Eύφλεκτος ο συνδυασμός δασών και οικισμών

Όπως όπως έσπευδαν να απομακρυνθούν από τα σπίτια τους οι κάτοικοι των Θρακομακεδόνων για να γλιτώσουν τις φλόγες

H χτεσινή πυρκαγιά στην Πάρνηθα αποτελεί άλλη μια «θλιβερή» απόδειξη πως οι
ζώνες μείξης δασών και οικισμών είναι περιοχές υψηλού κινδύνου. Στη χώρα μας
άλλωστε υπάρχουν δεκάδες τέτοια παραδείγματα, όπως η πυρκαγιά στην
Κηφισιά-Εκάλη το 1981, στην Ικαρία το 1993, στην Πεντέλη το 1995 και το 1998,
στους Θρακομακεδόνες το 2000 που όπως και χθες κόστισαν ανθρώπινες ζωές και
έκαναν στάχτη εκατοντάδες χιλιάδες στρέμματα δασικών εκτάσεων και περιουσίες.

«Οι συνθήκες των τελευταίων ημερών, η υγρασία της ατμόσφαιρας σε συνδυασμό με
την υψηλή θερμοκρασία και τον άνεμο καταδείκνυαν τον μεγάλο βαθμό
επικινδυνότητας εκδήλωσης πυρκαγιάς. Είχαμε προειδοποιήσει αλλά κανείς δεν
έδωσε βάση. Τελικά συνέβη το χειρότερο που θα μπορούσε να γίνει στη χώρα μας,
εν όψει μάλιστα των Ολυμπιακών Αγώνων», λέει στα «NEA» ο δασολόγος-ειδικός
στις δασικές πυρκαγιές δρ Γαβριήλ Ξανθόπουλος.

Μόνιμος φόβος

«H βλάστηση γύρω από τους οικισμούς και τα εύφλεκτα υλικά των σπιτιών είναι ο
χειρότερος συνδυασμός σε περίπτωση εκδήλωσης πυρκαγιάς. Το πλήγμα είναι
τεράστιο και σε αυτό πρέπει πάντα να συνυπολογίζεται και το ψυχολογικό κόστος
των κατοίκων, οι οποίοι ζουν κάτω από μόνιμο αίσθημα ανασφάλειας και φόβου»,
συμπληρώνει.

Οι δασικές πυρκαγιές στη ζώνη μείξης δασών και οικισμών είναι ένα πρόβλημα που
δεν απειλεί μόνο την Ελλάδα, αλλά και τη Νότια Ευρώπη, τις ΗΠΑ, την Αυστραλία
και την Ασία. Στο συμπέρασμα αυτό κατέληξαν ερευνητές της διεθνούς κοινότητας
σε διημερίδα με θέμα «Πυρκαγιές στη ζώνη μείξης δασών – οικισμών και αγροτικών
περιοχών της Ευρώπης» που έγινε στο πλαίσιο του ερευνητικού προγράμματος WARM.

Όπως προκύπτει από τα συμπεράσματα των ερευνητών, η «ευαισθησία» των κατοικιών
στην πυρκαγιά είναι αποτέλεσμα πολλών παραγόντων. Σε αρκετές περιπτώσεις οι
κατοικίες που εκ πρώτης όψεως φαίνονται απολύτως ασφαλείς παραδίδονται στη
φωτιά λόγω των εύφλεκτων υλικών: η χρήση πισσόχαρτου κάτω από τα κεραμίδια της
στέγης, η ύπαρξη κουρτινών, η έλλειψη παντζουριών, η χρήση πλαστικών υλικών
(υδρορρόες) και η συσσώρευση επικίνδυνων υλών στο εξωτερικό της κατοικίας
(όπως σωροί καυσόξυλων).

Εξίσου σημαντική αιτία για τις μεγάλες καταστροφές που παρατηρούνται με
αυξανόμενη συχνότητα στις ζώνες μείξης δασών – πόλεων είναι η μεγάλη έκτασή
τους, η πυκνότητα των κατοικιών και η άναρχη δόμησή τους. Ειδικότερα, όταν
ξεπερνιέται ένας απαιτούμενος αριθμός κατοικιών (πυκνότητα) σε κρίσιμες
συνθήκες, καταρρέει το έργο διάσωσης των πυροσβεστών, οι οποίοι
επικεντρώνονται στην προστασία των πολιτών και της περιουσίας τους χωρίς έτσι
να μπορούν να εμποδίσουν την επέκταση της πυρκαγιάς. Χαρακτηριστικό παράδειγμα
είναι η πυρκαγιά στις 4 Ιουνίου του 2001 στη Βόρεια Αττική, όπου διαδοχικά
σάρωσε 8 κοινότητες από τη Συκάμινο και τον Ωρωπό έως και τον Κάλαμο.