Τα παίρνουν όλα εκτός από αναγνώριση

Σε μια οντότητα τύπου Ταϊβάν, που θα απολαμβάνει όλα τα προνόμια απευθείας
επαφών με την Ένωση, χωρίς ωστόσο να υπάρχει επίσημη αναγνώριση, σκοπεύει να
μετατρέψει τα Κατεχόμενα η Κομισιόν, όπως προκύπτει από σχετικό έγγραφο της
Επιτροπής που έχει περιέλθει στην ελληνική πλευρά.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση σχεδιάζει να ανοίξει όλα τα εμπορικά σύνορα με τους Τουρκοκυπρίους ακόμα και χωρίς τη σύμφωνη γνώμη της Κυπριακής Δημοκρατίας προβλέποντας ειδικό καθεστώς για το σύνορο της Πράσινης Γραμμής

Στο ίδιο έγγραφο, εν είδει παραρτήματος, περιλαμβάνεται η περιγραφή των
σχέσεων Ευρωπαϊκής Ένωσης – Ταϊβάν, οι οποίες χρησιμεύουν ως πρότυπο για τη
σχέση που επιθυμούν οι Βρυξέλλες να αποκτήσουν με τους Τουρκοκυπρίους.

Το έγγραφο της Κομισιόν αναφέρεται στις εμπορικές σχέσεις, στην εφαρμογή των
μέτρων που προβλέπει ο κανονισμός για την Πράσινη Γραμμή, στη δημιουργία ενός
ειδικού χρηματοδοτικού μέσου για τη χρηματοδότηση του βόρειου τμήματος της
νήσου, στη ρύθμιση της εκκρεμότητας τού τι θα γίνει με τους ευρωβουλευτές της
Κύπρου σε περίπτωση λύσης, καθώς και σε άλλα μέτρα που στοχεύουν να φέρουν
εγγύτερα στην Ένωση τους Τουρκοκύπριους – για παράδειγμα, η συνέχιση της
διαδικασίας εναρμόνισης, η συμμετοχή τους σε κοινοτικά προγράμματα κ.ά.

Συναλλαγές. Οι κανονισμοί για το εμπόριο βιομηχανικών και αγροτικών
προϊόντων που θα επιτρέπουν τις απευθείας εμπορικές συναλλαγές μεταξύ του
βόρειου τμήματος της νήσου και της Ένωσης με ευνοϊκό δασμολογικό καθεστώς
«απαιτούν ειδική πλειοψηφία στο Συμβούλιο», σημειώνει η Κομισιόν. Αυτό
σημαίνει ότι ακόμη κι αν Ελλάδα και Κύπρος αντιταχθούν, ο κανονισμός μπορεί να
προχωρήσει εάν το επιθυμούν οι άλλοι εταίροι.

Σε ό,τι αφορά το ζήτημα της αναγνώρισης, η Κομισιόν επισημαίνει ότι «εννοείται
πως όλα τα μέτρα προς όφελος των Τουρκοκυπρίων θα γίνουν με πλήρη σεβασμό προς
την απόφαση του 1994 του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου και χωρίς καμιά αναγνώριση της
“Τουρκικής Δημοκρατίας Βορείας Κύπρου” και των αρχών της».

Σημειώνει ακόμη πως η Νομική Υπηρεσία της Ένωσης έχει αποφανθεί πως «όλα τα
μέτρα και οι επαφές με τον Βορρά (ακόμη και χωρίς τη σύμφωνη γνώμη της
Κυπριακής Δημοκρατίας) είναι δυνατά όσο ο Βορράς δεν αναγνωρίζεται. H
αναγνώριση μπορεί εύκολα να αποφευχθεί με μια δήλωση ότι η πράξη, το μέτρο ή
και η συνθήκη δεν συνιστά (σαφή) αναγνώριση».

Ο τρόπος τον οποίο η Επιτροπή φαίνεται να προκρίνει για τις απευθείας
εμπορικές συναλλαγές είναι η ανάθεση στο Τουρκοκυπριακό Εμπορικό Επιμελητήριο
ή άλλο ιδιωτικό οργανισμό να εκδίδει τα σχετικά πιστοποιητικά. «Τα λιμάνια της
Κερύνειας και της Αμμοχώστου, καθώς και το αεροδρόμιο Ερτσάν (σ.σ.: Τύμπου) θα
μπορούσαν να είναι σημεία αναχώρησης» προστίθεται στο έγγραφο, επιβεβαιώνοντας
έτσι τη βούληση της Ένωσης να ανοίξει τα λιμάνια και αεροδρόμια στα
Κατεχόμενα.

