TΟMAΣ BINTEPMΠEPΓK «Kάποτε σκηνοθετούσαν ήρωες, τώρα τηγανίζουν μυαλά!»
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
5 λεπτά  |
 |
|
Ο Τόμας Βίντερμπεργκ (δεξιά) σκηνοθετεί, ο Λαρς φον Τρίερ γράφει το σενάριο, |
Αφού πρώτα έβαλε την υπογραφή του κάτω από ένα μανιφέστο – στο οποίο ούτε λίγο
ούτε πολύ τοποθετούσε τη γαλλική «νουβέλ βαγκ» του Γκοντάρ και του Τριφό στον
ντενεκέ της Ιστορίας, ως μικροαστική έκφραση κακομαθημένων παιδιών της
παριζιάνικης μπουρζουαζίας – στη συνέχεια πήρε όρκο για την πιστή εφαρμογή των
εξής δογματικών κανόνων: ταινίες με κοινωνικό περιεχόμενο, χωρίς οπτικά και
ηχητικά εφέ, ντεκόρ και άλλα λίφτινγκ και φτιασίδια. Ως πρώτο, κορυφαίο δείγμα
αυτής της δογματικής αισθητικής, σκηνοθετεί το «Festen» (Οικογενειακή γιορτή),
κερδίζει έναν σκασμό βραβεία, καθηλώνει τους θεατές και με τη δική του…
Wendy, μια κάμερα στο χέρι που διαρκώς κινείται και ζαλιστικά κουνιέται,
επηρεάζει τη μισή, νέα, κινηματογραφία – ακόμα και την ελληνική. Το «Dear
Wendy» είναι η τελευταία του δημιουργία, γυρισμένη καθ’ ολοκληρίαν στα
αγγλικά, σε σενάριο του Λαρς φον Τρίερ και περιεχόμενο σαν παρένθεση του
«Dogville».
H συνάντηση έγινε στο περιθώριο της τελευταίας Μπερλινάλε, μύριζε μπαρούτι,
ειρωνεία, σαρκασμό και προκλητική μαεστρία. Όλα πάνω του σκέτη αμφισημία.
Τίποτα βέβαιο και τίποτα δεδομένο:
Να υποθέσω πως το «Dear Wendy» είναι υπέρ της βίας;
«Δεν υπάρχει μία, αλλά πολλές… βίες».
Όπως;
«H βία του Χόλιγουντ»
A, φτάσαμε στον μεγάλο εχθρό του «Dogme»…
«Κάποτε σκηνοθετούσαν ήρωες, τώρα ανοίγουν κεφάλια, τηγανίζουν μυαλά,
πριονίζουν κορμιά. Εννέα στις δέκα χολιγουντιανές παραγωγές έχουν σαν
πρωταγωνιστές πράκτορες του FBI, της CIA, του Πυροσβεστικού Σώματος, της
Αστυνομίας, κάποιας μυστικής υπηρεσίας. Σαν παρέλαση στολών και σωμάτων
ασφαλείας» (γελάει). «Σε λίγο θα διαφημίζουν κιλότες και καπότες με πιστόλια»
(περισσότερα γέλια).
Ναι, αλλά οι τελευταίες ταινίες – και οι δικές σου και του Τρίερ –
αναφέρονται και ομιλούν αμερικανικά.
«Μα, έχουμε γαλουχηθεί από το παλιό αμερικανικό σινεμά»
Είσαστε, ας πούμε, οι συνεχιστές του, οι αυθεντικοί εκφραστές του.
«Μπορεί να το πεις κι έτσι. Αυτοί, όχι εμείς, έχουν παρεκκλίνει από την
παράδοση και την ιδεολογική γραμμή. Τότε υπήρχε λόγος για τη βία, ενώ σήμερα
με την ακατάσχετη, αδικαιολόγητη βία, προωθούν τον φόβο και τον τρόμο».
Υπάρχει δικαιολογημένη και αδικαιολόγητη βία;
«Φυσικά. Χωρίς αυτήν, η Ιστορία θα είχε κολλήσει στη γαλλική αριστοκρατία».
Ο Μάικλ Μουρ θα διαφωνήσει μαζί σου…
«Οι προοδευτικοί Αμερικανοί, σαν δέκτες ακατάσχετης βίαιης προπαγάνδας, έχουν
καταλήξει στο άκρο του πασιφισμού. Χωρίς όπλα είσαι μια ανυπεράσπιστη μπουκιά
στο στόμα του εχθρού».
Δεν είναι οξύμωρο, από τη μια να είσαι ειρηνιστής και από την άλλη να
λατρεύεις σαν φετίχ τα όπλα, όπως τα παιδιά στο «Dear Wendy»;
«Επιφανειακά ναι, μοιάζει αντιφατικό και εξωφρενικό. Αλλά πρώτον, τα παιδιά
αυτά είναι μοναχικά, δεύτερον η κουλτούρα του όπλου είναι κυρίαρχη στις ΗΠΑ,
τρίτον η βία γι’ αυτούς είναι τελευταίο οχυρό προστασίας, τέταρτον τα
συγκεκριμένα όπλα και τα συγκεκριμένα κοστούμια που φορούν συμβολίζουν μια
άλλη, ηρωική εποχή και, πέμπτον, όταν καταφεύγουν στη βία το κάνουν για να
επιβάλουν στοιχειώδεις κανόνες δημοκρατίας».
