BIPΓINIA MATΣEΛH «Λαογραφικά μουσεία, τα αποπαίδια της πολιτιστικής κληρονομιάς»

Συχνά ο δρόμος για την κόλαση είναι στρωμένος με αγαθές προθέσεις. Αυτόν τον
δρόμο πήραν τα πιο πολλά από τα τουλάχιστον εβδομήντα λαογραφικά μουσεία που
φύτρωσαν μετά τη χούντα σαν μανιτάρια σε όλη την Ελλάδα.

Βγαλμένα από το μεράκι, την προσφορά και την αγάπη των ανθρώπων και των
πολιτιστικών συλλόγων για την πολιτιστική κληρονομιά, συντηρήθηκαν χάρη σε
προσφορές και μια ελάχιστη κρατική ελεημοσύνη. Σήμερα πολλά από αυτά, ακόμα
και η ναυαρχίδα, το Μουσείο του Πελοποννησιακού Λαογραφικού Ιδρύματος στο
Ναύπλιο, κινδυνεύουν όχι μόνο από το σαράκι αλλά και το λουκέτο. H λαογράφος
Βιργινία Ματσέλη, είναι παιδί εκείνης της ανήσυχης εποχής που έκανε έμβλημά
της την ανάγκη επιστροφής στις ρίζες. Πρώτα σπούδασε ψυχολογία στο Παρίσι.
Κατόπιν, αναζητώντας τις ρίζες τής Μικρασιατικής της καταγωγής στην νέα της
πατρίδα, στην Αργολίδα, στη Νέα Κίο, έστησε το πρώτο μουσείο αφιερωμένο στη
Μικρασιάτισσα μάνα. Ακολούθησε το στήσιμο ενός μουσείου στο Μεγάλο Χωριό της
Ευρυτανίας, η δημιουργία του μουσείου της παιδικής ηλικίας στο Πελοποννησιακό
Λαογραφικό Ίδρυμα του Ναυπλίου και η καταγραφή των συλλογών του μουσείου της
Λουκίας Ζυγομαλά στον Αυλώνα.

«Βλέποντας τις κακοποιημένες φορεσιές που είναι καρφωμένες με καμάρι στον
τοίχο των λαογραφικών μουσείων, βλέποντας να πέφτουν κομμάτια, να χαλούν τα
χρώματα και να καίγονται από τον ήλιο, αναρωτιέμαι μήπως ήταν καλύτερο γι’
αυτά τα πράγματα να είχαν μείνει φυλαγμένα στα σπίτια, στα σεντούκια και στα
συρτάρια», λέει τώρα με μια δόση ίσως υπερβολής, αλλά και βαθύτερης γνώσης και
ανησυχίας για το μέλλον. Είναι χαρακτηριστικό ότι η κεντρική υπηρεσία του
υπουργείου Πολιτισμού έχει όλους κι όλους τέσσερις λαογράφους κι όλο αυτό το
ρεύμα της αγάπης για τη λαϊκή τέχνη, ενώ υπηρετείται από σημαντικούς ανθρώπους
δεν βρέθηκε τρόπος να στηριχθεί από την πολιτεία. Τι φταίει; «Το μεγάλο βάρος
της κρατικής φροντίδας έχει δοθεί στις αρχαιότητες. Λιγότερο βάρος στα
βυζαντινά και το λαογραφικό κομμάτι είναι το αποπαίδι της πολιτιστικής
κληρονομιάς», απαντά. Το κράτος δεν έδωσε κίνητρα για να κρατηθούν τα μνημεία
του λαϊκού πολιτισμού.

«Υπάρχει τέτοια άγνοια που βλέπεις φορεσιές φερμένες από τους γυρολόγους από
τη Βουλγαρία, να αγοράζονται για το μουσείο, να παρουσιάζονται σαν τοπικές
φορεσιές, μόνο και μόνο επειδή είναι παλιές».

INFO

Αύριο (Τετάρτη) γιορτάζεται η Παγκόσμια Ημέρα Μουσείων.