«Nα προσέχεις τη ζωή, σαν έργο τέχνης»

Μία κινηματογραφική παρέα κατά τη χθεσινή παρουσίαση. Ο Νίκος Παναγιωτόπουλος, ο Αντώνης Κόκκινος και ο Σταύρος Τσιώλης με τον Παύλο Κάγιο

«Ο χαμηλόφωνος και ήπιος καθημερινός Παύλος γίνεται εδώ ανατρεπτικός. Κύριο
χαρακτηριστικό των σελίδων το πάθος, χαρακτήρες που φλέγονται και καίγονται
για ζωή». Λόγια του Παντελή Βούλγαρη για τον δημοσιογράφο, κινηματογραφικό
συντάκτη των «ΝΕΩΝ» Παύλο Κάγιο, του οποίου το τρίτο μυθιστόρημα με τίτλο «Δεν
υπάρχει ελευθερία μακριά σου» παρουσιάστηκε χθες. Ήταν πολύς ο κόσμος στο
«Κέντρο Λόγου και Τέχνης 104» (μεταξύ άλλων ο Πέτρος Μάρκαρης, ο Ρένος
Χαραλαμπίδης, ο Γιάννης Δαλιανίδης, ο Αντώνης Κόκκινος, η Γιώτα Φέστα), κόσμος
που γνωρίζει και εκτιμά τη διπλή ιδιότητα του Κάγιου ως δημοσιογράφου και
συγγραφέα. Όπως είπε κατά την παρουσίαση ο σκηνοθέτης Νίκος Παναγιωτόπουλος:
«Όποιος γράφει δεν είναι και συγγραφέας. Στην περίπτωση του Κάγιου όμως δεν
έχουμε να κάνουμε με ένα δημοσιογράφο που γράφει αλλά έχουμε πράγματι να
κάνουμε με συγγραφέα. Το βιβλίο είναι ένα μακρύ ταξίδι γεμάτο από κρυμμένες
αντιφάσεις και υπερβολές, υπερβολικές δόσεις ρεαλισμού και ποίησης. Και εκείνο
που μας δηλώνει είναι ότι η όποια σωτηρία δεν βρίσκεται μέσα μας αλλά δίπλα
μας».

Ο Παντελής Βούλγαρης, τον οποίο μία αιφνίδια αδιαθεσία εμπόδισε να παραστεί,
έστειλε κείμενο στο οποίο περιέγραφε το βιβλίο ως «χημεία λέξεων και
αισθημάτων» με «αποφάσεις ζωής στα όρια της έκρηξης». «Με συνεπήρε η ιστορία,
η πλοκή, οι εσωτερικοί μονόλογοι των πρωταγωνιστών. H φωνή του Παύλου που
γίνεται και δική μου φωνή, του αναγνώστη που ξαφνιάζεται όταν ανακαλύπτει ότι
και κάποιος άλλος ρισκάρει γράφοντας, αναρωτιέται, αμφιβάλλει, μάχεται όπως
και ο ίδιος», ο σκηνοθέτης των «Νυφών».

Ο συγγραφέας, από τη μεριά του, είπε ότι το βιβλίο, ήδη από τον τίτλο
του, μιλάει «για την ελευθερία μέσα από τη δέσμευση», καθώς «για να
ανακαλύψεις τον άλλον πρέπει να πάψεις να νομίζεις ότι είσαι το κέντρο της
γης. Δεν είναι οι άλλοι η κόλασή μας», είπε, «αλλά εμείς οι ίδιοι. Σημασία
έχει να νιώσεις τον άνθρωπό σου δίπλα σου σαν οξυγόνο που χρειάζεσαι για να
αναπνεύσεις». Και πρόσθεσε: «Θέλω να σώσω τις ουτοπίες μέσα μου. Μόνο αυτές
μπορούν να διεγείρουν τη σκέψη μου και την ύπαρξή μου. Γιατί η ζωή δεν είναι
μόνο επιτυχία, κέρδος και καταξίωση. Είναι ιερό δώρο που απαιτεί σεβασμό. Να
την προσέχεις σαν κόρη οφθαλμού, σαν έργο τέχνης».

