TPITH AΠOΨH Mείωση μισθών στο Δημόσιο

Την πρόθεσή του να αναθεωρήσει το προσχέδιο του προϋπολογισμού ώστε το
έλλειμμα το 2006 να συγκρατηθεί στο 2,6% του ΑΕΠ (από 2,8% που προέβλεπε –
διόλου ρεαλιστικά – όταν το κατέθετε) είχε κάνει γνωστή από την προπερασμένη
εβδομάδα ο υπουργός Οικονομίας και Οικονομικών Γιώργος Αλογοσκούφης. Εφόσον
επιβεβαιωθούν οι δημοσιογραφικές πληροφορίες για πρόσθετες περικοπές της
τάξεως των 500 εκατομμυρίων ευρώ στις δαπάνες του τακτικού προϋπολογισμού,
πέρα από τις νέες περικοπές στις δημόσιες επενδύσεις, και για μιαν
εισοδηματική πολιτική αυξήσεων χαμηλότερων από τον πληθωρισμό, το 2006 οι
μισθοί των δημοσίων υπαλλήλων θα μειωθούν σε πραγματικούς όρους. Θα είναι η
πρώτη φορά μετά την περίοδο 1991-1993 της κυβέρνησης Μητσοτάκη, που οι
δημόσιοι υπάλληλοι καλούνται να υποστούν απώλειες στην αγοραστική τους δύναμη.

Σε συνθήκες δημοσιονομικής κρίσης, μια περιορισμένη και προσωρινή απώλεια
αγοραστικής δύναμης των μισθών στο Δημόσιο θα μπορούσε θεωρητικά να είναι
διαπραγματεύσιμη. Ιδίως όταν ακολουθεί μια παρατεταμένη περίοδο σημαντικών
πραγματικών αυξήσεων: Σε 2,8% προκύπτει από τις εκτιμήσεις της Τραπέζης της
Ελλάδος η μέση πραγματική (αποπληθωρισμένη) ετήσια αύξηση των μέσων
ακαθάριστων αποδοχών των εργαζομένων στο Δημόσιο την περίοδο 2000-2003, σε
6,7% το 2004 και σε 2,2% φέτος – ποσοστά από τα οποία θα πρέπει πάντως να
αφαιρείται περίπου μία μονάδα κατά μέσο όρο στο καθαρό εισόδημα των μισθωτών,
λόγω μη τιμαριθμοποίησης της φορολογικής κλίμακας και των αφορολογήτων ορίων.

H κυβέρνηση αποφεύγει να το αναγνωρίσει ρητά, αλλά για το γεγονός ότι
βρισκόμαστε σε δημοσιονομική κρίση δεν χωρεί αμφιβολία: το πιστοποιούν η
συνεχής αναθεώρηση προς το χειρότερο των μεγεθών των ελλειμμάτων, η περιβόητη
απογραφή δεν έχει τέλος, το υπέρογκο δημόσιο χρέος, το μεγαλύτερο σε σχέση με
το ΑΕΠ μεταξύ των 25 χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο δεν δείχνει κανένα
σημάδι υποχώρησης σε μια καθοδική πορεία, η κατάρρευση των φορολογικών εσόδων,
η αναστολή έργων που συνεπάγεται απώλειες πολύτιμων κοινοτικών πόρων από το Γ’
ΚΠΣ, τελικά η απεγνωσμένη προσφυγή στο αμφισβητούμενο τέχνασμα των
τιτλοποιήσεων οφειλών που ελπίζεται να εισπραχθούν στο μέλλον. Όπως έχει γίνει
φανερό, αν ο κ. Αλογοσκούφης κατόρθωνε να περάσει τις τιτλοποιήσεις του στις
Βρυξέλλες, εικονικά μόνο θα βελτίωνε τη φετινή και την επόμενη διαχείριση, θα
επιβάρυνε όμως τους προϋπολογισμούς από το 2007 και μετά, όταν θα έλειπαν τα
έσοδα που θέλει τώρα να προεγγράψει. Και καμία ένδειξη δεν υπάρχει ότι τα
πράγματα τότε θα είναι τόσο καλύτερα ώστε να απορροφηθεί μια τέτοια απώλεια.
Αντίθετες ενδείξεις έχουμε, όπως η αναμενόμενη αύξηση των δαπανών για την
εξυπηρέτηση του χρέους, καθώς η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ετοιμάζεται να
ανεβάσει τα επιτόκια του ευρώ.

