Kινδυνεύει γιατί ξέρει πολλά

Έπειτα από 25 χρόνια στις φυλακές, της Ιταλίας και κατόπιν της Τουρκίας, ο
άνθρωπος που επιχείρησε να δολοφονήσει τον Πάπα Ιωάννη-Παύλο B’ το 1981
πρόκειται να αφεθεί σήμερα ελεύθερος. Εκτός αν τον «περιλάβει» ο τουρκικός
στρατός. Ή εκείνοι που θεωρούν ότι ξέρει πολλά…

27 Δεκεμβρίου 1983. Ο Πάπας Ιωάννης-Παύλος B’ συναντιέται με τον επίδοξο δολοφόνο του στη φυλακή και του δίνει άφεση αμαρτιών…

Ο Μεχμέτ Αλί Αγκτσά ήταν μόλις 23 ετών όταν έστρεψε το όπλο του πάνω στον
Ιωάννη-Παύλο B’, στην Πλατεία του Αγίου Πέτρου, στο Βατικανό. Συνελήφθη επ’
αυτοφώρω και δύο μήνες αργότερα καταδικάστηκε σε ισόβια. Τέσσερις ημέρες μετά
την απόπειρα, ο Πάπας τον συγχώρησε δημοσίως. Τον συγχώρησε για δεύτερη φορά
το 1983, περνώντας μαζί του 21 λεπτά μέσα στο κελί του. Το 2000 ο Αλί Αγκτσά
αμνηστεύτηκε. Εκδόθηκε όμως στην Τουρκία, από όπου είχε διαφύγει το 1979, έξι
μήνες αφότου είχε καταδικαστεί σε ισόβια για τον φόνο ενός γνωστού
δημοσιογράφου, του αρχισυντάκτη της εφημερίδας «Μιλιέτ», Αμπντί Ιπεκτσί. Την
περίοδο εκείνη, ο Αλί Αγκτσά ήταν μέλος των Γκρίζων Λύκων και πολλοί πιστεύουν
πως κάποιοι εντός του στρατιωτικού κατεστημένου τον βοήθησαν να αποδράσει από
τη στρατιωτική φυλακή στην οποία κρατούνταν.

Οι «σκόπελοι»

Μεχμέτ Αλί Αγκτσά. Ήταν μόλις 23 ετών όταν έστρεψε το όπλο του κατά του Ιωάννη-Παύλου B’. Σήμερα θα αφεθεί ελεύθερος και δηλώνει πως θέλει να εργαστεί για την παγκόσμια ειρήνη

Σε κάθε περίπτωση, με βάση τον τουρκικό νόμο, τα ισόβια ισοδυναμούν με 36
χρόνια κάθειρξης. Από αυτά αφαιρέθηκαν τα 19 που είχε περάσει στις ιταλικές
φυλακές. Το 2002 με αμνηστία αφαιρέθηκαν ακόμα δέκα χρόνια από την ποινή του.
Πριν από εννέα μήνες ο Αλί Αγκτσά ζήτησε να αφεθεί ελεύθερος. Την περασμένη
εβδομάδα τού ανακοινώθηκε πως το αίτημά του είχε γίνει αποδεκτό. Σύμφωνα με
τον δικηγόρο του, θέλει πια να αφήσει το βεβαρημένο παρελθόν του πίσω του, και
να εργασθεί υπέρ της παγκόσμιας ειρήνης. Τα πράγματα, όμως, δεν είναι τόσο
απλά.

