Bρήκαν «φάρμακο» για τη φτώχεια

Όλα άρχισαν με τα φάρμακα. Πριν από τρία χρόνια, λίγες αναδυόμενες
οικονομίες – η Βραζιλία, η Νότια Αφρική και η Ινδία – συνεργάστηκαν για να
αντιμετωπίσουν τις υψηλές τιμές, στις οποίες οι φαρμακευτικές εταιρείες πωλούν
φάρμακα που σώζουν ζωές.

Το AIDS προκαλούσε όλεθρο στη μαύρη Αφρική, ήταν μια πληγή στην Ινδία και
απειλούσε να επιβαρύνει τον ήδη βεβαρημένο κρατικό προϋπολογισμό της Βραζιλίας
με ακριβά προγράμματα πρόνοιας. Επιπλέον, η εξασθένηση που προκαλούσε η
θανατηφόρα ασθένεια στο εργατικό δυναμικό πυκνοκατοικημένων χωρών υπήρχε φόβος
να παραλύσει τις οικονομίες τους και να αποσταθεροποιήσει τις παγκόσμιες
αγορές.

Αντίγραφα

Τελικά ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου έδωσε στις φτωχότερες χώρες το
δικαίωμα να κατασκευάζουν και να εισάγουν φτηνά αντίγραφα φαρμάκων όταν
υπάρχει «εθνική έκτακτη ανάγκη». Οι εξαγωγές αντιγράφων φαρμάκων από την Ινδία
έφτασαν το 2002 τα 2,5 δισ. δολάρια, σημειώνοντας άνοδο σχεδόν 40% σε σχέση με
την προηγούμενη χρονιά. Τώρα οι ίδιες αναπτυσσόμενες χώρες, συν τουλάχιστον 17
άλλες αντλούν τα διδάγματα από τη νίκη αυτή για να πάρουν ένα μεγαλύτερο
κομμάτι από την παγκόσμια πίτα του εμπορίου, αγωνιζόμενες για την απελευθέρωση
των αγορών αγροτικών προϊόντων. Ταυτόχρονα αυξάνουν τις μεταξύ τους εμπορικές
και επενδυτικές σχέσεις.

Επιρροή

H οικονομική και πολιτική επιρροή της ομάδας, που μερικές φορές αποκαλείται
«Ομάδα των 21» – με επικεφαλής τη Βραζιλία, περιλαμβάνει επίσης τη Νότια
Αφρική, την Ινδία και την Κίνα – έχει αυξηθεί. Το «μπλοκ» αυτό
διαπραγματεύεται όλο και πιο επιδέξια και κερδίζει επωφελείς εμπορικούς όρους.
Και τα μέλη του παρακάμπτουν όλο και περισσότερο τον αναπτυσσόμενο κόσμο.
Παράδειγμα, η απόφαση του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου τον Απρίλιο κατά των
αμερικανικών επιδοτήσεων στο βαμβάκι: η νίκη προσέφερε σ’ αυτές τις
αναδυόμενες οικονομίες ευρύτερη πρόσβαση σε αγορές και υψηλότερες τιμές για τα
προϊόντα τους.

Φλογερές φιλοδοξίες

Αυτός ο άξονας αποκτά τώρα φλογερές φιλοδοξίες που τροφοδοτούνται από την
εκρηκτική ανάπτυξη στην Κίνα και την Ινδία – αμφότερες επεκτάθηκαν περισσότερο
από 10% κατά το πρώτο φετινό τρίμηνο. Αυτή η επέκταση τροφοδοτεί με τη σειρά
της την ανάπτυξη των άλλων μελών μέσω των ενισχυμένων εμπορικών δεσμών μεταξύ
τους. «Οι χώρες αυτές διαχειρίζονται τη διαπραγματευτική τους δύναμη καθώς
γίνονται σημαντικότερες, τόσο ως προμηθευτές όσο και ως αγορές», λέει ο
Ντόμινικ Ουίλσον, οικονομολόγος στην Goldman Sachs. «Θα είναι όλο και πιο
δύσκολο να αγνοεί κανείς τις απαιτήσεις τους».

Το εμπόριο μεταξύ των φτωχότερων χωρών αποτελεί τώρα μόνο το 10% του
παγκόσμιου εμπορίου, αλλά αυξάνεται με ταχύτητα. Σήμερα, το 40% των εξαγωγών
από αναπτυσσόμενες χώρες πηγαίνει στις ομόλογές τους και το εμπόριο ανάμεσα
στις χώρες αυτές αυξάνεται 11% ετησίως, σύμφωνα με τη Διάσκεψη του ΟΗΕ για το
Εμπόριο και την Ανάπτυξη που έχει την έδρα της στη Γενεύη.

Επιμέλεια: Γιώργος Αγγελόπουλος