Δρόμοι

Οι άνθρωποι…

… που ερωτεύονται τα βιβλία συνήθως το κάνουν στα πρώτα χρόνια της ζωής
τους, πριν ακόμη αρχίσουν να τους απασχολούν ζητήματα όπως η διακόσμηση
εσωτερικών χώρων. Κάποτε, όμως, έρχεται εκείνη η στιγμή που ο βιβλιόφιλος
διαπιστώνει πως έχει κουραστεί πια να σκοντάφτει πάνω σε σωρούς από βιβλία,
από το σαλόνι μέχρι την κουζίνα. Αν ανατρέξει σε εκείνα τα περιοδικά με τις
γυαλιστερές φωτογραφίες που δείχνουν ωραία σπίτια, δεν θα βρει πουθενά βιβλία.
Ναι, υπάρχουν μερικά εδώ και εκεί, που ως εκ θαύματος πάντα ταιριάζουν με το
χρώμα της ταπετσαρίας.

Οι βιβλιοθήκες…

… των αληθινών βιβλιόφιλων, όμως, είναι εντελώς διαφορετικές. Βιβλία κάθε
μεγέθους, κάθε χρώματος, σε κάθε δυνατή κατάσταση: με τσαλακωμένα ή σκισμένα
εξώφυλλα, με λεκέδες από μελάνι ή καφέ. Οι ρίζες αυτού του πάθους είναι απλές.
Γι’ αυτούς τους αναγνώστες, τα βιβλία δεν είναι απλά αντικείμενα, αλλά
αποκτήματα που καθένας τους κουβαλάει μαζί τους αναμνήσεις μιας ολόκληρης
ζωής: από πού τα αγόρασε, τι σκεφτόταν την πρώτη φορά που τα διάβασε, πώς
άλλαξαν τη ζωή του. Κουβαλούν μαζί τους ένα ιστορικό βάρος. Το ζήτημα πώς να
βολέψει ο αναγνώστης αυτό το πάθος μέσα στους τέσσερις τοίχους του σπιτιού του
είναι κάτι που ξεπερνάει την αισθητική. Κανείς δεν διακοσμεί με βιβλία, εκτός
ίσως από εκείνους που δεν τα διαβάζουν ποτέ. Εκείνοι που τα αγαπούν, τα
αγαπούν μέχρι την τελευταία τους στιγμή.

H εφημερίδα…

… «Λος Άντζελες Τάιμς» μάς θυμίζει την ιστορία του Άντονι Σίμα, που η αγάπη
του για τα βιβλία γύρισε σε εφιάλτη. Στα ογδόντα επτά του χρόνια, ζούσε σε ένα
δωματιάκι στο Σαν Ντιέγκο που μέσα του είχε καταφέρει να στοιβάξει 10.000
βιβλία. Όταν λοιπόν χτύπησε την περιοχή ένας σεισμός μεγέθους 5,4 βαθμών της
κλίμακας Ρίχτερ, το 1986, θάφτηκε κάτω από τα βιβλία του. Και θα πέθαινε εκεί,
αν δεν τον ανακάλυπτε τυχαία λίγες μέρες αργότερα ένας γείτονας.

Με τα βιβλία…

… υπάρχει πάντα μια απορία: γιατί να έχει κανείς πολλά; Είναι ανάγκη να
υπάρχουν στο ράφι διπλά και τριπλά αντίτυπα από το «Έγκλημα και τιμωρία», που
κιτρινίζουν εκεί πάνω ολόκληρες δεκαετίες; H απάντηση είναι μάλλον καταφατική.
Μπορεί τα βιβλία να δείχνουν σήμερα παραγκωνισμένα από τα κομπιούτερ, την
τηλεόραση ή την αρχιτεκτονική. Τα περισσότερα σύγχρονα σπίτια μοιάζουν να
είναι σχεδιασμένα αποκλειστικά για την τηλεόραση. Όμως, οι πραγματικοί
βιβλιόφιλοι δεν μπορούν να κάνουν χωρίς τα βιβλία τους. Τα αγγίζουν, τα
χαϊδεύουν, τα κοιτάζουν, τα ξαναδιαβάζουν, έστω και μια μόνο παράγραφο που θα
ξαναζωντανέψει κάποιες αναμνήσεις. Δεν τους περνάει από τον νου να τα
ξεφορτωθούν. Και όποιος το αποτόλμησε αυτό, δεν άργησε να το μετανιώσει. H
κατάληξη ήταν σχεδόν πάντα η ίδια. Οι άνθρωποι που αφήνουν τα βιβλία τους να
φύγουν από κοντά τους, αργά ή γρήγορα τα ξαναγοράζουν από την αρχή.