Kαρκινογόνος ουσία σε τρόφιμα

Συναγερμό στην καταναλωτική αγορά διεθνώς έχει προκαλέσει η απόσυρση
περισσοτέρων από 350 προϊόντων διατροφής από τα βρετανικά καταστήματα, διότι
βρέθηκε ότι περιέχουν την απαγορευμένη και πιθανώς καρκινογόνο χρωστική ουσία
Sudan 1.

Σάλτσα Γουόρσεστερ. Ο Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων θα συστήσει στους Έλληνες καταναλωτές να την αποφεύγουν

H απόφαση για τη μεγαλύτερη απόσυρση προϊόντων διατροφής στη Βρετανία –
συνολικού κόστους άνω των 17 εκατομμυρίων ευρώ – ελήφθη την Παρασκευή από την
αρμόδια Υπηρεσία Προδιαγραφών Τροφίμων (FSA) «για προληπτικούς λόγους» και
περιλαμβάνει σάλτσες, σούπες, πίτσες και προμαγειρεμένα φαγητά. Μέχρι το πρωί
του Σαββάτου, τα περισσότερα από τα μεγαλύτερα σούπερ μάρκετ είχαν απομακρύνει
από τα ράφια τους τα επίμαχα προϊόντα, μέρος των οποίων εξήχθη, εκτός από τη
χώρα μας, σε πολλά κράτη του εξωτερικού: στις Ηνωμένες Πολιτείες, τον Καναδά,
τη Γαλλία, την Ελβετία, την Ιρλανδία, τη Δανία, την Ολλανδία, την Αυστρία, την
Κύπρο, το Βέλγιο, τη Μάλτα, την Αυστρία, τη Γρανάδα, τις Μπαχάμες και την
Αντίκουα.

Στα βερνίκια υποδημάτων

Μέχρι στιγμής, το μέγεθος του προβλήματος δεν έχει πλήρως αποσαφηνιστεί ούτε
καν στη Βρετανία, με τη FSA να προειδοποιεί ότι οι έλεγχοι στα προϊόντα
διατροφής συνεχίζονται και είναι πιθανόν να προστεθούν και άλλα είδη, αν
βρεθεί ότι περιέχουν την επικίνδυνη για τον οργανισμό ουσία Sudan 1 – μια
κόκκινη χρωστική, η οποία χρησιμοποιείται, μεταξύ άλλων, στα βερνίκια
υποδημάτων και έχει απαγορευθεί στα τρόφιμα από την E.E. εδώ και δέκα χρόνια.

Σύμφωνα με ειδικούς επιστήμονες, η παρουσία του χημικού αυτού αυξάνει τον
κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου. Αν και οι ίδιοι τόνισαν ότι ο κίνδυνος στη
συγκεκριμένη περίπτωση είναι πάρα πολύ μικρός, ζήτησαν από τους πολίτες να
αποσύρουν από τα ντουλάπια και τα ψυγεία τους τα προϊόντα που περιέχονται στη
«μαύρη λίστα». «Στα επίπεδα που ανευρίσκεται (στα επίμαχα τρόφιμα) ο κίνδυνος,
πιθανότατα, είναι πολύ μικρός, όμως είναι λογικό να αποφεύγεται πλέον η
κατανάλωσή τους», δήλωσε σχετικά ο επικεφαλής της FSA, Γιον Μπελ.

H κόκκινη χρωστική βρισκόταν σε μία παρτίδα πέντε τόνων σκόνης τσίλι, η οποία
διοχετεύθηκε στην παραγωγή τής σάλτσας Worcester της Premier Foods – μιας από
τις μεγαλύτερες εταιρείες παραγωγής τροφίμων της Βρετανίας. Σύμφωνα με τη FSA,
αλυσιδωτά, η σάλτσα Worcester πουλήθηκε πρόσφατα σε πολλούς προμηθευτές. Οι
τελευταίοι, με τη σειρά τους, τη χρησιμοποίησαν στην παραγωγή και άλλων
τροφίμων, τα οποία τελικά κατέληξαν στα ράφια των σούπερ μάρκετ και των
εστιατορίων. (Πλήρης κατάλογος των περίπου 350 προϊόντων διατροφής που
αποσύρθηκαν από τα βρετανικά καταστήματα μπορεί να βρεθεί στην ηλεκτρονική
διεύθυνση www.food.gov.
uk/sudanlist.

