Tο Kοράνι δεν κάηκε

Σάλος στη Βρετανία για τη λογοκρισία που έκανε στο αριστούργημα του
Μάρλοου, «Ο Ταμερλάνος», ο σκηνοθέτης που ανέβασε φέτος το φθινόπωρο την
ομώνυμη θεατρική παράσταση στο Λονδίνο.

Ο ηθοποιός Κρεγκ Χικς ως Ταμερλάνος στη φετινή παράσταση στο Λονδίνο

Ήταν η έκπληξη της χρονιάς: η απρόσμενη επιτυχία που είχε φέτος το φθινόπωρο
μία θεατρική παράσταση του Λονδίνου, της οποίας τα εισιτήρια ξεπουλήθηκαν από
την πρώτη έως και την τελευταία ημέρα των παραστάσεων και η οποία συγκέντρωσε
διθυραμβικές κριτικές από πολλούς κριτικούς θεάτρου της Βρετανίας. Τώρα όμως,
οι παραγωγοί του «Ταμερλάνου» δέχονται πυρά από διαπρεπείς προσωπικότητες από
τον χώρο των τεχνών και των γραμμάτων, αλλά και από θρησκευτικούς ηγέτες της
βρετανικής μουσουλμανικής κοινότητας, επειδή λογόκριναν το αριστούργημα του
1580 του κορυφαίου δραματουργού Κρίστοφερ Μάρλοου, για να μην προσβάλουν τους
μουσουλμάνους.

H «προσαρμογή»

Έτσι, οι θεατές στο Μπάρμπικαν του Λονδίνου δεν είδαν το Κοράνι να καίγεται,
όπως προβλέπει ο Μάρλοου στο θεατρικό έργο «Ο Ταμερλάνος», επειδή ο Ντέιβιντ
Φαρ, ο οποίος σκηνοθέτησε και προσάρμοσε το κλασικό έργο, φοβήθηκε ότι θα
πυροδοτούσε βίαια πάθη στο Λονδίνο, μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 7ης
Ιουλίου στο Λονδίνο. Επίσης, όπως ανέφεραν θεατές, στο έργο που ανέβασε ο Φαρ,
έχουν παραλειφθεί πολλές αναφορές στον Μωάμεθ, όπως στο απόσπασμα όπου ο
Ταμερλάνος λέει ότι ο Μωάμεθ «δεν αξίζει να λατρεύεται» ή ότι «παραμένει στην
κόλαση».

Ο Τσαρλς Νίκολ, συγγραφέας του βιβλίου «H Κρίση: H δολοφονία του Κρίστοφερ
Μάρλοου», τόνισε ότι είναι λάθος να αλλοιώνει κανείς το έργο του Μάρλοου,
επειδή έθετε «άβολα και προκλητικά ζητήματα – ιδίως αυτά που στόχο τους είχαν
εκείνους με δογματικές θρησκευτικές απόψεις». Όπως προσέθεσε: «Γιατί θα πρέπει
το Ισλάμ να προστατευτεί από το διερευνητικό βλέμμα του Μάρλοου; Ο Μάρλοου
είναι ταυτισμένος με την προβολή προκλητικών ερωτημάτων. Αυτή η λογοκρισία που
έγινε στο έργο του, αποτελεί προσβολή στον Μάρλοου».

Επίθεση στη θρησκεία

Με την άποψη αυτή διαφωνεί ο Σάιμον Ριντ, καλλιτεχνικός διευθυντής στο θέατρο
Μπρίστολ Ολντ Βικ, ο οποίος τονίζει ο κ. Φαρ θεώρησε ότι η σκηνή με το κάψιμο
του Κορανίου στο έργο θα έπρεπε να κοπεί, επειδή θα ήταν «χωρίς λόγο
προκλητικό». Όπως τόνισε: «Ο Μάρλοου δεν τα έβαζε με τους μουσουλμάνους στο
έργο αυτό, έκανε επίθεση στην ύπαρξη της θρησκείας, λέγοντας “Εγώ είμαι Θεός,
δεν υπάρχει άλλος Θεός”».

Αντίθετος με την άποψη αυτή είναι ο Παρκ Χόναν, ομότιμος καθηγητής στο
Πανεπιστήμιο του Λιντς: «Είναι λάθος να παραποιεί κανείς το έργο, λάθος να
παραλείπεται από την παράσταση το κάψιμο του Κορανίου, επειδή αυτό είναι
ουσιώδες για την αποκάλυψη του χαρακτήρα του Ταμερλάνου. Είναι ένας ψεύτικος
προφήτης. Αυτή του η πράξη σκοπό έχει να σοκάρει το ακροατήριο».

Με την άποψη αυτή συμφωνεί και ο Ιναγιάτ Μπουγκλαγουάλα, υπεύθυνος των MME του
Μουσουλμανικού Συμβουλίου της Βρετανίας, ο οποίος τόνισε ότι η μη λογοκριμένη
παράσταση δεν θα προσέβαλε τους περισσότερους μουσουλμάνους.