ANOIXTO ΜΒΑ ΔHMHTPHΣ K. ΔPAKOΣ H Λογιστική είναι ένα πολύ ευρύ αντικείμενο μελέτης

Ο Δημήτρης K. Δράκος είναι Ορκωτός Ελεγκτής Λογιστής και αντιπρόεδρος της ΣΟΛ
A.E., της μεγαλύτερης εταιρείας Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών. Είναι πτυχιούχος
του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών και μέλος της Κεντρικής Διοίκησης του
Οικονομικού Επιμελητηρίου της Ελλάδας. Πιστεύει ότι η Λογιστική από τη φύση
της είναι πολύ ευρύ αντικείμενο. Όσον αφορά το πόσο κατανοητά είναι τα νέα
Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα, θεωρεί ότι αυτό θα το δείξει ο χρόνος.

Πόσο σημαντικός είναι ο ρόλος των Ορκωτών Λογιστών στην εύρυθμη
λειτουργία της αγοράς;

Οι Ορκωτοί Λογιστές ελέγχοντας τη διαχείριση των μεγαλύτερων οικονομικών
μονάδων επιδρούν σημαντικά στην εύρυθμη λειτουργία της αγοράς, αφού το πόρισμα
του ελέγχου τους που δημοσιεύεται στις εφημερίδες, απευθύνεται στους μετόχους,
στις τράπεζες, στους επενδυτές, στο κράτος, στους εργαζόμενους κ.λπ.
ενδιαφερόμενους.

Να σημειώσουμε εδώ ότι ο Έλεγχος των Ορκωτών Λογιστών είναι ο μοναδικός
εξωτερικός Έλεγχος που ασκείται κάθε χρόνο στο τέλος της χρήσεως
(κατασταλτικός), αλλά και κατά τη διάρκειά της (ενδιάμεσος – προληπτικός) με
συνέπεια πολλές φορές οι επιχειρήσεις να τροποποιούν τους Ισολογισμούς τους
και τα λογιστικά τους βιβλία με βάση τις υποδείξεις των Ορκωτών Λογιστών.

Πώς κρίνετε τον ρόλο και τη λειτουργία των Ορκωτών Λογιστών στη χώρα
μας, σε σχέση με άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης;

Στη χώρα μας από το 1955 έως το 1993 ο θεσμός λειτούργησε σαν αναγκαστική
κοινοπραξία με τη μορφή του Σώματος Ορκωτών Λογιστών (ΣΟΛ) για την εισαγωγή
στο οποίο απαιτούνταν αυστηρές εξετάσεις ανάμεσα σε πτυχιούχους
πανεπιστημιακών Οικονομικών Σχολών. Οι Ορκωτοί Λογιστές του ΣΟΛ διατηρούσαν
πλήρη ανεξαρτησία από τον ελεγχόμενο αφού τον προγραμματισμό – κατανομή των
εργασιών, έκανε το Εποπτικό Συμβούλιο του ΣΟΛ (που αποτελείτο από εκπροσώπους
της πολιτείας, των οικονομικών πανεπιστημίων και του δικαστικού κλάδου) το
οποίο ασκούσε και την τιμολογιακή πολιτική και καθόριζε τις αμοιβές των
ελεγκτών. Μετά το 1993 οι Ορκωτοί Λογιστές στη χώρα μας οργανώθηκαν
υποχρεωτικά σε εταιρείες ελεγκτών, όπως και σε πολλές χώρες της Ευρώπης. Ο
ρόλος και η λειτουργία των Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών (Ο.E.Λ.) στη χώρα μας
διέπεται από τους κανόνες και οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ειδικότερα από
την 8η Οδηγία, που αυτή την εποχή βρίσκεται από αναθεώρηση, ενώ τα
εφαρμοζόμενα ελληνικά ελεγκτικά πρότυπα έχουν στηριχτεί στα Διεθνή Ελεγκτικά
Πρότυπα της IFAC.

