Πρόσωπα Οι… καλές συνέπειες του τζόγου

Επί εννέα χρόνια ο Μιγκέλ Καρμπαγέντα περπατούσε χτυπώντας το λευκό
μπαστούνι του στους δρόμους της Πάλμα ντε Μαγιόρκα, με τα λαχεία να κρέμονται
από μια αλυσίδα στον λαιμό του.

Μιγκέλ Καρμπαγέντα. Πρόεδρος της ισπανικής Εθνικής Οργάνωσης για τους Τυφλούς, που έχει μετατραπεί σε οικονομική αυτοκρατορία

Οι περαστικοί τον λυπόντουσαν και αγόραζαν τα λαχεία του. Την πρώτη του μέρα,
σε ηλικία 18 χρόνων, πούλησε τετρακόσια. «Όταν συνειδητοποίησα ότι το μέλλον
μου ήταν εκεί έξω, στους δρόμους, με το μπαστούνι μου, έκλαψα», λέει στη
«Χέραλντ Τρίμπιουν». «Δεν ξέρω κανένα παιδί να ονειρεύεται να πουλάει λαχεία
σε μια γωνιά όταν μεγαλώσει». Αλλά στην Ισπανία της δεκαετίας του 1970 δεν
είχε άλλο τρόπο να επιβιώσει παρά πουλώντας τα λαχεία της Εθνικής Οργάνωσης
για τους Τυφλούς. Ούτε που φανταζόταν τότε πως μια μέρα θα γινόταν ο πρόεδρος
της οργάνωσης αυτής.

H ισπανική Εθνική Οργάνωση για τους Τυφλούς, γνωστή ως ONCE, ιδρύθηκε το 1938
από τον δικτάτορα Φράνκο για να βοηθήσει τους πολλούς στρατιώτες και αμάχους
που είχαν τυφλωθεί στη διάρκεια του ισπανικού εμφυλίου. Το κράτος ζήτησε από
την οργάνωση να βγάζει η ίδια τα χρήματα που χρειαζόταν οργανώνοντας τοπικές
λοταρίες και, για περισσότερο από 40 χρόνια, η ONCE λειτουργούσε χωρίς να
παίρνει ούτε πεσέτα από την κυβέρνηση. Αλλά το 1984, ενώ βρισκόταν στα πρόθυρα
της χρεοκοπίας, αύξησε τα κέρδη που διέθετε στους νικητές, οργάνωσε κεντρικά
τις λοταρίες της και άρχισε να διαφημίζεται. Τα έσοδά της αυξήθηκαν και σήμερα
η ONCE, μία από τις λίγες μη κυβερνητικές οργανώσεις στην Ευρώπη με δικαιώματα
στον τζόγο, είναι μια οικονομική αυτοκρατορία που εισπράττει περίπου 2,2
δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως από τα λαχεία και απασχολεί 97.000 ανθρώπους, το
77% των οποίων είναι άτομα με ειδικές ανάγκες. Περίπου 23.000 πωλούν λαχεία,
όπως έκανε κάποτε ο Καρμπαγέντα.

Ο Καρμπαγέντα, 45 χρόνων, εξελέγη πρόεδρος της ONCE το 2003 από εκπροσώπους
των 66.000 τυφλών μελών της. Από τα κέρδη της η οργάνωση δαπανά σχεδόν 200
εκατ. ευρώ τον χρόνο σε υπηρεσίες για τους τυφλούς, όπως επαγγελματική
κατάρτιση, αθλητισμό και παιδεία. Το πλεόνασμα το επενδύει σε επιχειρήσεις και
σήμερα της ανήκουν οκτώ εταιρείες, μεταξύ των οποίων μια αλυσίδα εννέα
ξενοδοχείων, μια εταιρεία ακινήτων και μια εταιρεία παροχής υπηρεσιών
ασφαλείας η οποία έχει αναλάβει τα αεροδρόμια της Μαδρίτης και της Μπαρτσελόνα
και το γήπεδο της Ρεάλ Μαδρίτης. Δημιούργησε επίσης άλλες εταιρείες όπως μια
εταιρεία πλυντηρίων και κλινικές φυσικοθεραπείας, ως εναλλακτική επιλογή
απασχόλησης για τα μέλη της. «Αν δεν τους δώσουμε εμείς δουλειές, ποιος θα
τους δώσει;» λέει ο Καρμπαγέντα. «Θέλουμε να δουλεύουμε για να ζούμε». Αυτό
τον μήνα η ισπανική κυβέρνηση ανέθεσε στην ONCE και το «ξυστό». Με τον όρο ότι
τα έσοδα απ’ αυτό θα διοχετεύονται αποκλειστικά σε υπηρεσίες για τους τυφλούς
και τους ανάπηρους.