«Οι τουρίστες ίσως να εξαγριώνουν τους καρχαρίες»

Χιλιάδες τουρίστες που επισκέπτονται τη Νότια Αφρική είναι πρόθυμοι να
πληρώσουν ακριβά για να έχουν την ευκαιρία να βρεθούν μπροστά σε έναν μεγάλο
λευκό καρχαρία μέσα στη θάλασσα, προστατευμένοι μέσα σε κλουβί από ενισχυμένο
ατσάλι. Ωστόσο αυτή η πρακτική πιθανόν να ευθύνεται για την αύξηση των
επιθέσεων των καρχαριών.

Φέτος καταγράφηκαν στη Νότια Αφρική οι περισσότερες επιθέσεις καρχαριών μέσα
σε διάστημα μιας δεκαετίας. Επιστήμονες, οικολόγοι και υπεύθυνοι τουριστικών
γραφείων έχουν εμπλακεί σε μια έντονη συζήτηση για το ενδεχόμενο η
«βιομηχανία» των καταδύσεων σε κλουβί να ευθύνεται γι’ αυτή την αύξηση των
επιθέσεων. «Δεν γνωρίζουμε αρκετά για τους κινδύνους. Μέχρι να μάθουμε, θα
πρέπει να σταματήσουμε την πρακτική αυτή», λέει ο Κρεγκ Μπόβιμ, μηχανικός του
Ναυτικού.

Ο 38χρονος Μπόβιμ, λάτρης του σερφ, που επέζησε από μια επίθεση καρχαρία πριν
από τρία χρόνια, έχει ιδρύσει μια οργάνωση που ασκεί πιέσεις για να
σταματήσουν οι καταδύσεις σε κλουβί, οι οποίες έχουν ήδη απαγορευτεί στην
Καλιφόρνια. Θέλει επίσης να επιβληθεί η τήρηση ενός κώδικα συμπεριφοράς, ο
οποίος απαγορεύει στους τουρίστες να αγγίζουν το ζώο, ιδιαίτερα στο εξαιρετικά
ευαίσθητο ρύγχος του. «Έχει πλέον απαγορευτεί να προσελκύεις λεοπαρδάλεις και
λιοντάρια με δολώματα. Το ίδιο πρέπει να γίνει και με τους καρχαρίες», δήλωσε
στους «Τάιμς». Φοβάται, λέει, πως έτσι δημιουργείται μια οικειότητα ανάμεσα σε
δύο είδη που αντιμετώπιζαν ιστορικά το ένα το άλλο με βαθιά καχυποψία. Και τα
αποτελέσματα είναι μοιραία.

Οι κατηγορίες

Άλλοι, φοβούμενοι την αντίδραση του κόσμου εναντίον των καρχαριών, λένε πως ο
μεγάλος λευκός καρχαρίας είναι βαθιά παρεξηγημένος και θύμα παράλογων
ανθρώπινων φόβων. «Είμαι απολύτως σίγουρος ότι ο τουρισμός που σχετίζεται με
τους καρχαρίες και η παρακολούθησή τους από κλουβιά δεν επηρεάζει καθόλου τη
συμπεριφορά των καρχαριών έναντι των ανθρώπων», λέει ο Βίλφρεντ Τσίβελ, ένας
από τους γνωστότερους Νοτιοαφρικανούς περιβαλλοντολόγους. «Αν ο μεγάλος λευκός
ήθελε να τραφεί με ανθρώπους, θα γινόταν σφαγή στα νερά μας. Συγκρίνετε τους
αριθμούς των κολυμβητών με τον αριθμό των επιθέσεων. Οι κατηγορίες απλούστατα
δεν στέκουν. Τροφοδοτούν απλώς τον πανάρχαιο φόβο του ανθρώπου για τους
καρχαρίες, ένα κορυφαίο αρπακτικό».

© The Times, 2005

OI «ΞΕΝΑΓΟΙ» BAZOYN TO ΔΟΛΩΜΑ

Αίμα και φωτογραφίες

Το δόλωμα. Ο καρχαρίας περνάει μπροστά από το κλουβί και οι τουρίστες μπορούν να τραβήξουν τις φωτογραφίες τους

ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΤΟΥΡΙΣΤΕΣ πληρώνουν για να παρακολουθήσουν υποβρυχίως
καρχαρίες κλεισμένοι σε κλουβί, μια δραστηριότητα που ήταν σχεδόν άγνωστη πριν
από μόλις πέντε χρόνια. Οι καρχαρίες προσελκύονται στο σκάφος με αίμα και
εντόσθια και στη συνέχεια οι υπεύθυνοι των τουριστικών γκρουπ τους κατευθύνουν
χρησιμοποιώντας για δόλωμα το συκώτι ενός ψαριού. Ακολουθώντας το δόλωμα, ο
καρχαρίας περνάει μπροστά από το κλουβί και οι τουρίστες μπορούν να τραβήξουν
τις φωτογραφίες τους. Οι αντίπαλοι της πρακτικής αυτής λένε πως ο καρχαρίας
συχνά πιάνει το δόλωμα, κάτι που κανονικά δεν πρέπει να γίνεται ποτέ.
Επιπλέον, οι πιο ασυνείδητοι «ξεναγοί» αγγίζουν τον καρχαρία στο εξαιρετικά
ευαίσθητο ρύγχος του για να τον κάνουν να ανοίξει το στόμα του και να φανούν
τα τρομερά δόντια του. «Όλα αυτά γίνονται κατά παράβαση του κώδικα
συμπεριφοράς και για χάρη των φωτογραφιών», λέει ο μηχανικός του Ναυτικού
Κρεγκ Μπόβιμ. «Δεν ξέρουμε τι επιπτώσεις έχουν».

Επιμέλεια: Γιώργος Αγγελόπουλος