Κατ’ αρχάς, ο 48χρονος σήμερα Αλί Αγκτσά θα πρέπει να ξεπεράσει τον σκόπελο
του τουρκικού στρατού. Αμέσως μετά την αποφυλάκισή του θα οδηγηθεί σε ένα
κέντρο κατάταξης καθ’ ότι δεν εξέτισε ποτέ, ως όφειλε, τη στρατιωτική του
θητεία. Ακόμα όμως και αν καταφέρει να πείσει τους Τούρκους καραβανάδες ότι η
ηλικία του είναι πια προχωρημένη και η υγεία του καταπονημένη (κατά καιρούς ο
Αλί Αγκτσά περιγράφει εαυτόν ως μετενσάρκωση του Ιησού), ακόμα και αν γλιτώσει
τον στρατό, η ζωή του θα συνεχίσει να κινδυνεύει. Αυτό τουλάχιστον πιστεύει ο
Ιταλός δικαστής που διερεύνησε την απόπειρα δολοφονίας εναντίον του Πάπα.
«Ξέρει πολλά», εξηγεί στους «Times» ο Φερντινάντο Ιμποσιμάτο.

Πράγματι, παρ’ ότι έχουν περάσει 25 χρόνια από τότε, το γιατί επεχείρησε ο Αλί
Αγκτσά να δολοφονήσει τον Πάπα παραμένει μυστήριο. Ο ίδιος υποστήριξε αρχικά
ότι έδρασε μόνος, στη συνέχεια ότι ήταν μια συνωμοσία της σοβιετικής KGB με
τις μυστικές υπηρεσίες της κομμουνιστικής τότε Βουλγαρίας, κατόπιν ότι ήταν
όλα «θείο σχέδιο», έπειτα και πάλι ότι έδρασε μόνος… Το 1986 οι ιταλικές
Αρχές προσήγαγαν σε δίκη τρεις Τούρκους και τρεις Βουλγάρους, αθωώθηκαν όμως
όλοι λόγω «έλλειψης στοιχείων».

Στη Μόσχα

Πολλοί, ανάμεσά τους και ο Ιταλός δικαστής Φερντινάντο Ιμποσιμάτο, δηλώνουν
βέβαιοι πως η απόπειρα δολοφονίας εναντίον του Πάπα σχεδιάστηκε στη Μόσχα, η
οποία δεν έβλεπε με καθόλου καλό μάτι την υποστήριξη που παρέσχε ο (Πολωνός)
Ιωάννης-Παύλος B’ στο πολωνικό, και αντικομμουνιστικό, κίνημα της Αλληλεγγύης.
Ο Ιταλός γερουσιαστής Πάολο Γκουζάντι δήλωσε πως η χώρα του είναι πρόθυμη να
προστατεύσει τον Αλί Αγκτσά «αν τα πει όλα». Μέχρι τότε, οι θεωρίες συνωμοσίας
και κινδύνου θα συνεχίσουν να θάλλουν.

Τα αναπάντητα ερωτήματα

1. ΠΟΙΟΣ διοργάνωσε την απόπειρα δολοφονίας εναντίον του Πάπα; Ήταν η
KGB ή η GRU, η υπηρεσία πληροφοριών του σοβιετικού στρατού; Κατηύθυνε πράγματι
την επιχείρηση ο Σεργκέι Αντόνοφ, ο Βούλγαρος διευθυντής του γραφείου της
Balkan Air στη Ρώμη, όπως είχαν υποστηρίξει οι εισαγγελείς το 1986; (Ο Αντόνοφ
είχε αθωωθεί)

2. ΕΔΡΑΣΕ άραγε μόνος του ο Αλί Αγκτσά; Οι ερευνητές λένε πως ρίχτηκαν
τουλάχιστον έξι πυροβολισμοί, ο ίδιος όμως είπε πως έριξε δύο. Φωτογραφίες από
τον τόπο του εγκλήματος δείχνουν πως τουλάχιστον ένας «σύντροφος» του Αλί
Αγκτσά στους ακροδεξιούς Γκρίζους Λύκους, ο Οράλ Τσελίκ, βρισκόταν την ίδια
ώρα στην πλατεία.

3. ΥΠΗΡΧΑΝ άραγε πράκτορες της ΕΣΣΔ στο Βατικανό; Υπάρχουν επίμονες
φήμες ότι πράκτορες της KGB, των πολωνικών μυστικών υπηρεσιών και της
ανατολικογερμανικής Στάζι είχαν διεισδύσει στο περιβάλλον του Πάπα.