Πώς ενημερώνονται και εκπαιδεύονται όσοι ασχολούνται με τη Λογιστική
στην Ελλάδα;

H διδασκαλία της Λογιστικής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση ακολουθεί μια καθαρά
θεωρητική προσέγγιση του αντικειμένου. H θεωρητική κατάρτιση συνεπικουρούμενη
από πρακτική εφαρμογή θα διεύρυνε τις γνώσεις και την επάρκεια των σπουδαστών
στο αντικείμενο της Λογιστικής. Από την επόμενη περίοδο η εξειδίκευση των
πτυχιούχων A.E.I. στη λογιστική και ελεγκτική, εκτός των άλλων, θα παρέχεται
από κοινού με τη συνεργασία του Οικονομικού Τμήματος του Πανεπιστημίου Αθηνών
και του Ινστιτούτου Εκπαίδευσης του Σώματος Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών (ΙΕΣΟΕΛ)
και θα χορηγείται μεταπτυχιακός τίτλος (Μάστερ).

H Λογιστική θεωρείται από πολλούς φοιτητές ένα δύσκολο και μάλλον
δύστροπο αντικείμενο γνώσης. Πού αποδίδεται αυτή η εικόνα; Είναι
η Λογιστική δυσνόητη από τη φύση της;

Το γεγονός ότι η Λογιστική θεωρείται από πολλούς ένα δύσκολο αντικείμενο
οφείλεται κυρίως στο ότι οι φοιτητές έρχονται σε επαφή για πρώτη φορά με την
έννοια και τη φύση της Λογιστικής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Κι επειδή η
Λογιστική από τη φύση της είναι ένα αντικείμενο ευρύ, ένα μεγάλο μέρος του
οποίου πρέπει να διδαχθεί σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα, επόμενο είναι οι
φοιτητές να αδυνατούν να κατανοήσουν τη βάση της κι έτσι αυτή να θεωρείται
περίπλοκη και δυσνόητη.

Πόσο έχουν αλλάξει οι αγορές μετά τα πρόσφατα εταιρικά σκάνδαλα σε
Αμερική και Ιταλία;

Στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα αλλά και στην Αμερική ελήφθησαν μέτρα, ή μελετώνται
νέες παρεμβάσεις τόσο για την εταιρική διακυβέρνηση όσο και για τη σύσταση
επιτροπής με ανεξάρτητα μέλη στο εκάστοτε Διοικητικό Συμβούλιο των ελεγχόμενων
εταιρειών που θα επιβλέπει την ελεγκτική διαδικασία (εσωτερικό και εξωτερικό
έλεγχο). Επίσης μλετάται η δημιουργία εποπτικών αρχών ελέγχου των Ορκωτών
Λογιστών, η θεσμοθέτηση αυστηρών ασυμβιβάστων, η θεσμοθέτηση αρχών που θα
ενισχύουν την ανεξαρτησία των Ο.E.Λ. από τις ελεγχόμενες οικονομικές μονάδες
κ.λπ.

H εφαρμογή στη χώρα μας των Διεθνών Ελεγκτικών Προτύπων – Διεθνών Λογιστικών
Προτύπων, σε συνδυασμό με την τήρηση του Γενικού Λογιστικού Σχεδίου, θα
βοηθήσουν στην ορθή ενημέρωση των επενδυτών για την ανάπτυξη της
επιχειρηματικότητας και οικονομικής ζωής του τόπου γενικότερα.

Πώς μπορούν να αποφευχθούν φαινόμενα «Δημιουργικής Λογιστικής»;
Λένε οι ισολογισμοί πάντα την αλήθεια;

Όπως γνωρίζετε, οι Ισολογισμοί συντάσσονται από τα λογιστήρια με την ευθύνη
της διοίκησης κάθε εταιρείας. Ο Ορκωτός Λογιστής ελέγχει και μέσω της έκθεσής
του ενημερώνει αν ο Ισολογισμός απεικονίζει την πραγματική οικονομική
κατάσταση της επιχείρησης.

Αν λοιπόν μία επιχείρηση έχει συνετή διοίκηση και διαχείριση, έχει λογιστική
τάξη και εσωτερικό έλεγχο και το πιστοποιητικό (έκθεση) του Ορκωτού Ελεγκτή
Λογιστή είναι χωρίς παρατηρήσεις δεν υπάρχει θέμα «δημιουργικής λογιστικής».
Τα παραπάνω θα πρέπει να συμπληρωθούν και με μία νομοθεσία η οποία θα έχει σαν
στόχο οι οικονομικές καταστάσεις που συντάσσονται να δείχνουν την πραγματική
εικόνα της επιχείρησης και όχι να οδηγούν, με αντικρουόμενες μεταξύ εμπορικής
νομοθεσίας – λογιστικής και φορολογικού νόμου διατάξεις, στη σύνταξη ενός
Ισολογισμού βάσει του οποίου θα φορολογείται η επιχείρηση.

