«Ο Nαπολιτάνο ήταν η καλύτερη δυνατή επιλογή για την Iταλία»

H ΚΑΛΥΤΕΡΗ είδηση που είχε ακούσει τον τελευταίο καιρό ο Έρικ Χόμπσμπομ
ήταν η εκλογή του Τζόρτζιο Ναπολιτάνο στην Προεδρία της Ιταλικής Δημοκρατίας.
«Τι υπέροχη είδηση!», λέει στην εφημερίδα «Ρεπούμπλικα» ο μαρξιστής ιστορικός,
ο οποίος γεννήθηκε το 1917, τη χρονιά της Οκτωβριανής Επανάστασης στη Ρωσία,
και παραμένει μέχρι σήμερα κομμουνιστής. «Είναι καλό για τον ίδιο, για το
κόμμα του και για την Ιταλία». H γνωριμία του με τον Ναπολιτάνο είναι παλιά,
κάπου ανάμεσα στις δεκαετίες του 1960 και του 1970 – ούτε ο ίδιος θυμάται πότε
ακριβώς. Ήταν τότε που ο Ναπολιτάνο του είχε πάρει συνέντευξη για την εξέλιξη
του Ιταλικού Κομμουνιστικού Κόμματος, η οποία αργότερα εκδόθηκε σε βιβλίο.
«Πιστεύω ότι ήταν η καλύτερη δυνατή επιλογή», λέει ο Χόμπσμπομ για την εκλογή
του φίλου του. «Ο Ναπολιτάνο έχει μια θετική εικόνα και θα γίνει εξαιρετικός
Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Είναι πολύ περισσότερο από ένας πρώην κομμουνιστής,
όπως χαρακτηρίζεται». Το ίδιο ενδιαφέρουσα βρίσκει και τη διαδρομή του
Ναπολιτάνο στο Ιταλικό Κομμουνιστικό Κόμμα. «Υπήρξε μαθητής του Αμέντολα.
Ανήκε δηλαδή σε εκείνη τη μεταρρυθμιστική τάση στους κόλπους του κόμματος που
πολλοί τη θεώρησαν ως τον καλύτερο τρόπο για να προχωρήσει μπροστά, να
εξελιχθεί σε μία σύγχρονη κεντροαριστερή δύναμη που θα ήταν σε θέση να
αναλάβει τη διακυβέρνηση της χώρας. Σε αυτή την τάση, εκείνος στάθηκε ένας
πρωτοπόρος. Έδειξε τον δρόμο πριν από τους άλλους και βοήθησε το κόμμα να τον
ακολουθήσει».

Τζόρτζιο Ναπολιτάνο. H γνωριμία του με τον Έρικ Χόμπσμπομ είναι παλιά

Τα καλά λόγια του ιστορικού για τον φίλο του δεν τελειώνουν εδώ.
«Επαναλαμβάνω, θα γίνει ένας εξαιρετικός Πρόεδρος και θα συμβάλει στην
εδραίωση μιας θετικής εικόνας της Ιταλίας χάρη στη γνώση του της διεθνούς
σκηνής». Τότε, γιατί ο Μπερλουσκόνι και η Κεντροδεξιά έκαναν τα πάντα για να
μην εκλεγεί, χαρακτηρίζοντάς τον κομμουνιστή; «Είναι ένας χαρακτηρισμός
γελοίος, όχι μόνο για τον Ναπολιτάνο, αλλά και για τον προηγούμενο υποψήφιο
του Πρόντι, τον Ντ’Αλέμα. Όμως, αυτό είναι το παιχνίδι του Μπερλουσκόνι:
επιχειρεί να επαναφέρει μια ψυχροπολεμική πολιτική αντιπαράθεση, από την
περίοδο που η Αμερική προέβαλλε βέτο στον σχηματισμό μιας κομμουνιστικής
κυβέρνησης στην Ιταλία. Εκείνο το αμερικανικό βέτο έχει ήδη πέσει από τη
δεκαετία του 1990, όταν ο πρώην κομμουνιστής Ντ’ Αλέμα έγινε πρόεδρος της
κυβέρνησης. Μα για τον Μπερλουσκόνι το βέτο είναι σαν να ισχύει ακόμη, είτε
πρόκειται για πρώην είτε για νυν κομμουνιστές».

Περίπλοκο εγχείρημα

ΑΡΑΓΕ τι γνώμη έχει ο Χόμπσμπομ για τις σκέψεις που κάνουν οι Ιταλοί
πρώην κομμουνιστές και οι σύμμαχοί τους να συγκροτήσουν ένα δημοκρατικό κόμμα
που θα τους συνενώσει όλους; «Το πρόβλημα του Πρόντι είναι ότι ηγείται ενός
συνασπισμού μάλλον ετερογενών δυνάμεων. H συνένωση σε ένα ενιαίο
κεντροαριστερό κόμμα θα μπορούσε να εγγυηθεί στο μέλλον μεγαλύτερη
σταθερότητα. Όμως είναι ένα περίπλοκο εγχείρημα, δεν ξέρω τι θα χρειαστεί για
να υλοποιηθεί».