Tο «Pοτβάιλερ του Θεού»

Βαθύτατα συντηρητικός και προσηλωμένος στο δόγμα, οι επικριτές του τον
αντιμετωπίζουν ως πρώην ναζί, επειδή στα νιάτα του είχε συμμορφωθεί με τη
σχετική εντολή και είχε καταταγεί στη νεολαία του Χίτλερ. Οι υποστηρικτές του
μιλούν για έναν «θεωρητικό του Καθολικισμού», έναν άνθρωπο ιδιαίτερα ευφυή και
ζεστό. Ο λόγος για τον Γιόζεφ Ράτσινγκερ, τον νέο Πάπα.

Το δεξί χέρι. Ο καρδινάλιος Γιόζεφ Ράτσινγκερ κάθεται εκ δεξιών του Πάπα Ιωάννη Παύλου B’ στην επίσημη τελετή για το αργυρό ιωβηλαίο του (τον εορτασμό των 25 χρόνων από την εκλογή του)

Ο 78χρονος Γερμανός Καρδινάλιος Γιόζεφ Ράτσινγκερ ήταν από τους στενότερους
συνεργάτες του εκλιπόντα Πάπα. Είχε κάποτε περιγράψει τον εαυτό του ως
«ντροπαλό και καθόλου πρακτικό», αλλά γεγονός είναι πως ο Ράτσινγκερ είχε
μεγαλύτερο αντίκτυπο στον καθολικισμό και στον ρόλο της Καθολικής Εκκλησίας
στον κόσμο από οποιονδήποτε άλλο καθολικό ηγέτη της σύγχρονης εποχής – με την
προφανή εξαίρεση του εκλιπόντα Πάπα Ιωάννη Παύλου B’, ο οποίος ήταν επί πολλές
δεκαετίες ο μέντορας του Ράτσινγκερ.

Ο εκλιπών Πάπας ήταν εξάλλου εκείνος που έφερε τον Ράτσινγκερ στη Ρώμη το
1981, για να ηγηθεί της Συνέλευσης για το Δόγμα της Πίστης, διορίζοντάς τον
έτσι θεματοφύλακα της καθολικής παράδοσης και του δόγματος. Και ο Ράτσινγκερ
αποδείχτηκε αυστηρότατος θεματοφύλακας του καθολικού δόγματος και των
υπερσυντηρητικών αξιών. Υπέρμαχος αυστηρών θεολογικών ερμηνειών, ο Γερμανός
έχει αφορίσει μεταξύ άλλων και θεολόγους της Απελευθέρωσης. Ενδιαφέρον έχει το
γεγονός ότι ο Ράτσινγκερ θεωρούνταν γενικά προοδευτικός στις απόψεις του, έως
τις διαδηλώσεις του Μάη του ’68. Τότε είχε δεχτεί πληθώρα φραστικών επιθέσεων
από φοιτητές, που τον κατηγορούσαν για «υπερβολικό συντηρητισμό». Έπειτα από
αυτά τα περιστατικά, έγινε υπερσυντηρητικός.

Ο Ράτσινγκερ γεννήθηκε το 1927, σε μία παραδοσιακή αγροτική οικογένεια στη
Βαυαρία, δευτερότοκος γιος ενός αστυνομικού, και ήταν έξι ετών όταν ο Χίτλερ
ανέβηκε στην εξουσία το 1933. Ο πατέρας του, ο οποίος επίσης ονομάζονταν
Γιόζεφ, ήταν αντι- ναζί. Στα απομνημονεύματά του, ο νέος Πάπας σημείωνε ότι
είχε γίνει μέλος της ναζιστικής νεολαίας όταν ήταν 14 χρόνων, το 1941, όταν
ήταν υποχρεωτική η συμμετοχή όλων των Γερμανών εφήβων στη νεολαία του Χίτλερ.
Ο ίδιος έχει πει σε συνεντεύξεις του, πως, παρ’ ότι αντιτίθετο στους ναζί, δεν
ήταν δυνατή η φανερή αντίσταση τότε. Σύντομα πάντως ο Ράτσινγκερ μπόρεσε και
αποχώρησε από τη ναζιστική νεολαία, χάρη στις θεολογικές σπουδές που ήδη έκανε
για να γίνει παπάς. Δύο χρόνια αργότερα όμως, στρατολογήθηκε και υπηρέτησε σε
συστοιχία αντιαεροπορικής άμυνας ως βοηθός. Ένα χρόνο αργότερα εστάλη στα
σύνορα Αυστρίας- Ουγγαρίας για να βοηθήσει στην κατασκευή οδοφραγμάτων. Ο
Ράτσινγκερ εγκατέλειψε τον γερμανικό στρατό τον Μάιο του 1945 και επέστρεψε
στο σπίτι του στο Τραουνστάϊν – μία κίνηση ιδιαίτερα ριψοκίνδυνη, επειδή όσοι
εγκατέλειπαν τον στρατό εκτελούνταν επί τόπου. Όταν όμως έφτασε στο
Τραουνστάϊν, οι Αμερικανοί στρατιώτες τον συνέλαβαν και τον κράτησαν σε
συμμαχικό στρατόπεδο για αρκετές εβδομάδες. Μόλις απελευθερώθηκε, ξαναμπήκε
στη θεολογική σχολή, για να ολοκληρώσει τις σπουδές του.

Δίδασκε Θεολογία

Ο Ράτσινγκερ χειροτονήθηκε ιερέας, μαζί με τον αδελφό του, το 1951. Μετά,
πέρασε αρκετά χρόνια διδάσκοντας θεολογία. Το 1977 έγινε επίσκοπος Μονάχου και
τρεις μήνες αργότερα, ο Πάπας Παύλος ο Τέταρτος τον έχρισε καρδινάλιο. Παρ’
όλη τη σημαντική δράση του, δεν είχε ξεχωρίσει έως το 1981 που ο εκλιπών Πάπας
τον έφερε στη Ρώμη.

Ο νέος Πάπας, ο οποίος θεωρείται διακεκριμένος πιανίστας, λατρεύει να ακούει
και να παίζει Μότσαρτ και θεωρείται ιδιαίτερα ευφυής. Γνωστός για τον ήπιο
τρόπο του, έχει γράψει περισσότερα από 40 βιβλία, ενώ μιλάει δέκα γλώσσες. Οι
υποστηρικτές του επισημαίνουν πως, παρ’ ότι ορισμένοι τον χαρακτηρίζουν ως τον
«Μέγα Ιεροεξεταστή» ή το «Ροτβάϊλερ του Θεού», είναι εντούτοις ένας ζεστός και
ιδιαίτερα πνευματικός άνθρωπος.