Eπιστρέφει θραύσμα από τη ζωφόρο του Παρθενώνα

Το θραύσμα από την ζωφόρο του Παρθενώνα πωλήθηκε από άγνωστο ιδιώτη συλλέκτη στην Αθήνα, το Νοέμβριο του 1871. Είχε τετραγωνιστεί για να πωληθεί ως σουβενίρ και χαράχθηκε στο πίσω μέρος του η λέξη «Παρθενώνας»

Την επιστροφή του πρώτου θραύσματος του Παρθενώνα – που απεικονίζει πέλμα
ανδρικής μορφής από την όγδοη πλάκα της βόρειας ζωφόρου η οποία φυλάσσεται στο
Μουσείο Ακροπόλεως – σκιάζει ο προβληματισμός για το «αντίδωρο» προς το
Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης. H πρόταση που έφτασε στο Κεντρικό Αρχαιολογικό
Συμβούλιο για τον πενταετή δανεισμό της μαρμάρινης κεφαλής μιας Άρκτου από τη
Βραυρώνα, δεν έπεισε τα μέλη του Συμβουλίου. Με αποτέλεσμα να αναβληθεί η
γνωμοδότηση και να συσταθεί τριμελής επιτροπή – αποτελούμενη από τα μέλη του
ΚΑΣ, Άλκηστη Χωρέμη, Γιάννη Σακελλαράκη και Αλέξανδρο Μάντη – για να προτείνει
εναλλακτικές λύσεις.

«Μας δίνουν μια πατούσα και θα τους δώσουμε ένα ολόκληρο κεφάλι; Να τους
δώσουμε ένα δάχτυλο!», ήταν η χιουμοριστική προσέγγιση που ακούστηκε στη
συνεδρίαση του ΚΑΣ, αφού θεωρήθηκε υπερβολική η επιλογή της κεφαλής της Άρκτου
καθώς πρόκειται για ένα ταυτισμένο και δημοσιευμένο γλυπτό, του οποίου δεν
αποκλείεται να εντοπιστεί και ο κορμός. Το κλίμα πάντως είναι να δοθούν προς
πενταετή δανεισμό με δυνατότητα ανανέωσης αρχαιότητες συμβολικής αξίας
δεδομένου ότι δεν είναι δυνατόν, όπως ειπώθηκε, να δανείζονται αντικείμενα
ανάλογα με τη σημασία εκείνων που μας επιστρέφονται. «Αν δηλαδή μας δώσουν
πίσω κάτι από τα Γλυπτά, θα αδειάσουμε το μισό Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο;»,
ήταν ένα από τα ερωτήματα που τέθηκαν.

Αν και δεν είναι η πρώτη φορά που το ΚΑΣ καλείται να γνωμοδοτήσει για το θέμα
των αντιδώρων – δόθηκαν στο Βερολίνο πήλινες μήτρες από το εργαστήριο του
Φειδία ως αντάλλαγμα για τα δέκα αρχιτεκτονικά μέλη από το Φιλιππείο -, ωστόσο
υπήρξε έντονος προβληματισμός. Όστρακα που θα αγοραστούν από κάποιο
αρχαιοπωλείο για την πανεπιστημιακή συλλογή και αρχαιότητες που δεν έχουν
ταυτιστεί ή δεν έχουν συγκεκριμένη προέλευση είναι οι προτάσεις που έπεσαν στο
τραπέζι, ενώ υπήρξαν και οι φωνές που αρνούνται εντελώς την έννοια της
ανταπόδοσης, παρά το γεγονός ότι η νέα πολιτική που έχει χαράξει το υπουργείο
Πολιτισμού για την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα και των διάσπαρτων
θραυσμάτων του από ευρωπαϊκά μουσεία με ειδικό εντεταλμένο τον διευθυντή του
Μουσείου Μπενάκη Άγγελο Δεληβορριά στηρίζεται ακριβώς στη λογική των
αντιδώρων.