Tο μυστικό της Mασσαλίας

Είναι μια πόλη 800.000 κατοίκων, από τους οποίους οι 500.000 και πλέον
είναι μετανάστες. Μια φτωχή πόλη, με μεγάλη ανεργία. Κι όμως, η Μασσαλία δεν
έζησε αυτές τις ημέρες μεγάλες ταραχές. Γιατί άραγε; «Χάρη στην αρχιτεκτονική
και την ιστορία της», λέει ο δήμαρχος. «Πρέπει να ζήσει κανείς εδώ για να
καταλάβει», λένε οι κάτοικοι.

«Τέρμα στη βία». Οι ταραχές στη Γαλλία έχουν περιοριστεί πλέον σημαντικά

«Όλοι στη Γαλλία πίστευαν ότι η Μασσαλία θα ήταν η πρώτη περιοχή που θα
καιγόταν», λέει στην «International Herald Tribune» ο Ρισάρ Μαρτέν, διευθυντής
του Toursky, ενός θεάτρου που στεγάζεται σε μιαν από τις φτωχότερες συνοικίες
της πόλης. Δεν είναι παράλογο. Από τις 800.000 κατοίκους της Μασσαλίας, οι
300.000 είναι μετανάστες ιταλικής καταγωγής και οι 200.000 είναι Άραβες από τη
Βόρεια Αφρική. Υπάρχουν επίσης μεγάλες κοινότητες από την Κορσική, την
Αρμενία, την Κίνα και τις Κομόρες Νήσους. Το ποσοστό της ανεργίας είναι 13%. Ο
νομός στον οποίο ανήκει η Μασσαλία, το Μπους-ντι-Ρον, έχει το δεύτερο
υψηλότερο ποσοστό αδικημάτων – κλοπές, διαρρήξεις – στη Γαλλία. Λίγο να
ξεμακρύνει κανείς από το γοητευτικό παλιό λιμάνι, και η φτώχεια είναι
καταφανής: βρώμικοι δρόμοι, ξεχαρβαλωμένα κτίρια… Υπάρχουν περιοχές στις
οποίες η αστυνομία δεν τολμάει να πατήσει. Το ακροδεξιό Εθνικό Μέτωπο αποσπά
στη Μασσαλία ποσοστό άνω του 20%. Με άλλα λόγια, όλα τα συστατικά της βίας
ήταν εκεί. Κι όμως, στο αποκορύφωμα των ταραχών, δεν καίγονταν στην πόλη παρά
35, το πολύ, αυτοκίνητα κάθε νύχτα, έναντι πέντε με δέκα που καίγονται υπό
φυσιολογικές συνθήκες. Γιατί;

«Δεν φοβόμαστε»

Αν κάνει κάποιος αυτή την ερώτηση στον δήμαρχο, τον Ζαν-Κλοντ Γκοντέν, το
πιθανότερο είναι ότι θα πιάσει μολύβι και χαρτί. «Εδώ είναι οι λόφοι», λέει
στους «Financial Times» σχεδιάζοντας ένα ημικύκλιο. «Από την άλλη πλευρά είναι
η θάλασσα. Εμείς είμαστε στη μέση, όλοι μαζί». Αυτό που εννοεί είναι ότι τα
φυσικά σύνορα της Μασσαλίας – λόφοι στα βόρεια, ανατολικά και νότια, θάλασσα
στα δυτικά – υποχρέωσαν τους αρχιτέκτονες να χτίσουν εργατικές πολυκατοικίες
στο κέντρο και όχι στα προάστια, όπως συνέβη στις περισσότερες γαλλικές
πόλεις. «Σε άλλες πόλεις, οι κάτοικοι των προαστίων νιώθουν αποκλεισμένοι, κι
έτσι καίνε ό,τι βρίσκεται γύρω τους. Εδώ υπάρχει μεγαλύτερη αλληλεγγύη», λέει
ο Σαλάχ Μπαρίκι, αλγερινής καταγωγής. «Έχουμε μάθει να μη φοβόμαστε ο ένας τον
άλλον», λέει ο Μαρτέν. «H Μασσαλία δεν είναι απλώς μια ακόμα γαλλική πόλη,
είναι μια διαφορετική χώρα», επιμένει.

Ο Οθέλλος

Ένα παράδειγμα: όταν, προ ετών, ο Μαρτέν ανέβασε στο θέατρο Toursky τον
«Οθέλλο» του Σαίξπηρ, υποδύθηκε ο ίδιος, παρότι λευκός, τον (Μαυριτανό)
Οθέλλο. Αντιθέτως, τους ρόλους των Ροδερίγου, Ιάγου, Βραβάντιου και των λοιπών
Βενετσιάνων τούς υποδύθηκαν μαύροι. Για τα γαλλικά πρότυπα, λέει, η παράσταση
ήταν «ανάποδη». Για τη Μασσαλία ήταν «ορθότατη». H πόλη αυτή, επισημαίνει η
«International Herald Tribune», είναι τόσο γαλλική όσο αμερικανική είναι η Νέα
Υόρκη. Προσδιορίζεται από τα κύματα των μεταναστών που έχουν εγκατασταθεί
εκεί. Από τότε που ιδρύθηκε, από Έλληνες εμπόρους, πριν από 2.600 χρόνια,
έχουν μεσολαβήσει αιώνες εμπειρίας στον χειρισμό της μετανάστευσης. Στη
Μασσαλία υπάρχουν διάσπαρτα 62 τζαμιά και μουσουλμανικοί χώροι προσευχής.
Ορισμένα βρίσκονται μόλις λίγα μέτρα μακριά από εβραϊκές συναγωγές ή καθολικές
εκκλησίες. Οι ιταλικές πιτσαρίες βρίσκονται δίπλα σε μαροκινά ζαχαροπλαστεία.
H Μασσαλία είναι μια πόλη αρκετά σκληρή και αντιφατική. Έχει όμως αρκετά
μαθήματα να δώσει.

