Στα ίχνη «εξωγήινου» επισκέπτη

Πριν από περίπου 35 εκατομμύρια χρόνια, σε μια περιοχή που σήμερα είναι
γνωστή ως Κόλπος Τσέσαπικ της Βιρτζίνια (ΗΠΑ), ένας μετεωρίτης έπεσε στην
επιφάνεια της Γης με τόση δύναμη ώστε η σκόνη από την πρόσκρουση εκτοξεύτηκε
σε απόσταση χιλιάδων μιλίων!

Στην ίδια περιοχή, μια ομάδα επιστημόνων από τις ΗΠΑ, την Αυστρία, τη Νότιο
Αμερική και την Ιαπωνία σκοπεύουν να σκάψουν σε βάθος περίπου δύο χιλιομέτρων
στην καρδιά του κρατήρα που δημιουργήθηκε. Ελπίζουν να βρουν υγρούς θυλάκους
από τον προϊστορικό ωκεανό, βακτήρια που ζουν σε συνθήκες… βρασμού και
κυρίως κάποιες ενδείξεις για εκείνον τον παράξενο… επισκέπτη που δημιούργησε
έναν κρατήρα διαμέτρου 24 μιλίων.

Μικρόβια. «Οτιδήποτε εντοπίσουμε εκεί κάτω, θα έχει ενδιαφέρον»,
τονίζει μιλώντας την εφημερίδα «The Los Angeles Times» ο Τσαρλς Κόκελ,
καθηγητής Γεωμικροβιολογίας στο Ανοικτό Πανεπιστήμιο της Αγγλίας. Ο Κόκελ, που
συναντήθηκε τον περασμένο Ιούνιο με συναδέλφους του για να συζητήσουν τις
λεπτομέρειες του σχεδίου διάτρησης τού κρατήρα θα είναι υπεύθυνος για την
αναζήτηση κάθε μορφής ζωής ανάμεσα σε πετρώματα και τα ιζήματα που εφόρμησαν
στον κρατήρα λίγες μόλις στιγμές μετά τη σφοδρή πρόσκρουση.

Οι επιστήμονες πιστεύουν πως ο συγκεκριμένος μετεωρίτης είχε πλάτος περίπου
ενός μιλίου κι ότι πέφτοντας στη θάλασσα – τότε – προκάλεσε ένα τσουνάμι, αφού
πρώτα θρυμμάτισε και κατέκαψε οτιδήποτε βρέθηκε στο πέρασμά του πριν βυθιστεί
τουλάχιστον 1.500 μέτρα κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας. Ο κρατήρας, που
μοιάζει με ανάποδο σομπρέρο, ανακαλύφθηκε το 1993 και έκτοτε, διάφορες
ερευνητικές ομάδες έχουν διανοίξει τουλάχιστον 12 τρύπες! Όμως όλες αυτές οι
προσπάθειες που έγιναν έως σήμερα είχαν ως σκοπό να αποτιμήσουν την επίδραση
του κρατήρα στα αποθέματα νερού κάτω από το έδαφος.

Αναζήτηση. H νέα διάτρηση, που θα ξεκινήσει το φθινόπωρο, θα φθάσει σε
βάθος μεγαλύτερο από κάθε προηγούμενη. Μάλιστα, καθώς θα αναλυθούν τα
μικροαπολιθώματα, τα πετρώματα και τα ιζήματα, οι επιστήμονες ευελπιστούν να
μάθουν από πρώτο χέρι το πόσο γρήγορα ταξίδευε ο μετεωρίτης προς τη Γη, το
ακριβές μέγεθός του και βεβαίως εάν επρόκειτο για αστεροειδή ή για κάποιον
κομήτη. Για τον λόγο αυτόν άλλωστε θα αναζητήσουν ίχνη μετάλλων, όπως το
νικέλιο και το χρώμιο που αποτελούν κοινά συστατικά στοιχεία των αστεροειδών.

Ο Κένεθ Μίλερ, που είναι πρόεδρος στον Τομέα Γεωλογικών Επιστημών του
Πανεπιστημίου Ρούτγκερς, επισημαίνει ότι η ανάλυση των στοιχείων που θα
προκύψουν από τη μεγάλη επικείμενη εκσκαφή «θα μας δώσουν χρήσιμες πληροφορίες
για το ύψος της στάθμης της θάλασσας πριν από πολλά εκατομμύρια χρόνια, για
τον σχηματισμό των πάγων αλλά και τη σταδιακή αλλαγή του κλίματος».