Ο Παύλος Κάγιος δηλώνει τυχερός παρά το γεγονός ότι γεννήθηκε από φτωχή
οικογένεια στο Μεταξουργείο, και μάθαινε από τα 14 την τέχνη της χρυσοχοΐας
τελειώνοντας νυχτερινό Γυμνάσιο… Τον κέρδισαν ο κινηματογράφος, τον οποίο
αργότερα σπούδασε, και η λογοτεχνία: «Αξιώθηκα να ασχολούμαι καθημερινά με
ό,τι αγάπησα περισσότερο, τη λογοτεχνία και το σινεμά», είπε. Με το «Δεν
υπάρχει ελευθερία μακριά σου» (ο τίτλος προέρχεται από στίχο του πρόωρα
χαμένου Λευτέρη Κυπραίου) ο συγγραφέας ολοκληρώνει μια τριλογία πάνω στον
έρωτα, τον θάνατο και τη ζωή, με τη σειρά αυτή. «Νιώθω ότι το τωρινό μου
βιβλίο είναι το πιο αισιόδοξο που έχω γράψει, ένας ύμνος στη ζωή και στη
δημιουργία. Εκ των υστέρων μάλιστα καταλαβαίνω ότι είναι και το λιγότερο
βιωματικό. Πολύ θα ήθελα να είμαι κι εγώ σαν τους ήρωές μου σε αυτό το βιβλίο.
Ναι, είμαι ερωτευμένος μαζί τους!», κατέληξε.

H εκδήλωση έκλεισε με την ανάγνωση αποσπασμάτων του βιβλίου από τους ηθοποιούς
Μαρία Χατζηιωαννίδου και Γιάννη Τσορτέκη.

Μοναστική ζωή κι ελευθερία

Το μυθιστόρημα περιγράφει τον έρωτα δύο νέων. Του Δημήτρη που έχει γυρίσει
όλο τον κόσμο, αλλά είναι μόνος και αναζητά το χαμένο όραμά του στην πίστη –
πηγαίνει μάλιστα στο Άγιον Όρος να δοκιμαστεί – και της Αντιγόνης, παιδιού
αγνώστων γονιών, που «ψάχνει τον άντρα-αέρα που θα φουσκώσει τα πανιά της».
Ζούνε μια θυελλώδη σχέση και κάνουν μαζί ένα ταξίδι στην κοινή τους μοναξιά,
επιλέγοντας την κατ’ επιλογήν δέσμευση από τη μοναχική ελευθερία. Οι κεντρικοί
ήρωες μετέχουν και στα δύο προηγούμενα μυθιστορήματα του συγγραφέα – τριλογία
γαρ. Ένα από τα μεγαλύτερα ατού του βιβλίου είναι η περιγραφή του Αγίου Όρους,
το οποίο ο συγγραφέας έχει επισκεφθεί επανειλημμένα. Ο Δημήτρης, πριν
αποφασίσει να επιστρέψει οριστικά στα εγκόσμια και να αντιμετωπίσει κατάματα
τα δύσκολα προβλήματα της ζωής, φλερτάρει με την ιδέα του μοναχισμού. Ο
συγγραφέας στοχάζεται πάνω στο θέμα της μοναστικής ζωής και στα κίνητρα των
νέων που αποφασίζουν να αποσυρθούν και προσφέρει ωραίες περιγραφές ανθρώπινων
τύπων που δεν είναι μοναχοί όπως παλιά τους φανταζόμασταν και τους ξέραμε,
αλλά άνθρωποι που ταυτόχρονα ζουν στην εποχή τους, με κομπιούτερ και Ίντερνετ.

INFO

Παύλος Κάγιος, «Δεν υπάρχει ελευθερία μακριά σου», Εκδ. Καστανιώτη, σελ. 280,
τιμή: 14,56 ευρώ.