MAPTIN BAN KPEBEΛNT «Aφήστε το Iράν να έχει πυρηνικά»

«Ένα πυρηνικό Ιράν είναι σαφώς προτιμότερο από έναν νέο πόλεμο. Υπάρχουν
σήμερα εννέα χώρες με πυρηνικά όπλα. Δεν θεωρώ πως ο κόσμος θα γινόταν πολύ
χειρότερος αν γίνονταν δέκα. Ο πόλεμος, όμως, θα ήταν καταστροφικός – και όχι
μόνο για τη Μέση Ανατολή»… Όταν τα λόγια αυτά εκστομίζονται από έναν
Ισραηλινό, και δη έναν από τους εγκυρότερους σύγχρονους μελετητές της
στρατιωτικής ιστορίας, τότε αποκτούν διπλή βαρύτητα.

Μάρτιν βαν Κρέβελντ. Καθηγητής στρατιωτικής ιστορίας στο Εβραϊκό Πανεπιστήμιο
της Ιερουσαλήμ και συγγραφέας πολυάριθμων βιβλίων, ανάμεσά τους τα «H Άνοδος
και η Πτώση του Κράτους», «H Διοίκηση στον Πόλεμο» και «Επιμελητεία και
Πόλεμος» (εκδ. Τουρίκη). Έχει διδάξει στα περισσότερα ινστιτούτα στρατηγικής
του κόσμου, συμπεριλαμβανομένης και της Ναυτικής Σχολής Πολέμου των ΗΠΑ. Είναι
ο μοναδικός μη Αμερικανός που περιλαμβάνεται στον «κατάλογο επιβεβλημένων
αναγνωσμάτων» τον οποίο συντάσσει ο αμερικανικός στρατός για τους αξιωματικούς
του. Έχει μελετήσει τον πόλεμο, ως φαινόμενο και πραγματικότητα, όσο λίγοι.
Και θυμάται πάντα κάτι που έλεγε ένας καθηγητής του: το να ξεκινάς έναν πόλεμο
δεν είναι σαν να ζητάς από μια κοπέλα να βγείτε. Είναι μια πολύ σοβαρή
απόφαση.

Προσπαθεί πράγματι το Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα;

«Θα σας απαντήσω διαφορετικά», λέει στα «NEA» ο Μάρτιν βαν Κρέβελντ: «Αν οι
Ιρανοί ΔΕΝ το προσπαθούσαν θα ήταν τρελοί. Το Ιράν είναι σήμερα περικυκλωμένο
από αμερικανικές δυνάμεις. Όπου και να κοιτάξει, βορειοανατολικά, ανατολικά,
νότια, δυτικά, βλέπει Αμερικανούς. Κι εγώ λοιπόν αν ζούσα στην Τεχεράνη θα
σκεπτόμουν ότι πρέπει να αποκτήσω πυρηνικά όπλα, ώστε να διασφαλίσω ότι οι ΗΠΑ
δεν θα κάνουν και σε μένα ό,τι έκαναν στο Ιράκ. Μην ξεχνάμε, επίσης, ότι το
Ιράν ζει υπό την ισραηλινή πυρηνική σκανδάλη είκοσι χρόνια τώρα. Δεν μπορούμε
λοιπόν να το κατηγορήσουμε ιδιαίτερα επειδή θέλει να αποκτήσει και αυτό
πυρηνικά».

«Πυρηνικά στο Ιράν για ειρήνη». Μουσουλμάνος από την Ινδονησία διαδηλώνει μπροστά στην αμερικανική πρεσβεία της Τζακάρτα

Να το υποχρεώσουμε να απαρνηθεί τις πυρηνικές του φιλοδοξίες,
μπορούμε;

«Πιστεύω ότι ένα ιρανικό πυρηνικό όπλο, σε μερικά χρόνια, είναι αναπόφευκτο.
Εκτός αν οι ΗΠΑ θελήσουν πραγματικά να ξεκινήσουν πόλεμο. Ελπίζω όμως
πραγματικά να μην το κάνουν. Οι συνέπειες για τη διεθνή ασφάλεια, αλλά και την
οικονομία, θα ήταν ολέθριες. Τα τελευταία εξήντα χρόνια, κάθε φορά που μια
χώρα ήθελε να αποκτήσει πυρηνικά, οι ΗΠΑ διακήρυτταν ότι ερχόταν το τέλος του
κόσμου. Κάθε φορά έκαναν λάθος».

Δεν πρέπει να μας ανησυχεί η διασπορά των πυρηνικών όπλων;

«Κοιτάξτε, σε έναν ιδανικό κόσμο, δεν θα υπήρχε κανένα όπλο. Στον κόσμο που
ζούμε, όμως, όπου εμφανίζονται πυρηνικά όπλα, οι πολεμικές συρράξεις μεγάλης
κλίμακας εξαφανίζονται. Παράδειγμα η Ινδία και το Πακιστάν. Δεν υπάρχουν χώρες
που να μισούνται περισσότερο. Και εντούτοις, έχουν περάσει 35 χρόνια από τον
τελευταίο τους πόλεμο».