Αυτή η κατάσταση δεν μπορεί να συνεχισθεί. Όχι μόνον επειδή το απαγορεύει η
συνθήκη της Ευρωζώνης – εκτός ευρώ άλλωστε οι τόκοι του δημοσίου χρέους θα
ήσαν τόσο υψηλοί που η ελληνική οικονομία δεν θα τους άντεχε ούτε για ένα
μήνα. Αλλά διότι όσο παρατείνεται τόσο χειρότερα προδιαγράφονται τα επόμενα
χρόνια για τα βασικά αγαθά που θέλουμε να παρέχει το Δημόσιο: τις συντάξεις,
την παιδεία, την υγεία, την ασφάλεια, την ενίσχυση των ασθενέστερων και των
ανέργων, τη συντήρηση και τη βελτίωση των υποδομών, τον πολιτισμό. Για να
βγούμε όμως από αυτήν θα χρειαζόταν ένα αξιόπιστο σχέδιο, που να κατανέμει το
επιβαλλόμενο κόστος με έναν τρόπο που να μπορεί να τον δεχθεί η κοινωνία. Ούτε
ίχνος ενός τέτοιου σχεδίου δεν έχει προταθεί έως σήμερα.

Όση αύξηση κι αν γράφουν οι στατιστικές εκτιμήσεις ότι πήραν κατά μέσο όρο οι
δημόσιοι υπάλληλοι τα τελευταία χρόνια (όπου μέσος όρος σημαίνει πάντα ότι
κάποιες κατηγορίες ευνοήθηκαν, αλλά άλλοι πήραν λιγότερα), δεν υπάρχει
αμφιβολία ότι πάρα πολλοί από αυτούς δυσκολεύονται να πληρώσουν φέτος την πολύ
ακριβότερη θέρμανση, τα φροντιστήρια των παιδιών τους, γενικότερα να τα φέρουν
βόλτα με τον προγραμματισμό που είχαν κάνει. Γιατί να δεχθούν οποιαδήποτε
μείωση στο εισόδημά τους, όταν καθόλου δεν κατάλαβαν πώς ξαφνικά η κυβέρνηση
εξήγγειλε την αγορά 40 πανάκριβων F-16, που τώρα έγινε γνωστό ότι θα κοστίσουν
τα υπερδιπλάσια από όσα ανακοινώθηκε αρχικά; Όταν ούτε καν στον ΣΕΒ δεν
αντιλαμβάνονται γιατί μειώνεται τώρα η φορολογία στα κέρδη, όχι σ’ αυτά που
μένουν στην επιχείρηση για να επενδυθούν, αλλά στα μερίσματα που διανέμονται,
με αποτέλεσμα το εισόδημα από κεφάλαια να φορολογείται ολοένα χαμηλότερα από
το εισόδημα από εργασία; Όταν διαρκώς ακούνε για τη διαφθορά στο Δημόσιο,
κάποιοι την ξέρουν και χειροπιαστά, πολλοί όμως δεν έχουν καμία συμμετοχή σ’
αυτήν; Όταν κατηγορούνται για χαμηλή παραγωγικότητα, συχνά όμως βλέπουν τις
κομματικές επιλογές να υπονομεύουν κάθε σωστή οργάνωση της δουλειάς και
αξιοκρατία; Και προπάντων, όταν πουθενά δεν διακρίνουν κάποια προοπτική
πραγματικής εξυγίανσης και βελτίωσης τα επόμενα χρόνια;