Όπως περίπου στην «Άγρια συμμορία».
«Από πολύ μακριά».
Επομένως, οι αναφορές στο παλιό γουέστερν είναι φανερές.
«Το γουέστερν καταλαμβάνει μεγάλο μέρος της αμερικανικής Κιβωτού».
Άρα, είναι ανεκτίμητη η προσφορά τής αμερικανικής κουλτούρας.
«Φυσικά. Ποτέ, ούτε ο Λαρς ούτε εγώ, έχουμε πει κάτι διαφορετικό».
Ο Τρίερ έχει πει πως με το «Dogville» προσπαθεί να βοηθήσει την αληθινή
Αμερική, να την διορθώσει, να την συνεφέρει και να την επαναφέρει στις παλιές
της αξίες.
(με χαμόγελο συγκρατημένης ειρωνείας) «Όπως το λες, ακούγεται σαν να είμαστε
σώμα ιεραποστόλων στη Λ. Αμερική».
«Κάνουμε σινεμά, όχι πράξη»
 |
|
Ο Τζέιμι Μπελ, γνωστός ως «Μπίλι Έλιοτ: Γεννημένος χορευτής», πρωταγωνιστεί |
Μερικοί σας κατηγορούν ότι κάνετε ταινίες για την πρόκληση και τα ταμεία.
«Δεν τους κατηγορώ. Κι εγώ στη θέση τους τα ίδια θα έλεγα για εμένα!».
Δηλαδή όλα αυτά είναι… απάτη;
«Κάνουμε σινεμά, όχι πράξη. Οι ταινίες είναι φαντασία όχι πράξη. Ο Λαρς, στο
σενάριο, περιγράφει κάποιο αγόρι με το όνομα Ντικ, που αρπάζει το περίστροφο
για να προστατεύσει μια τυφλή γριά Νέγρα να περάσει από το ένα πεζοδρόμιο στο
άλλο. Όμως ούτε ο Λαρς ούτε εγώ είμαστε Ντικ και ούτε μπορούμε να ξέρουμε αν
στη θέση του θα κάναμε το ίδιο και θα φτάναμε μέχρι τα άκρα, προκειμένου να
βοηθήσουμε τον απροστάτευτο μπαρμπα-Θωμά. Μάλλον θα κλεινόμασταν στα σπίτια
μας και θα βλέπαμε παλιές αμερικανικές ταινίες!».
Δηλαδή, ομολογείς δειλία…
«Μα φυσικά! H δειλία ανά τους αιώνες ήταν, είναι και θα είναι η κινητήρια
δύναμη της καλλιτεχνικής φαντασίας. Κάνω αυτό που θέλω, αλλά δεν μπορώ να
είμαι αυτό που θέλω να είμαι!» (με γέλια τρανταχτά).
Και τι θα ήθελες να είσαι;
(σχεδόν σκασμένος) «Ο πρώτος σκηνοθέτης, ο πρώτος επαναστάτης».
Πολλά ζητάς!
«Γι’ αυτό σου λέω… Να βλέπεις το έργο, αλλά να μην πιστεύεις τους
καλλιτέχνες».
H TAINIA
Διάλογος με ένα σκουριασμένο όπλο
Σε μια επαρχιακή πόλη των ΗΠΑ, πιτσιρικάς του ρακένδυτου προλεταριάτου, λάτρης
της ειρήνης, αγοράζει – από «ξεχασμένο» κατάστημα του 19ου αιώνα –
σκουριασμένο όπλο. Κρυφά ερωτευμένος με την κοπέλα του μαγαζιού και εσωτερικά
νεκρός από μοναξιά, αρχίζει να επικοινωνεί με το περίστροφο, που το βαφτίζει
Wendy… Για τον Ντικ, η Wendy είναι η προέκταση του δικού του Ντικ (του
μορίου του), ο κρίκος με το κορίτσι του μαγαζιού, αλλά και σύμβολο μιας άλλης,
ευγενικής εποχής. Σιγά σιγά συγκεντρώνει δίπλα του μια χούφτα συνομήλικους,
τροφίμους του δρόμου και της ανυπαρξίας, δημιουργεί μια κρυφή οργάνωση
δανδήδων, οπαδών του πασιφισμού, και όλοι μαζί γυρνούν την πλάτη στη σημερινή
εποχή. H συνέχεια, εντελώς παράδοξη και προκλητική: φτιάχνουν τη φωλιά τους σε
εγκαταλειμμένο εργοστάσιο, συγκεντρώνουν όπλα, παίρνουν όρκο ιερό, ντύνονται
σαν ήρωες από παλιές καουμπόικες ταινίες, ασκούνται πάνω σε ψεύτικους στόχους
και στο τέλος, σαν «ευγενική» και όχι «άγρια συμμορία», αποφασίζουν να τα
βάλουν με τον σερίφη με αφορμή μια τυφλή, ηλικιωμένη μαύρη που διασχίζει τον
δρόμο με τη δική τους συνοδεία!
INFO
Αβάν πρεμιέρ τού «Dear Wendy» την Κυριακή στις 13.00 στο «Ιντεάλ» (Πανεπιστημίου).
Google news
