Kαι οι Mασάι θέλουν το… κινητό τους!

Από τις μασέζ έως τους φυλάρχους των Μασάι, οι Αφρικανοί αγκαλιάζουν την
τεχνολογία της κινητής τηλεφωνίας, σε μια ήπειρο όπου το υψηλό κόστος, οι
πόλεμοι και η διαφθορά, κάποτε έκαναν τη σταθερή τηλεφωνία άπιαστο όνειρο για
τους περισσότερους.

Οι Μασάι περπατούσαν επί ώρες ολόκληρες, περνώντας λόφους και πεδιάδες, για να επικοινωνήσουν με φίλους ή συγγενείς τους. Σήμερα ολοένα και περισσότεροι κάνουν τηλεφωνήματα και στέλνουν γραπτά μηνύματα για να επικοινωνήσουν με τους δικούς τους

Σε ολόκληρη την Αφρική, οι άνθρωποι επενδύουν σε κινητά, από τους κατοίκους
στις υποβαθμισμένες συνοικίες των πόλεων και τους υπαίθριους πωλητές έως τους
νομάδες φυλάρχους και τους τοπικούς πολιτικούς. Μία επικοινωνιακή επανάσταση
σαρώνει την εξαθλιωμένη ήπειρο, στην οποία τώρα σημειώνεται η πιο ραγδαία
αύξηση των συνδρομητών της κινητής τηλεφωνίας.

Μονάχα στην Κένυα οι συνδρομές κινητής τηλεφωνίας έχουν αυξηθεί στα 4,6
εκατομμύρια, ενώ το 1999, όταν τα κινητά τηλέφωνα ήταν προνόμιο μονάχα της
πλούσιας ελίτ, ήταν μόλις 24.000! Τότε πολλοί από εκείνους που σήμερα είναι
συνδρομητές της κινητής τηλεφωνίας δεν είχαν τη δυνατότητα να αποκτήσουν
σταθερή τηλεφωνία και ζούσαν κατ’ ουσίαν αποκομμένοι από τον ευρύτερο κόσμο,
κλεισμένοι μέσα στις μικρές κλειστές κοινότητές τους.

Τώρα ωστόσο, σε πόλεις όπως το Κατζιάντο στο Νοτιοδυτική Κένυα, εκεί όπου
κατοικούν οι περίφημοι μαχητές Μασάι, φύλαρχοι με κόκκινες παραδοσιακές
ενδυμασίες και ζωσμένοι τα σπαθιά τους στέκονται έξω από τα μαγαζιά που
πουλάνε κινητά τηλέφωνα και χαζεύουν τα νέα μοντέλα της κινητής τηλεφωνίας.

Οι Μασάι περπατούσαν επί ώρες ολόκληρες, περνώντας λόφους και πεδιάδες για να
επικοινωνήσουν με φίλους ή συγγενείς τους. Αλλά σήμερα πια, ολοένα και
περισσότεροι Μασάι κάνουν τηλεφωνήματα και στέλνουν γραπτά μηνύματα για να
επικοινωνήσουν με τους δικούς τους, ενώ ξύνουν τηλεκάρτες καρτοκινητής
τηλεφωνίας και ψάχνουν μεταξύ των πιο «μοδάτων» ήχων για να επιλέξουν τον ήχο
της αρεσκείας τους.

Τα σταθερά. Για τους Αφρικανούς επιχειρηματίες και ελεύθερους
επαγγελματίες είναι φανεροί οι λόγοι που βρίσκονται πίσω από τη μεγάλη αύξηση
των συνδρομητών της κινητής τηλεφωνίας, σε μια ήπειρο όπου οι υπηρεσίες της
σταθερής τηλεφωνίας ήταν κακές και πανάκριβες επί δεκαετίες – αποτέλεσμα
κρατικών επιχειρήσεων τηλεπικοινωνιών που λειτουργούσαν ως εργαλεία κρατικής
εύνοιας και δυσμένειας και παράνομου πλουτισμού για διεφθαρμένα καθεστώτα.

H νέα τάση είναι το αποτέλεσμα μιας άκρως αναγκαίας φιλελευθεροποίησης της
οικονομίας και ιδιωτικοποίησης κρατικών επιχειρήσεων, που έχει φέρει στις
αφρικανικές χώρες εταιρείες του ιδιωτικού τομέα, όπως είναι η Vodafone, η MTN
και η Cetel, εισάγοντάς τες σε ολοένα και πιο ανταγωνιστικές αγορές κινητής
τηλεφωνίας. Είναι, όμως, μονάχα τα τελευταία χρόνια που τα κινητά τηλέφωνα
έχουν γίνει προσιτά στους πολλούς, σε μια χώρα όπως η Κένυα, όπου η πλειοψηφία
του πληθυσμού ζει με λιγότερο από ένα δολάριο την ημέρα. Το 1999, όταν η
κινητή τηλεφωνία ελεγχόταν ακόμα από το κρατικό μονοπώλιο, μία συσκευή και μία
σύνδεση κινητής τηλεφωνίας κόστιζαν περίπου 3.000 ευρώ. Σήμερα, τα νέα κινητά
διατίθενται για 45 ευρώ και τα χρησιμοποιημένα ακόμα λιγότερα, ενώ οι
προπληρωμένες υπηρεσίες (π.χ. καρτοκινητή τηλεφωνία) σημαίνουν ότι οι χρήστες
τους μπορούν να αγοράσουν μονάδες για συνομιλία και γραπτά μηνύματα για
περίπου 1 δολάριο.

Κεραίες παντού. Σε αγροτικές περιοχές, από τις πεδιάδες έως τα βουνά
και τα νησάκια της Μαύρης Ηπείρου, οι πύργοι της κινητής τηλεφωνίας γεμίζουν
το τοπίο. Το αποτέλεσμα είναι ότι οι συνδρομητές της σταθερής τηλεφωνίας έχουν
μειωθεί από 321.000 το 2000 σε λιγότερους από 279.000 σε μία χώρα 30
εκατομμυρίων ανθρώπων, ενώ τα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας διακλαδώνονται μέχρι
τις πιο απόμακρες γωνιές της Κένυας, σε μια προσπάθεια να τα βγάλουν πέρα με
την διαρκώς αυξανόμενη ζήτηση.

Στην Κένυα, όπως και σε άλλες αφρικανικές χώρες, οι υπηρεσίες της κινητής
τηλεφωνίας επίσης χρησιμοποιούνται για να παρέχουν πληροφορίες για θέματα
υγείας, όπως το AIDS, μέσω γραπτών μηνυμάτων. Ορισμένες άλλες υπηρεσίες των
δικτύων κινητής τηλεφωνίας χρησιμοποιούν γραπτά μηνύματα για την παροχή
πληροφοριών στους αγρότες συνδρομητές, για τις ημερήσιες τιμές των φρούτων και
των λαχανικών.