«Αποτύπωμα». Ο κρατήρας στον κόλπο της Βιρτζίνια είναι ο μεγαλύτερος
στις ΗΠΑ και ο έκτος κατά σειρά μεγαλύτερος από τους 170 γνωστούς κρατήρες που
έχουν προκληθεί σε διάφορες περιοχές του κόσμου από πτώση μετεωριτών ή
αστεροειδών. Οι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι επειδή ο μετεωρίτης έπεσε σε ένα
σημείο που τότε καλυπτόταν από τον ωκεανό, το «αποτύπωμά» του καλύφθηκε από
νερό κι έτσι διατηρήθηκε σε καλύτερη κατάσταση από άλλους κρατήρες. Θεωρούν
μάλιστα πολύ πιθανό να βρεθούν μπροστά σε θυλάκους που περικλείουν αλμυρό νερό
το οποίο προέρχεται από τη θάλασσα εκείνης της εποχής.

Από την άλλη πλευρά θεωρούν πολύ πιθανό, τα πετρώματα που βρίσκονται κάτω από
την επιφάνεια της θάλασσας και στην «καρδιά» του κρατήρα να κρύβουν πληθυσμούς
βακτηρίων.

Ειδικότερα, λένε πως η πρόσκρουση υπερθέρμανε, θρυμμάτισε και αποστείρωσε
υπόγεια πετρώματα, δημιουργώντας τόπους «κατοικίας» για οργανισμούς όπως οι
θερμοφίλες και οι αλλοφίλες, «αποικίες» των οποίων μάλιστα δεν αποκλείεται να
υπάρχουν ακόμη!

Ο Τσαρλς Κόκελ μάλιστα υποστηρίζει ότι οι μετεωρίτες κατακερματίζουν το έδαφος
με έναν ιδιαίτερο τρόπο, δημιουργώντας μικροσκοπικές… χαραμάδες που
αποτελούν ιδανικές «κατοικίες» για μικροοργανισμούς που σπάνια συναντά το μάτι
τού ανθρώπου. Είναι μάλιστα αισιόδοξος ότι θα εντοπίσουν βακτήρια, ενώ η Μαίρη
Βόιτεκ που είναι γεωλόγος στη Γεωλογική Επιθεώρηση των ΗΠΑ, λέει ότι σε όλες
σχεδόν τις έρευνες που έχουν γίνει σε ακραία περιβάλλοντα, τα βακτήρια είναι
παρόντα! Σε κρατήρες, μέσα σε παγετώνες, σε υδροθερμικές διαπλάσεις σε βάθη
μεγαλύτερα των 3.000 μέτρων στους ωκεανούς.

Πετρελαϊκοί κολοσσοί «έκρυβαν» δεδομένα

Ήδη από το 1983, ο Γουίλι Πόαγκ – επιστήμονας στη Γεωλογική Επιθεώρηση
των ΗΠΑ – είχε ενδείξεις (όπως και άλλοι συνάδελφοί του) ότι ένας τεράστιος
μετεωρίτης είχε πέσει στο απώτερο παρελθόν, κάπου στην αιγιαλίτιδα ζώνη της
Ανατολικής ακτής των ΗΠΑ. Μικροαπολιθώματα και μικροσκοπικές πέτρες που είχαν
συλλεγεί από μια εξέδρα γεώτρησης 90 μίλια μακριά από το Ατλάντικ Σίτι στο
Νιού Τζέρσεϊ, ταίριαζαν απόλυτα με αντίστοιχο υλικό που είχε εντοπισθεί στον
Κόλπο του Μεξικού και στην Καραϊβική. Όμως η τοποθεσία του κρατήρα δεν είχε
προσδιορισθεί με ακρίβεια· μέχρι τη δεκαετία του 1990, όταν δείγματα ιζημάτων
από τον πυρήνα – που ελήφθησαν από το στόμιο του κόλπου – συγκρίθηκαν με
θαλάσσια σεισμικά δεδομένα που υπήρχαν στα αρχεία των πετρελαϊκών εταιρειών
ΕΧΧΟΝ και TEXACO. Μάλιστα ο επιστήμονας Ντείβιντ Πάουερς που έκανε τη σύγκριση
δήλωσε χαρακτηριστικά στην εφημερίδα «The Los Angeles Times»: «Παρακαλούσα τις
εταιρείες επί τέσσερα χρόνια, για να μου δώσουν τα στοιχεία που είχαν στην
κατοχή τους».

Επιμέλεια: Εύη Ελευθεριάδου, Στέφανος Κρίκκης