H διασπορά όμως δεν αυξάνει τον κίνδυνο να πέσουν πυρηνικά όπλα στα χέρια
τρομοκρατών;

«Αυτό είναι πράγματι ένα καλό επιχείρημα. Μπορείς όμως και να το αντιστρέψεις.
Να πεις, εφόσον ισχύει αυτό, τότε οι πρώτες χώρες που πρέπει να αφοπλιστούν
είναι εκείνες που διαθέτουν τα περισσότερα πυρηνικά. Τι είναι πιο επικίνδυνο;
Ένα, δύο ή δέκα πυρηνικά όπλα στα χέρια των Ιρανών ή 20.000 πυρηνικά όπλα στα
χέρια των Αμερικανών; Πού υπάρχουν οι περισσότερες πιθανότητες να πέσουν στα
χέρια τρομοκρατών; Είναι πολύ πιο δύσκολο να κρατάς ασφαλή 20.000 όπλα παρά
δέκα. Με βάση τη λογική αυτή, λοιπόν, πρώτα θα έπρεπε να αφοπλιστούν οι ΗΠΑ ή
ακόμα η Ρωσία, η Κίνα και άλλες χώρες. Όχι το Ιράν. Γιατί το Ιράν;».

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΥΣ

Το Ιράκ θα γίνει μια νέα Γιουγκοσλαβία

Ο Μάρτιν βαν Κρέβελντ προκάλεσε πέρυσι μεγάλο θόρυβο όταν χαρακτήρισε τον
πόλεμο στο Ιράκ «τον πιο βλακώδη πόλεμο από τότε που ο Ρωμαίος αυτοκράτορας
Αύγουστος, τον 1ο αιώνα μ.X., έστειλε τις λεγεώνες του στη Γερμανία και τις
έχασε». Δεν παίρνει πίσω ούτε λέξη. «Αργά ή γρήγορα», λέει, «οι Αμερικανοί θα
φύγουν από το Ιράκ. Οι τρομοκράτες όμως θα μείνουν. Κούρδοι, Σιίτες και
Σουνίτες θα συνεχίσουν να πολεμούν οι μεν τους δε. Και έπειτα από χρόνια
αιματοχυσίας, το Ιράκ θα γίνει μια νέα Γιουγκοσλαβία». Ως προς αυτό, ο βαν
Κρέβελντ δηλώνει βέβαιος. Έχει πει μάλιστα πως για τα ψέματα που είπε στον
αμερικανικό λαό, και για τον «βλακώδη» αυτό πόλεμο, ο Τζορτζ Μπους θα έπρεπε
να αποπεμφθεί και να δικαστεί. «Αν και έτσι η κατάσταση θα γινόταν ακόμα
χειρότερη», λέει με μια δόση πικρού χιούμορ. «Διότι θα αναλάμβανε πρόεδρος ο
Ντικ Τσένι… Τελικά, νομίζω πως η καλύτερη λύση είναι να καλέσει ο Τσένι τον
Μπους σε μια κυνηγετική εξόρμηση…».

ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΣΑΝΑΤΟΛΙΚΟ

«Όταν είσαι ισχυρός και πολεμάς τον αδύναμο, τότε καθετί που κάνεις είναι εγκληματικό»

Ο Μάρτιν βαν Κρέβελντ γεννήθηκε το 1946 στην Ολλανδία. Λίγα χρόνια αργότερα, η
οικογένειά του εγκαταστάθηκε στο Ισραήλ. Ο ίδιος σπούδασε στο London School of
Economics και στο Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ πριν αρχίσει να
διαγράφει, ως μελετητής και αναλυτής της στρατιωτικής ιστορίας, λαμπρή και
διεθνή πορεία. Στην πατρίδα του, πάντως, έχει πολλούς εχθρούς. Λογικό, αν
αναλογιστεί κανείς την άποψή του για την ισραηλινο-παλαιστινιακή διαμάχη:
«Όταν είσαι ισχυρός και πολεμάς τον αδύναμο, τότε καθετί που κάνεις είναι
εγκληματικό»… «Δεν ξέρω αν θυμάστε εκείνο τον περίεργο τύπο στα Σόδομα, που
φώναζε συνέχεια “Μετανοήστε! Έρχεται το τέλος του κόσμου!”, λέει στα «NEA».
«Κάποια στιγμή λοιπόν, έπειτα από μήνες, τον πλησιάζει ένα μικρό παιδί και του
λέει: ‘Παππού, γιατί το κάνεις αυτό; Αφού βλέπεις, κανείς δεν σε ακούει’. Κι
εκείνος απαντάει: “Παιδί μου, όταν ξεκίνησα ήλπιζα να πείσω τους άλλους. Τώρα
συνεχίζω γιατί δεν θέλω να πείσουν αυτοί εμένα”. Αυτή είναι η κατάστασή μου
στο Ισραήλ».