ΠOPTOΓAΛIΣTOPIEΣ

Το μόνο πρόβλημα κάθε ευρωπαϊκού πρωταθλήματος είναι ότι δεν βλέπουμε τη
Βραζιλία, αλλά και εδώ οι Πορτογάλοι έβαλαν το χεράκι τους. H σχέση της
πατρίδας του Βάσκο ντα Γκάμα (που όμως είναι ομάδα της Βραζιλίας) με τη χώρα
του Σκολάρι (που προπονεί την Πορτογαλία) έχει ένταση και πάθος, αλλά δεν
είναι ισότιμη. Από πρώτη άποψη θα ‘λεγε κανείς ότι οι Πορτογάλοι, που
ανακάλυψαν τη Βραζιλία και της έδωσαν τη γλώσσα και τις βάσεις του πολιτισμού
της, είναι ο φάρος και το παράδειγμα μεταξύ των δύο λαών. H αλήθεια είναι
αλλού: οι Πορτογάλοι μπορεί να έχουν το «σύνδρομο του προγόνου», ονειρεύονται,
όμως, δανείζονται και ζηλεύουν τη Βραζιλία σαν τρελοί. Πρόκειται για μια
μοναδική ίσως περίπτωση ανάποδου νόστου: ο κατακτητής θα ήθελε ενδόμυχα να μην
έχει επιστρέψει ποτέ στα πάτρια εδάφη – το μέγεθος, ο δυναμισμός, η ζωή, η
μουσική και, φυσικά, το ποδόσφαιρο είναι, στην άλλη άκρη του ωκεανού, πιο
μεγάλα και ιδίως πιο λαμπρά. Οι Πορτογάλοι θεωρούν ότι διαστράφηκε η γλώσσα
τους, ότι μπασταρδεύτηκαν τα φώτα τους, αλλά δεν μπορούν ν’ αντισταθούν ούτε
στον Γκαετάνο Βελόσο ούτε στον Ντέκο. Θα ‘θελαν πολύ να ‘ναι τουλάχιστον οι
Βραζιλιάνοι της Ευρώπης. Αλλά στον χαρακτήρα μοιάζουν περισσότερο με τους
Εγγλέζους και στο ποδόσφαιρο, παρά την αθρόα «αδελφοποίηση» παικτών από τη
χώρα του καφέ, τους λείπει η χαρά και μαζί το απρόβλεπτο του βραζιλιάνικου
παιχνιδιού.

ΟΙ ΤΣΕΧΟΙ

Γι’ αυτό δεν πρέπει να εκπλήσσει που η «Βραζιλία», τηρουμένων όλων των
αναλογιών, είναι άλλη στο Ευρω-2004: λέγεται Τσεχία. H εγγύτητα δεν οφείλεται
στο αγωνιστικό στυλ, αλλά στην αίσθηση υπεροχής που αναδίνει και φόβου που
προξενεί η ομάδα του Μπρούκνερ. Στον πρώτο γύρο οι νίκες ήταν προϊόν
επιθετικότητας, αυτοπεποίθησης (ιδίως στο σούπερ παιχνίδι με την Ολλανδία) και
καλώς νοούμενης άγνοιας κινδύνου. Στον προημιτελικό με τη Δανία η τακτική
άλλαξε, αλλά τα μέσα παρέμειναν τα ίδια: η προσοχή στα μετόπισθεν δεν επηρέασε
το ωραίο παιχνίδι, η σχετική αυτοσυγκράτηση στο πρώτο ημίχρονο δεν εμπόδισε
τον οίστρο του δευτέρου. H Τσεχία – σαν τη Βραζιλία του τελευταίου Μουντιάλ –
διαθέτει δημιουργική, και όχι εκτυφλωτική τεχνική.

ΑΘΟΡΥΒΟΙ

Έχει τους παίκτες που μπορεί να σε χτυπήσουν κάθε στιγμή (Μπάρος, Νέντβεντ,
Κόλερ και πάλι Μπάρος), τα «κλειδιά» που μοιάζουν αθόρυβα αλλά ξέρουν καντάρια
μπάλα (Ροζίτσκι, Πομπόρσκι, Γκαλάσεκ), άμυνα που δεν πανικοβάλλεται, πάγκο που
αναπληρώνει κάθε κενό (ο Χάιντζ είναι μακράν ο καλύτερος δωδέκατος παίκτης της
διοργάνωσης) και μια έμφυτη αίσθηση μεταφοράς του παιχνιδιού προς τα εμπρός.
Μπορεί να της λείπουν τα ήδη διαλυμένα (λόγω απώλειας του Ριβάλντο) τρία ρω
της πρωταθλήτριας κόσμου, επιδεικνύει όμως, και με το παραπάνω, τα τρία άλφα
μιας επίδοξης πρωταθλήτριας Ευρώπης: αγωνιστικότητα, αποτελεσματικότητα,
αλληλεγγύη. Οι Πορτογάλοι χαίρονται ασφαλώς που δεν θα βρουν αυτή την ομάδα
τους μπροστά τους στα ημιτελικά. Εκείνοι πάντως που θα την βρουν δεν πρέπει να
ξεχνούν ότι η Βραζιλία, παρ’ όλο που ήταν κάθε φορά το φαβορί, δεν κατέκτησε
όλα τα παγκόσμια Κύπελλα.