Στους απλούς επενδυτές που θα επιθυμούσαν να επενδύσουν σε ορισμένες
εταιρείες εισηγμένες στο Χρηματιστήριο τι θα τους συνιστούσατε; Ποια
είναι τα «σημάδια» που καθρεπτίζουν την «υγεία» μιας επιχείρησης μετά τη
σύγκριση διαχρονικά ετήσιων μεγεθών;

Παρά το γεγονός ότι έχει θεσπιστεί πλαίσιο κανόνων για τη βελτίωση της
διαφάνειας των οικονομικών καταστάσεων που συντάσσονται βάσει των ΔΠΧΠ/ΔΛΠ για
το ευρύ επενδυτικό κοινό παραμένει η δυσκολία της κατανόησης των
δημοσιοποιούμενων οικονομικών στοιχείων.

Σε γενικές γραμμές, εκτός από τη φήμη, το management, την άρχουσα ή
μονοπωλιακή θέση στον κλάδο και τις επαληθευόμενες προβλέψεις εργασιών και
αποτελεσμάτων που δημοσιοποιούν οι εκπρόσωποι της εταιρείας, εκτιμούνται
επίσης θετικά τα εξής χαρακτηριστικά: ο σταθερά αυξανόμενος κύκλος εργασιών με
ίσο ή μεγαλύτερο ποσοστιαίο κατά το δυνατόν αυξανόμενο περιθώριο μικτού
κέρδους. Επίσης οι δαπάνες διοίκησης και διάθεσης αν αυξάνονται να
αντισταθμίζουν ισόποση τουλάχιστον αύξηση του κύκλου εργασιών. Τα
χρηματοοικονομικά έξοδα δεν πρέπει να μειώνουν σημαντικά τα αποτελέσματα
εκμετάλλευσης αλλά να χρηματοδοτούν κατά το μεγαλύτερο μέρος παραγωγικές
επενδύσεις. Είναι σημαντικό να μην υπάρχουν φορολογικά ανέλεγκτες χρήσεις που
στο μέλλον θα μειώσουν την υφιστάμενη καθαρή θέση της επιχείρησης. Ακόμη η
αύξηση των υποχρεώσεων να αντιστοιχεί σε ποιοτική-ουσιαστική αύξηση των
μεγεθών του ενεργητικού. Επιπλέον πρέπει κανείς να βλέπει αν είναι
ικανοποιητική η σχέση μερίσματος προς αξία μετοχής και αν είναι άρτια
συνταγμένες οι Οικονομικές Καταστάσεις, στις οποίες προστέθηκαν πρόσφατα η
κατάσταση Ταμειακών Ροών και η κατάσταση Μεταβολών Ιδίων Κεφαλαίων. Και κυρίως
η σύμφωνη γνώμη του Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή στην έκθεση ελέγχου.

H εφαρμογή των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων θα κριθεί σε βάθος χρόνου

Πόσο κατανοητά σε όλους είναι τα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα; Προβλέπετε ότι η
εφαρμογή τους στη χώρα μας θα δημιουργήσει προβλήματα;

Το πόσο κατανοητά είναι τα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα θα δείξει ο χρόνος. Πολύ
φοβάμαι όμως ότι οι επιχειρηματικοί φορείς και τα οικονομικά στελέχη των
χαμηλής κεφαλαιοποίησης εισηγμένων στο XAA επιχειρήσεων δεν είχαν
προετοιμαστεί όπως θα έπρεπε. Επίσης από την πλευρά της η πολιτεία δεν έχει
οριοθετήσει τα προσόντα εξειδικευμένων ανεξάρτητων εκτιμητών, στις εκτιμήσεις
των οποίων θα βασιστούν οι διοικήσεις των επιχειρήσεων και οι ελεγκτές.

H εφαρμογή των ΔΛΠ, ενδεχόμενα να δημιουργήσει προβλήματα στις επιχειρήσεις
που, με διάφορα τεχνάσματα ή καλυπτόμενες από νομολογία και γνωμοδοτήσεις των
φορέων εποπτείας, διαφοροποιούσαν την πραγματική οικονομική κατάστασή τους,
που από τώρα και στο εξής θα αναγκαστούν να απεικονίζουν την πραγματική τους
οικονομική κατάσταση.