Δεν έπεισε κανέναν ο Ζακ Σιράκ

«ΚΑΘΥΣΤΕΡΗΜΕΝΗ», «άτολμη» και «συγκεχυμένη». Αυτοί ήταν ορισμένοι από
τους ηπιότερους χαρακτηρισμούς που απέσπασε η προσπάθεια την οποία έκανε το
βράδυ της Δευτέρας ο Ζακ Σιράκ για να δώσει λύσεις και απαντήσεις στην κρίση
που ταλανίζει τη χώρα του εδώ και σχεδόν τρεις εβδομάδες.

Το τηλεοπτικό διάγγελμα του Γάλλου προέδρου δεν έπεισε ούτε και αυτά ακόμα τα
μέλη της κεντροδεξιάς πολιτικής του «οικογένειας». H πρότασή του να
δημιουργηθεί ένα εθελοντικό σώμα που θα προσφέρει έως το 2007 επαγγελματική
κατάρτιση σε 50.000 νέους από τα υποβαθμισμένα προάστια αποδείχθηκε ένα
αναμάσημα προτάσεων που είχαν ήδη ανακοινωθεί.

Εμφανίστηκε ενωτικός

Στο διάγγελμά του ο Γάλλος πρόεδρος εμφανίστηκε ενωτικός. Κάλεσε τους Γάλλους
να «εξετάσουν» τη συνείδησή τους και να εκριζώσουν το «δηλητήριο» των
φυλετικών διακρίσεων. Κάλεσε επίσης τους εργοδότες να αντιμετωπίζουν ισότιμα
όσους Γάλλους αραβικής ή αφρικανικής καταγωγής τούς ζητούν εργασία.
Ταυτόχρονα, ωστόσο, ενέδωσε στις προκαταλήψεις πολλών Δεξιών Γάλλων πολιτικών
αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι ταραχές μπορεί να συνδέονται με τους
γενναιόδωρους νόμους της Γαλλίας για την «οικογενειακή» μετανάστευση.
Εντούτοις, από τους 2.800 νεαρούς ταραξίες που έχουν συλληφθεί, μόνον οι 120
δεν έχουν γεννηθεί στη Γαλλία.

Γνωρίζοντας προφανώς πως δεν έπεισε, ο Σιράκ ανέθεσε χθες στον πρωθυπουργό του
να μεταφέρει αυτοπροσώπως το μήνυμά του σε ένα από τα σκληρότερα παριζιάνικα
προάστια. Λίγο αργότερα, ντε Βιλπέν και Σαρκοζί υπερασπίζονταν με πάθος στη
Βουλή την τρίμηνη παράταση της κατάστασης έκτακτης ανάγκης που αποφάσισαν. Οι
Σοσιαλιστές εμφανίστηκαν ανένδοτοι. Άλλωστε οι ταραχές έχουν περιοριστεί πια
σημαντικά: τη νύχτα της Δευτέρας προς Τρίτη κάηκαν σε όλη τη Γαλλία μόνο 215
αυτοκίνητα. Το νομοσχέδιο, όμως, πέρασε τελικά εύκολα, καθώς η Κεντροδεξιά
διαθέτει άνετη πλειοψηφία τόσο στη Βουλή όσο και στη Γερουσία, που θα εξετάσει
το θέμα σήμερα.

ΖΟΖΕ ΜΠΟΒΕ

Τον καταδίκασαν σε φυλάκιση

Ζοζέ Μποβέ. Ο γνωστός πολέμιος της παγκοσμιοποίησης και συνδικαλιστής

ΣΕ ΠΟΙΝΗ φυλάκισης τεσσάρων μηνών χωρίς αναστολή, καταδίκασε χθες
Εφετείο της Τουλούζης τον γνωστό πολέμιο της παγκοσμιοποίησης και συνδικαλιστή
Ζοζέ Μποβέ. Ο Μποβέ, ο οποίος έχει ήδη προταθεί από ορισμένα μέλη των Πρασίνων
για να είναι υποψήφιος του κόμματος στις γαλλικές προεδρικές εκλογές του 2007,
δικαζόταν μαζί με επτά ακόμα πολιτικούς αξιωματούχους και συνδικαλιστές για
την εκρίζωση μιας φυτείας γενετικά τροποποιημένου καλαμποκιού στο Μανβίλ της
Νότιας Γαλλίας, τον Ιούλιο του 2004. «Ήταν μια συλλογική, αφιλοκερδής, μη
βίαιη πράξη», διαβεβαίωσε ο γνωστός πολέμιος της παγκοσμιοποίησης κατά την
έναρξη της δίκης, δηλώνοντας «έτοιμος να επιστρέψει στη φυλακή». Το Εφετείο
της Τουλούζης καταδίκασε επίσης τον οικολόγο ευρωβουλευτή Ζεράρ Ονεστά και τον
οικολόγο βουλευτή Νοέλ Μαμέρ σε τρίμηνη φυλάκιση με αναστολή. Οι υπόλοιποι
πέντε κατηγορούμενοι, όλοι εκλεγμένοι Πράσινοι και οικολόγοι ακτιβιστές,
καταδικάστηκαν σε ποινή φυλάκισης δύο μηνών με αναστολή.