστημα – μέσω της εισπνοής –
προκαλώντας σοβαρά αναπνευστικά προβλήματα ενώ έχουν ενοχοποιηθεί και για
καρκινογενέσεις.

Δεν τους μετρούν! Ωστόσο, στη χώρα μας, επίσημες μετρήσεις των PM2,5
από τις αρμόδιες υπηρεσίες του ΥΠΕΧΩΔΕ δεν πραγματοποιούνται γιατί δεν είναι
υποχρεωτικό! Μόνον ορισμένα πανεπιστημιακά ινστιτούτα μετρούν τα σωματίδια
αυτά. Μάλιστα, πρόσφατες μετρήσεις από το Τμήμα Χημικών Μηχανικών του ΕΜΠ
έδειξαν ότι οι συγκεντρώσεις των μικροσωματιδίων PM2,5 την τελευταία πενταετία
στην Αθήνα είναι διπλάσιες από τα όρια της αμερικανικής Υπηρεσίας
Περιβάλλοντος, που είναι 15 μικρογραμμάρια ανά κυβικό μέτρο αέρα (μg/m³)!

Σημειώνεται ότι για τα PM2,5 η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει ακόμη θεσπίσει ανώτατα
επιτρεπόμενα όρια, αλλά μελετά την υποχρεωτική μέτρησή τους, αντί για τα PM10
τα οποία έχουν 4 φορές μεγαλύτερη διάμετρο και θεωρούνται λιγότερο τοξικά.

Χρειάζονται μέτρα. Μόνη… ελπίδα για τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης
είναι λοιπόν η εφαρμογή μέτρων για τη μείωση της ρύπανσης: Με βάση τα όσα
ορίζει η E.E. οι συγκεντρώσεις σωματιδίων ανά χώρα θα πρέπει να έχουν μειωθεί
κατά ένα τρίτο μέσα στην επόμενη τετραετία και κατά 50% ώς το 2020.

Οι ερευνητές του ΠΟΥ εκτιμούν ότι όταν οι συγκεντρώσεις PM2,5 φτάνουν τα
10μg/m³ ανά 24ωρο, η συνολική θνησιμότητα του ευρωπαϊκού πληθυσμού αυξάνεται
κατά 6%! Επιπλέον, εκτός της μείωσης του προσδόκιμου ζωής τα αιωρούμενα
σωματίδια ευθύνονται και για μια σειρά από προβλήματα υγείας, όπως η χρόνια
βρογχίτιδα και τα οξέα καρδιακά ή αναπνευστικά επεισόδια. Συνολικά, σύμφωνα με
τις εκτιμήσεις των επιστημόνων, οι μικροσκοπικοί ρύποι στοιχίζουν ετησίως στην
Ευρώπη 348.000 πρόωρους θανάτους και 100.000 εισαγωγές σε νοσοκομεία.

Τα ακόμα μικρότερα PM1 εισχωρούν στους πνεύμονες

Ακόμη πιο μικρά σωματίδια διαπιστώθηκε πρόσφατα ότι απειλούν την υγεία των
Ελλήνων αλλά και των υπόλοιπων Ευρωπαίων. Είναι τα PM1 – ακόμη μικρότερα από
τα PM10 και τα PM2,5 – τα οποία μπορούν πολύ πιο εύκολα να εισχωρήσουν στο
αναπνευστικό σύστημα και να εγκατασταθούν στους πνεύμονες του ανθρώπου
προκαλώντας ποικίλα προβλήματα.

Όρια για τις συγκεντρώσεις μικροσωματιδίων ΡΜ1 δεν έχουν θεσπιστεί, ούτε από
την Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, αφού πρόσφατα
έγιναν γνωστά τα πρώτα στοιχεία για την επικινδυνότητά τους. Στη χώρα μας, οι
πρώτες μετρήσεις που πραγματοποίησε το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο έδειξαν ότι
στο σύνολο των αιωρούμενων σωματιδίων της ατμόσφαιρας, τα μισά είναι PM1!

LINK: http://www.euro.who.int/document/Ε88189.pdf