Ψυχρός πόλεμος στην Aσία

Κινέζοι διαδηλωτές πολιορκούν την ιαπωνική πρεσβεία, το Πακιστάν σφίγγει το
χέρι της Ινδίας, η Ευρώπη θέλει να πουλήσει όπλα στην Κίνα. Η αδυναμία των ΗΠΑ
να καλύψουν το στρατηγικό κενό που άφησε η διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης έχει
διαμορφώσει νέο πεδίο αντιπαραθέσεων στην Ασία.

Ακτιβίστριες διαδηλώνουν εναντίον της Ιαπωνίας στο Τόκιο. Την περίοδο 1937-1945, τριάντα πέντε εκατομμύρια Κινέζοι, οι περισσότεροι άμαχοι, σφαγιάστηκαν από τους Ιάπωνες

Βασικοί πρωταγωνιστές είναι η Κίνα, η Ινδία και η Ιαπωνία. H Κίνα προσεγγίζει
την Ινδία με στόχο να κάνει την Ιαπωνία να νιώσει το ψύχος της απομόνωσης στην
ασιατική ήπειρο. Οι λόγοι της αντιπαράθεσης μεταξύ της Κίνας και της Ιαπωνίας
δεν είναι νέοι. Το Πεκίνο υποκινεί τους διαδηλωτές να συγκεντρώνονται μπροστά
στην πρεσβεία και τα προξενεία της Ιαπωνίας – όπως έκανε η Ισπανία του Φράνκο
για την υπόθεση του Γιβραλτάρ – επειδή τα ιαπωνικά σχολικά βιβλία αγνοούν τις
ωμότητες που διέπραξε ο αυτοκρατορικός στρατός κατά τον B’ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Τριάντα πέντε εκατομμύρια Κινέζοι, οι περισσότεροι άμαχοι, σφαγιάστηκαν από
τους Ιάπωνες την περίοδο 1937-1945. Θα φτάσει άραγε η χθεσινή δήλωση του
Ιάπωνα πρωθυπουργού Γιουνίσιρο Κοϊζούμι με την οποία εξέφρασε τις «βαθιές
τύψεις» του για να εκτονώσει την ένταση;

Όμως, ο σημαντικότερος λόγος της έντασης αυτών των ημερών είναι ότι η κινεζική
κυβέρνηση δεν θέλει ούτε να ακούσει το ενδεχόμενο η Ιαπωνία να γίνει μόνιμο
μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας, στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης του ΟΗΕ. Είναι
προφανές, γράφει ο Μιγκέλ Άνχελ Μπαστενιέρ στην εφημερίδα «Ελ Παΐς», ότι η
γεωπολιτική «επιδρομή» της Κίνας στρέφεται εξίσου ή και ακόμη περισσότερο κατά
των ΗΠΑ, οι οποίες προσπαθούν να εμποδίσουν τον εξοπλισμό της.

Ο στόχος. H προσέγγιση της Ινδίας με το Πακιστάν, που διατηρεί άριστες
σχέσεις με την Κίνα, έχει στόχο να εκτοπίσει την Ιαπωνία. Όμως η Ινδία
επιδιώκει κι αυτή μια μόνιμη έδρα στο Συμβούλιο Ασφαλείας, κάτι που ενοχλεί
την Κίνα, η οποία θέλει να είναι η μοναδική ασιατική χώρα με αυτό το προνόμιο.
Την εικόνα αυτή συμπληρώνει το ενδιαφέρον της Κίνας για την Ευρώπη. Αν η
Ευρωπαϊκή Ένωση υποκύψει στις πιέσεις της Ουάσιγκτον και δεν πουλήσει
στρατιωτική τεχνολογία στο Πεκίνο, η Κίνα θα έχει χάσει ένα γύρο του
παιχνιδιού. Το βέβαιο είναι ότι αυτό το μεγάλο ασιατικό παιχνίδι μόλις έχει αρχίσει.

Επτά ερωτήματα για το μέλλον της Ασίας

1. Ποιες ιδέες εκπροσωπούν η Κίνα και η Ινδία;

H Κίνα εγκατέλειψε τον κομμουνισμό και η Ινδία τον «τρίτο δρόμο». Όσο οι ΗΠΑ
θα έχουν το μονοπώλιο των μεγάλων ιδεών, οι αντιδράσεις της Κίνας και της
Ινδίας θα καθορίζονται από αυτό το γεγονός.

2. Μπορεί η Ινδία να χρησιμοποιηθεί από τις ΗΠΑ για την ανάσχεση της Κίνας;

«H Ινδία δεν θα ενεργήσει ως αμερικανικό αντίβαρο στην Κίνα» λέει ο K. Ράτζα
Μόχαν, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Νεχρού.

3. Αν η Ινδία δεν είναι η «απάντηση» στην Κίνα, είναι ίσως η Ιαπωνία;

H Ιαπωνία πληρώνει βαρύ τίμημα για τη σύμπλευσή της με τις ΗΠΑ. H επιδείνωση
των σχέσεών της με την Κίνα και η προβληματική οικονομία της περιορίζουν τις
δυνατότητές της να δράσει ως φορέας των αμερικανικών συμφερόντων στην Ασία.

4. Τι ρόλο παίζει το παρελθόν της Ιαπωνίας;

Αντίθετα με τη Γερμανία, δεν κατόρθωσε να συμφιλιωθεί με τους γείτονές της που
γνώρισαν την ιαπωνική κατοχή.

5. Μπορεί η Κίνα να ηρεμήσει τα πράγματα;

Οι κοινωνικές πιέσεις είναι έντονες λόγω του χάσματος πλουσίων και φτωχών,
αλλά η ηγεσία τις χειρίζεται έξυπνα. H Κίνα γνωρίζει ότι ένας πόλεμος με την
Ταϊβάν θα πληγώσει τη διεθνή θέση της χώρας. Το μονοκομματικό σύστημα θα
συνεχιστεί, αν και οι ικανότητες της ηγεσίας του μπορεί να περιοριστούν, λόγω
διαρροής «εγκεφάλων» στον ιδιωτικό τομέα.

6. Θα φανεί αποτελεσματική η Κίνα στη Βόρεια Κορέα;

Ο πόλεμος είναι αδιανόητος, ενώ ένα οικονομικό άνοιγμα στη Βόρεια Κορέα θα
καταδίκαζε το σταλινικό καθεστώς της. H Κίνα βρίσκεται μπροστά σε αυτό το
δίλημμα.

7. H οικονομία της αγοράς στην Κίνα και η παρουσία αμερικανικών
στρατευμάτων επαρκούν για να διατηρηθεί η ειρήνη στην Ασία;

Για την εδραίωση της ειρήνης δεν αρκεί η Ασία να είναι ένα άθροισμα χωρών.
Πρέπει να γίνει μια κοινότητα χωρών, όπως η Ευρώπη.

H σφαγή

Στα ιαπωνικά σχολικά βιβλία αναφέρεται ως «επεισόδιο της Ναντζίνγκ». Όμως ο
ΟΗΕ χαρακτήρισε αυτό το «επεισόδιο» ως «τη χειρότερη ωμότητα», ακόμη και από
όσες διαπράχθηκαν στα θέατρα του B’ Παγκοσμίου Πολέμου. Περισσότεροι από
200.000 Κινέζοι έχασαν τη ζωή τους και 20.000 Κινέζες βιάστηκαν σε εκείνο το
εξαήμερο μεσαιωνικό όργιο φόνων, βιασμών και λεηλασιών από τους Ιάπωνες
εισβολείς στην Ναντζίνγκ, το 1937.