Tο χαρτί ξαναγράφει την ιστορία του στον φακό

Κάποτε, το εργοστάσιο Λαδοπούλου, στην Πάτρα, παρήγε το χαρτί των τετραδίων, το χαρτί αλληλογραφίας, το χαρτί των βιβλίων. Σήμερα, η ιστορία του γράφεται ανεξίτηλα σε φωτογραφίες της Βουβούλας Σκούρα

Ένα τεράστιο εργοστάσιο χαρτοποιίας, αλλοτινό καμάρι του εκβιομηχανισμού της
Πάτρας την εποχή του Μεσοπολέμου, το εργοστάσιο του Λαδόπουλου σβήνει,
διαλύεται, αλλά και μετασχηματίζεται αργά σε χώρο πολιτισμού ακολουθώντας τη
μοίρα του χαρτιού: την ανακύκλωση των αγαθών.

Καλλιτέχνις της φωτογραφίας, η Βουβούλα Σκούρα απαθανατίζει σε 1.500 λήψεις
από το 2002 τις μεταμορφώσεις του χώρου, έκτασης 6.000 τ.μ., τις βιντεοσκοπεί,
σώζει στις εικόνες τη μνήμη που φέρουν και τυπώνει το «χρονικό» σε λαμαρίνες –
μια υπόμνηση του τσίγκου της τυπογραφίας, όπου τύπωναν άλλοτε τα βιβλία, αλλά
και μία δήλωση πίστης ότι το υλικό της ιστορίας πρέπει να συγκεντρώνεται και
να μη χάνεται. Αφού οι ιστορικοί εγκατέλειψαν το μνημείο της βιομηχανικής
αρχαιολογίας στην τύχη του, ο καλλιτέχνης επεμβαίνει, το διατηρεί με τα
εργαλεία της συγκίνησης, ώστε να καλύψει το κενό.

Μια έκθεση που αγγίζει τη μνήμη, γιατί δεν ανέχεται την ύπαρξη του κενού,
θέτει ερωτήματα όπως τι έγιναν τα μεγάλα μηχανήματα παραγωγής του χαρτιού –
κάποια πουλήθηκαν -, τα κατάστιχα και ο άλλος εξοπλισμός που αντιπροσωπεύει
σημαντικά κεφάλαια της ιστορίας – της μεσοπολεμικής ανασυγκρότησης – και της
εργατικής δύναμης της Πάτρας, που έχει αποβιομηχανιστεί όπως και πολλές άλλες
πόλεις της Ελλάδας.

Καταγράφει την αποσύνθεση και την αναβίωση του χώρου κι εστιάζει στην αέναη
πηγή της ζωής: το νερό που εξακολουθεί ν’ αναβλύζει, να τρέχει και ν’
ακούγεται μέσα στον χώρο. Το εργοστάσιο Λαδόπουλου, όπου τυπώνονταν παλιά τα
σχολικά τετράδια και οι φάκελοι με τη γαλανόλευκη μπορντούρα, έχει σωθεί εν
μέρει – έχει περικλειστεί σ’ ένα βιβλίο εκτός εμπορίου, το «Φωτόγραμμα», σε
συνεργασία με τη συγγραφέα Μαρλένα Πολιτοπούλου και τώρα πια με τις
φωτογραφίες και το βίντεο έχει σωθεί για πάντα στον χώρο της μνήμης. Το βίντεο
αφορά την ιστορία του χαρτιού και της γραφής, από την Κίνα του 100 μ.X. όπου
εφευρέθηκε έως το 1200 μ.X. όταν άρχισε να ταξιδεύει στον κόσμο.

Σ’ αυτήν την έκδοση περικλείονται φανταστικές περιγραφές και αλληλογραφίες, οι
συγγραφείς και περιηγητές που πέρασαν από την Πάτρα, όπως και το ίδιο το
εργοστάσιο του χαρτιού, του οποίου παύει η λειτουργία και μετατρέπεται κατά το
ήμισυ σε πολιτιστικό κέντρο.

INFO

«Στο νήμα του χαρτιού». Βουβούλα Σκούρα, Εργοστάσιο Λαδοπούλου Πάτρα. Από
απόψε έως τις αρχές Οκτωβρίου.