Ξέφρενο λίμιτ απ του πετρελαίου

Ο κόσμος ουδέποτε κατανάλωνε τόσο πετρέλαιο. Οι ειδικοί αρχίζουν να μιλούν
για εξάντληση των αποθεμάτων. Αλλά με την τιμή του αργού πετρελαίου στα 60
δολάρια το βαρέλι, καθίσταται πιθανή η επικερδής εκμετάλλευση μερικών
κοιτασμάτων που θεωρούνταν ώς τώρα απρόσιτα.

Δεν πάει πολύς καιρός που η ιδέα και μόνον ότι η τιμή του πετρελαίου μπορεί να
έφτανε τα 60 δολάρια το βαρέλι θα προκαλούσε σε πολλούς εγκεφαλικό. Ωστόσο,
έπειτα από δύο χρόνια σταθερής αύξησης των τιμών, το γεγονός ότι η τιμή του
έφτασε την Τρίτη στη Νέα Υόρκη στα 59,70 δολάρια, δημιουργώντας νέο παγκόσμιο
ρεκόρ, πέρασε χωρίς μεγάλες αντιδράσεις. Υπάρχουν συγκυριακοί λόγοι για την
αύξηση αυτή – όπως για παράδειγμα η επαπειλούμενη απεργία στη Νορβηγία.
Ωστόσο, με 85 εκατομμύρια βαρέλια να αντλούνται καθημερινά, ο κόσμος ουδέποτε
κατανάλωνε τόσο πετρέλαιο. Και οι υψηλές πετρελαϊκές τιμές δεν πρόκειται να
παρέλθουν. Σύμφωνα μάλιστα με μερικές προβλέψεις, μπορεί να φτάσουν ώς και τα
100 δολάρια το βαρέλι! «Θα μας πάρει λίγα χρόνια για να ξεδιαλύνουμε πού θα
καταλήξει η όλη κατάσταση», δήλωσε ο συνήθως καθησυχαστικός Λι Ρέιμοντ,
πρόεδρος της ExxonMobil, της μεγαλύτερης πετρελαϊκής εταιρείας του κόσμου. Ο
υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ δήλωσε επίσης ότι ανησυχεί, αποδίδοντας την αύξηση
των τιμών στην αύξηση της ζήτησης για πετρέλαιο από τις αναπτυσσόμενες χώρες
και επισημαίνοντας ότι η ζήτηση αυτή δεν αναμένεται να μειωθεί. Και να
φανταστεί κανείς ότι αυτοί είναι οι αισιόδοξοι…

Το απαισιόδοξο σενάριο είναι ότι ο κόσμος φτάνει σύντομα στην αποκαλούμενη
«κορυφή του Χιούμπερτ», το σημείο μετά το οποίο η παγκόσμια παραγωγή
πετρελαίου θα αρχίσει να μειώνεται. Στην Total τοποθετούν την «κορυφή» αυτή
γύρω στο 2025, ενώ η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας (ΙΕΑ) μιλάει για το 2030. «Θα
συμβεί το 2006», προλέγει ο γεωλόγος Κόλιν Κάμπελ, πρώην στέλεχος της ΒΡ.
Μάλλον το 2015, τον διορθώνει ο συνάδελφός του Ζαν Λαερέρ, πρώην της Total. Οι
δύο τελευταίοι είχαν προβλέψει το 1998 «το τέλος του φτηνού πετρελαίου», πριν
ιδρύσουν την Ένωση για τη Μελέτη της Κορύφωσης του Πετρελαίου (ASPO).

Στα 140 εκατ. βαρέλια ημερησίως! Όποιος και να έχει δίκιο, οι τιμές του
πετρελαίου θα συνεχίσουν να αυξάνονται. Ακόμη και ο πιο αισιόδοξος δεν μπορεί
να αγνοήσει το γεγονός ότι η ετήσια μέση αύξηση της ζήτησης πετρελαίου ήταν
γύρω στο 1 εκατ. βαρέλια ημερησίως από τη δεκαετία του 1970 και ώς το 2004,
οπότε εκτοξεύθηκε στα 2,5 εκατ. βαρέλια ημερησίως. Σύμφωνα με τις προβλέψεις
του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, η συνολική παγκόσμια ζήτηση θα αυξηθεί από
τα περίπου 85 εκατ. βαρέλια την ημέρα που βρίσκεται σήμερα σε σχεδόν 140 εκατ.
βαρέλια την ημέρα ώς το 2030. Και συνεπώς οι τιμές του θα αυξηθούν περαιτέρω.

«Εναλλακτική επιλογή η πυρηνική ενέργεια»

Ο Ζεράρ Μεστραλέ, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του διεθνούς βιομηχανικού
ομίλου Suez, υποστηρίζει στη «Λε Μοντ» πως «η μοναδική μακροπρόθεσμη
εναλλακτική επιλογή στο πετρέλαιο είναι η πυρηνική ενέργεια». «Είναι – τονίζει
– η πιο ανταγωνιστική ενέργεια για την παραγωγή ηλεκτρικού, αυτή που συμβάλλει
περισσότερο στη μείωση των αερίων που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου
και μας καθιστά λιγότερο εξαρτημένους από τις χώρες παραγωγούς ορυκτών
καυσίμων». Ωστόσο, διευκρινίζει, με τον ρυθμό που ανεβαίνουν σήμερα οι τιμές,
πως δεν αποκλείεται να φτάσουμε στην ημέρα που θα καταστούν κερδοφόρες και οι
ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (αιολική, βιομάζα, ηλιακή), που σήμερα δεν
ευδοκιμούν παρά μόνο χάρη στις επιδοτήσεις, επειδή είναι πολύ πιο δαπανηρές σε
σχέση με τα ορυκτά καύσιμα.

Στο «μάτι» και η Αρκτική για νέα κοιτάσματα

Οι ειδικοί της Total εξετάζουν έξι προοπτικές: την καλύτερη εκμετάλλευση των
γνωστών κοιτασμάτων (τώρα εξορύσσονται σε ποσοστό 30%-40%, ενώ πριν από 20
χρόνια το ποσοστό αυτό ήταν 10%-15%)· την εκμετάλλευση κοιτασμάτων στα οποία
το πετρέλαιο είναι σχεδόν στερεό (πίσσα, ασφαλτική άμμος) με την ανάπτυξη νέων
τεχνικών· ακόμη βαθύτερες γεωτρήσεις, σε βάθος άνω των 5.000 μέτρων, με την
ανάπτυξη των ανάλογων τεχνολογιών· την εκμετάλλευση του υποθαλάσσιου
πετρελαίου σε βάθος άνω των 1.500 μέτρων, που σημαίνει την ανάπτυξη ρομπότ και
νέων τεχνολογιών· την εξερεύνηση της Αρκτικής για πετρέλαιο, εφόσον επιλυθούν
προβλήματα περιβάλλοντος, αλλά και επιμελητείας σ’ αυτήν την εξαιρετικά
ευαίσθητη περιοχή· τη μετατροπή του αερίου σε πετρέλαιο, μια διαδικασία η
οποία σήμερα καταναλώνει τη μισή από την ενέργεια του αερίου που μετατρέπεται
με τον τρόπο αυτό, ενώ θα πρέπει και να βελτιωθεί η απόδοσή της για
οικονομικούς και περιβαλλοντικούς λόγους (ώστε να μειωθούν οι εκπομπές
διοξειδίου του άνθρακα).