H μοναχική πορεία του Tσάρου Bλαντίμιρ

H κρίση στην Ουκρανία ήταν απλώς η αφορμή. Εκεί, όμως, εντοπίζεται η πιο
σοβαρή μέχρι στιγμής δοκιμασία των σχέσεων Ρωσίας – Δύσης. Όλο και πιο συχνά,
ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν περπατά πλέον μόνος του.

Οι διαπραγματεύσεις. Στο θέμα της Ουκρανίας, E.E. και Πούτιν συμφώνησαν ότι διαφωνούν

Ρωσία και Ευρωπαϊκή Ένωση δεν κατόρθωσαν χθες να ολοκληρώσουν τις
διαπραγματεύσεις τους για τη σύναψη της συμφωνίας «στρατηγικής σύμπραξης»,
όπως αποκαλείται, λόγω διαφωνιών σε θέματα ασφαλείας. Στόχος αυτής της
συμφωνίας είναι η ενίσχυση των σχέσεων των δύο πλευρών, μεταξύ των άλλων,
στους τομείς της οικονομίας, της ασφάλειας, της δικαιοσύνης και της έρευνας.
Και στο θέμα της Ουκρανίας, όμως, E.E. και Ρωσία συμφώνησαν ότι διαφωνούν. «Οι
δρόμοι προσέγγισης σε αυτό το θέμα διαφέρουν ανάμεσα στη Ρωσία και την E.E.
Συμφωνούμε, όμως, ότι μια ειρηνική προσέγγιση ώστε να εγκαθιδρυθεί νόμιμη
κυβέρνηση είναι απαραίτητη», δήλωσε ο Ολλανδός πρωθυπουργός Χαν Πέτερ
Μπαλκενέντε, η χώρα του οποίου διατηρεί το τρέχον εξάμηνο την προεδρία της
E.E., μετά τη συνάντησή του με τον Ρώσο πρόεδρο χθες στη Χάγη.

H βέβαιη, για αρκετούς, στροφή του Κρεμλίνου σε περισσότερο αυταρχικές
επιλογές είναι, σύμφωνα με αναλυτές, ένας από τους λόγους που δεν έχει
καταστεί δυνατή η σύναψη της νέας συμφωνίας «στρατηγικής σύμπραξης» E.E. –
Ρωσίας. Αν και ο Πούτιν δήλωσε ότι είναι σημαντικό «να αποφευχθεί η δημιουργία
διαχωριστικών γραμμών μεταξύ ημών και της Ευρώπης», επικρατεί έντονη ανησυχία
στους κόλπους της E.E. ότι η ενδυνάμωση του ελέγχου στο εσωτερικό της Ρωσίας
από το Κρεμλίνο και η υποστήριξη «δεσποτικών» ηγετών στις πρώην σοβιετικές
δημοκρατίες έχουν αποτέλεσμα τη δημιουργία νέων διαχωριστικών γραμμών.

Δεσμεύσεις

Όταν διαδέχθηκε στην προεδρία της Ρωσίας τον Μπόρις Γέλτσιν, πριν από περίπου
5 χρόνια, ο επί μακρόν αξιωματικός της KGB έμοιαζε με αίνιγμα. Ξεδιπλώνοντας
τα χαρτιά του, εμφανίστηκε έτοιμος για προσέγγιση στην E.E. και το ΝΑΤΟ,
δεσμεύθηκε για οικονομικές και πολιτικές μεταρρυθμίσεις στη Ρωσία και συνήψε
φιλικές σχέσεις με Ευρωπαίους και Αμερικανούς ηγέτες. Ωστόσο, η εικόνα αυτή
έχει αρχίσει εδώ και καιρό να «τραυματίζεται», εκτιμά ο Στιβ Γκάτερμαν,
πολιτικός αναλυτής του Associated Press: το Κοινοβούλιο της χώρας φαίνεται να
κατευθύνεται κατά βούληση από το Κρεμλίνο, οι κυβερνήτες των επαρχιών δεν
εκλέγονται πλέον, αλλά διορίζονται απευθείας από τον Πούτιν, τα περισσότερα
μέσα ενημέρωσης ελέγχονται από την κυβέρνηση.

Οκτώ μήνες μετρά ο Βλαντίμιρ Πούτιν στη δεύτερη θητεία του και οι οικονομικοί
αναλυτές κάνουν λόγο για σημαντική επιβράδυνση των μεταρρυθμίσεων. «Αυτό που
συμβαίνει σήμερα στη Ρωσία είναι αρπαγή των περιουσιακών στοιχείων(στον
οικονομικό τομέα)», επισημαίνει ο Αλ Μπριτς, οικονομολόγος σε μία από τις
μεγαλύτερες επενδυτικές εταιρείες της Ρωσίας στον τομέα των ασφαλειών, την UBS
Brunswick.

Με το βλέμμα στραμμένο στη… Γιούκος

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ο Ρώσος πρόεδρος δεσμεύθηκε ότι θα σεβασθεί τα περιουσιακά
δικαιώματα του ιδιωτικού τομέα και διευκρίνισε πως πρόθεσή του δεν είναι να
ακυρώσει τις ιδιωτικοποιήσεις που έχουν συντελεσθεί. Ωστόσο, πολλοί αναλυτές
πιστεύουν ότι η κυβέρνηση ετοιμάζεται να θέσει υπό τον έλεγχό της τον
πετρελαϊκό γίγαντα Γιούκος, που βρίσκεται στα πρόθυρα της κατάρρευσης – η
χρηματιστηριακή αξία του έφτανε κάποτε τα 40 δισεκατομμύρια δολάρια, αλλά χθες
η μετοχή του έπεσε σε 1 δολάριο και διευθυντικά στελέχη της εταιρείας
κατέφυγαν στον Λονδίνο, φοβούμενα τη σύλληψη.

«H αιτία των καθυστερήσεων στις μεταρρυθμίσεις είναι ιδεολογική και πολιτική»,
υποστηρίζει ο Μπριτς. «Αυτοί οι τύποι δεν πιστεύουν στην ελεύθερη αγορά. Δεν
πιστεύουν στις ελευθερίες». Πολλοί επιχειρηματίες συμφωνούν ότι η συγκέντρωση
της εξουσίας σε λίγα χέρια, στη Ρωσία του Πούτιν, έχει επιβραδύνει τη λήψη
αποφάσεων και αναμένουν επιδείνωση της τελματωμένης κατάστασης. «Γιατί να
απασχολούνται (οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι ) με τις ιδιωτικοποιήσεις, όταν
μπορούν να απολαύσουν τα οφέλη της ιδιοκτησίας;», αναρωτιέται ο Κρις Γουίφερ,
αναλυτής της Alfa Bank.