H κρίση εντείνεται

H Premier Foods – η οποία υπόκειται σε έρευνα από την Αρχή Οικονομικών
Υπηρεσιών, για ολιγωρία στην ενημέρωση της χρηματαγοράς – επισημαίνει ότι
έλαβε τη σκόνη τσίλι «από έγκυρη βρετανική πηγή» και ότι διαθέτει έγγραφη
βεβαίωση πως δεν περιείχε Sudan 1. Όπως επισημαίνει στους «Sunday Times» ο
Ρίτσαρντ Φλέτσερ, η τελευταία κρίση τροφίμων αναμένεται να ενταθεί, καθώς όλο
και περισσότερες εταιρείες-παραγωγοί συνειδητοποιούν ότι είχαν προμηθευθεί
κάποια ποσότητα από την επίμαχη σκόνη τσίλι. Οι διαστάσεις του ζητήματος όμως
δεν περιορίζονται στο ζήτημα της προστασίας των καταναλωτών. Επί τάπητος
αναμένεται να τεθεί το ζήτημα της αξιοπιστίας των μέτρων που χρησιμοποιούνται
για τον έλεγχο των συστατικών και των ουσιών που χρησιμοποιούνται στη
βιομηχανία ειδών διατροφής, αλλά και η ταχύτητα αντίδρασης της ίδιας της FSA
και των μεγάλων αλυσίδων σούπερ μάρκετ της Βρετανίας. H αρμόδια βρετανική
υπηρεσία φαίνεται ότι γνώριζε το πρόβλημα από τις αρχές του μήνα. Ενημέρωσε
τις αλυσίδες καταστημάτων, όμως οι ίδιοι οι καταναλωτές – τους οποίους και
αφορά – το πληροφορήθηκαν τελευταίοι, μόλις την περασμένη Παρασκευή.

ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Ένα «ύποπτο» προϊόν μόνο

ENA MONO «ύποπτο» προϊόν που περιέχει τη χρωστική ουσία Sudan 1
κυκλοφορεί στην Ελλάδα, σύμφωνα με τον Ενιαίο Φορέα Ελέγχου Τροφίμων.
Πρόκειται για τη σάλτσα (που χρησιμοποιείται για σαλάτες) Worcester Sauce.
Όπως εξήγησε στα «NEA» ο πρόεδρος του ΕΦΕΤ κ. Νίκος Κατσαρός, σήμερα θα
ζητήσει από την εταιρεία που εισάγει το προϊόν στη χώρα μας να δώσει δείγματα
για έλεγχο, ενώ θα συσταθεί στους καταναλωτές να την αποφεύγουν. H σάλτσα
πωλείται τόσο σε σούπερ μάρκετ όσο και σε μεμονωμένα καταστήματα
ντελικατέσσεν.

Ο ΕΦΕΤ διευκρινίζει επίσης ότι αν και στον βρετανικό κατάλογο περιέχονται
προϊόντα αλυσίδων που δραστηριοποιούνται και στην Ελλάδα (όπως είναι η Makro,
η Marks And Spencer, η Spar και η Mc Donalds), αυτά δεν πωλούνται στην
ελληνική αγορά.

Τι πρέπει να ξέρετε για το Sudan 1

* TI EINAI TO SUDAN 1;

Το Sudan 1 είναι μια συνθετική, κόκκινη χρωστική ουσία, που χρησιμοποιείται
για να χρωματίζει βιομηχανικά προϊόντα, όπως διάφορα διαλυτικά, λάδια και
κεριά, πετρέλαιο, καθώς και βερνίκια παπουτσιών και πατωμάτων. H Διεθνής
Υπηρεσία Μελέτης του Καρκίνου (IARC), που υπάγεται στον Παγκόσμιο Οργανισμό
Υγείας (ΠΟΥ), το έχει κατατάξει στις καρκινογόνες ουσίες «τρίτης τάξεως»,
δηλαδή στις πιθανώς καρκινογόνες για τον άνθρωπο. Το Sudan 1 μπορεί να
προκαλέσει βλάβες στο γενετικό υλικό (DNA) των κυττάρων, εάν καταναλωθεί.

* ΠΩΣ ΜΠΟΡΕΙ NA ΕΠΗΡΕΑΣΕΙ THN ΥΓΕΙΑ;

Αν και η δράση του Sudan 1 στους ανθρώπους δεν έχει αξιολογηθεί σε κλινικές
μελέτες (σ.σ.: έτσι αποκαλούνται αυτές που διεξάγονται με εθελοντές) και τα
υπάρχοντα στοιχεία προέρχονται από μελέτες σε ζώα, οι επιστήμονες δεν έχουν
καμία αμφιβολία πως είναι καρκινογόνο.

* ΠΩΣ ΒΡΕΘΗΚΕ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ;

Το Sudan 1 χρησιμοποιείται ως χρωστική σε ορισμένες σκόνες τσίλι που
παράγονται στην Ινδία και εξάγονται σε όλο τον κόσμο. Αν και οι εισαγωγές
σκόνης τσίλι με Sudan1 έχουν απαγορευθεί στη Βρετανία και σε όλη την Ευρωπαϊκή
Ένωση (E.E.) από τον Ιούλιο του 2003, πιστεύεται πως η παρτίδα που δημιούργησε
τώρα το πρόβλημα εισήχθη πριν από αυτήν την ημερομηνία. H FSA γνώριζε από τις
7 Φεβρουαρίου ότι το Sudan 1 πιθανώς έχει εισέλθει στην τροφική αλυσίδα: την
είχε ενημερώσει μία ιταλική εταιρεία που εισάγει την σάλτσα Worcester και το
εντόπισε σε αναλύσεις ρουτίνας που πάντοτε γίνονται πριν από τη χρήση ενός
προϊόντος.