Tου απεσταλμένου Γιώργου Xειμωνά

Στη Μαρίκα Τζιραλίδου, που δεν πρόλαβε.

Για όσους τον γνωρίσαμε, τον συναναστραφήκαμε, τον αγαπήσαμε και τον αγαπούμε,
ο Γιώργος Χειμωνάς σχημάτιζε, όσο ζούσε, το τέλειο «βιογραφικό» ενός
δημιουργού. «Το βιογραφικό» που μας χρειάζεται όταν ο ίδιος θα έχει λείψει. Να
μη δυσκολεύεται, δηλαδή, κανείς να τον ανακαλέσει στην πιο διαυγή και
αποπνευματωμένη υπόστασή του. Με τα χαρτιά του, τα γραπτά του, τη συμπεριφορά
του, την καθημερινότητά του, ολοκλήρωνε την εικόνα τού «απεσταλμένου» από έναν
άλλον κόσμο. Ποιον, αλήθεια, κόσμο; Φαντάζομαι πως ούτε ο ίδιος θα μπορούσε να
δώσει μια σαφή απάντηση, κι αυτό ακριβώς κάνει τον «άλλον κόσμο» πιο
πραγματικό από τον γνωστό.

Ενός απεσταλμένου που ήρθε να μας αποκαλύψει «το κελάρυσμα κρυμμένων πηγών κι
αθέατων βλαστήσεων», κατά τον Ζακ Μαριταίν. Ένα είδος μυστικού πράκτορα του
βασιλιά των βασιλέων, έναν ζητιάνο του ουρανού, που μεταμφιέζεται σε άνθρωπο
του αιώνα και φοράει το ρούχο της εποχής του. Παρέμενε πάντα ο Χειμωνάς ένα
πλάσμα φωτεινό και σκοτεινό ταυτόχρονα που, αν και εξαιρόταν σε ύψη
δυσθεώρητα, έδειχνε να μη διαφέρει από όλους τους άλλους παρά σε κάτι
ελάχιστο. Δεν άφησε ποτέ να φανεί αν είχε ενδιαφέρον για το φαγητό, τα
ταξίδια, την ξεκούραση. Και ο χρόνος που θα του στοίχιζαν όλα αυτά,
καταλαβαίνουμε σήμερα πως ουδόλως μας χρειάζεται για να τον γνωρίσουμε ως προς
αυτό που πραγματικά υπήρξε.

Έφθανε συχνά ν’ αναγνωρίσει κανείς από μακριά τη φιγούρα του στον δρόμο, για
να συνειδητοποιήσει την ιδιότητα του απεσταλμένου που τον χαρακτήριζε
απολύτως. Αν και «ανοιχτός» πάντα με μια διάθεση να χαμογελάσει, ή και να
γελάσει ακόμη, με όσα του εξιστορούσαν οι άλλοι, με ένα ευθύβολο και ακαριαίο
χιούμορ, αισθανόσουν πως τίποτε δεν θιγόταν από τον περιφρουρημένο του χώρο.
Έναν χώρο που για να λειτουργεί ως μια ναρκοθετημένη διαρκώς από τον ίδιον
περιοχή, χωρίς ωστόσο να γνωρίζει την ώρα που θα εκρήγνυντο οι νάρκες, όφειλε
να πηγαίνει αντίθετα στο ρεύμα. Θα του ήταν αδύνατον, φαντάζομαι, να γράψει,
αν αναγνώριζε αμυδρή έστω συγγένεια και μ’ έναν ακόμη συγγραφέα.

Όπως, επίσης, αναγνώριζε ως προϋπόθεση του καλλιτεχνικά μεγάλου τη
χειρωνακτική εργασία. Το μαρτυρούν τα χειρόγραφά του και ο ακραία επιμελημένος
γραφικός του χαρακτήρας. Γεγονός ακόμη πιο αξιοθαύμαστο, αν σκεφθεί κανείς πως
η πληθωρική του έμπνευση, αντί να ανακόπτεται από τη βραδυπορία της
καλλιτεχνικής γραφής, χειραγωγείται και πηγαίνει γοργά προς το ποθητό
αποτέλεσμα.

Αν σε κάτι πάσχουν όλες οι εποχές (ανάμεσα σε άλλα), δεν είναι σε συγγραφείς,
ακόμη και αποκαλυπτικούς. Αλλά σε δημιουργούς που με την εγγύηση του σώματός
τους εξαίρουν τη λογοτεχνία ως μια διαδικασία μεταμορφωτική, που κατάληξή της
είναι πάντα η συντριβή και ο θάνατος. H σκέψη του Γιώργου Χειμωνά δεν είναι
ένα διανοητικό απαύγασμα, είναι ένα σωματικό παράγωγο. Με τις αισθήσεις
δημιουργεί πνευματική διάρκεια και όχι αισθησιακή επικαιρότητα. Ο Γιώργος
Χειμωνάς εκφράζει την ακραία αυτή μορφή περιθωρίου.