Στο έγγραφο αναφέρεται ακόμη πως «η Επιτροπή έχει ήδη ένα γραφείο στη Βόρεια
Λευκωσία. Μπορεί να αναβαθμισθεί και να γίνει παράρτημα της αντιπροσωπείας
μας. Αυτό δεν θα σημαίνει αναγνώριση, καθώς πολλές χώρες – μέλη έχουν γραφεία
στον Βορρά».

Εμπόδια. Διπλωματικές πηγές έλεγαν ότι όλες οι παραπάνω προτάσεις της
Κομισιόν θα τεθούν προς έγκριση στο Συμβούλιο σε διάστημα 2-3 εβδομάδων, αλλά
η Αθήνα δεν γνωρίζει ακόμη ποια στάση θα τηρήσει, καθώς δεν έχει καμιά ένδειξη
για τις προθέσεις της Λευκωσίας. Εξέφραζαν μάλιστα τον φόβο ότι η κυπριακή
κυβέρνηση θα επιχειρήσει να παρεμβάλει εμπόδια στην πράξη, ωθώντας τις
Βρυξέλλες σε ακόμη πιο ανεξάρτητη πολιτική έναντι των Τουρκοκυπρίων. Ανέφεραν,
χαρακτηριστικά, ότι πριν από δέκα περίπου ημέρες ένα φορτηγό με τούβλα
επιχείρησε να περάσει την Πράσινη Γραμμή από τον Βορρά προς τον Νότο, έχοντας
σφραγίδες του Τουρκοκυπριακού Επιμελητηρίου. Μολονότι αυτό προβλέπεται από τον
κανονισμό που έχει ήδη υιοθετηθεί για το καθεστώς της Πράσινης Γραμμής, οι
ελληνοκυπριακές αρχές κράτησαν το φορτηγό ακινητοποιημένο για τρεισήμισι ώρες.
Αντίστοιχο περιστατικό σημειώθηκε τέσσερις ημέρες αργότερα.

Οι ίδιες πηγές επισήμαιναν πως θα είναι εξαιρετικά δύσκολο για την Αθήνα να
συνεχίσει να παίζει τον μόνιμο εκπρόσωπο της Κύπρου, τώρα που η Λευκωσία είναι
μέλος, καθώς έχει δικές της διαπραγματεύσεις όπου επιθυμεί να δώσει το βάρος
της, είτε πρόκειται για την υπέρβαση του ελλείμματος και την παραβίαση του
Συμφώνου Σταθερότητας, είτε πρόκειται για τα νέα ΚΠΣ, είτε για τις ρυθμίσεις
της Διακυβερνητικής.

ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ

Οι σχέσεις της E.E. με την Ταϊβάν

Το παράρτημα του εγγράφου για τις σχέσεις με την Ταϊβάν αναφέρει:

«H E.E., όπως οι περισσότεροι διεθνείς εταίροι, έχει μια λεγόμενη “πολιτική
τής μιας Κίνας”. Αυτό σημαίνει ότι δεν αναγνωρίζει την Ταϊβάν ως ένα
ανεξάρτητο κράτος. H E.E. συμπεριφέρεται στην Ταϊβάν ως μια ξεχωριστή
οικονομική κι εμπορική οντότητα κι ενθαρρύνει την υγιή ροή εμπορίου κι
επενδύσεων μεταξύ Ευρώπης και Ταϊβάν. Αυτό το ευρέως αναγνωρισμένο καθεστώς
ήταν η βάση για την ένταξη της Ταϊβάν στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου ως ένα
“χωριστό τελωνειακό έδαφος” την 1η Ιανουαρίου του 2002. H E.E. υποστηρίζει
επίσης τη συνεργασία με την Ταϊβάν σε άλλους, “μη πολιτικούς” τομείς, όπως
είναι οι οικονομικές σχέσεις, η επιστήμη, η εκπαίδευση κι ο πολιτισμός. Δεν
υπάρχει καμιά διμερής συμφωνία ή θεσμική δομή στην οποία να βασίζονται οι
σχέσεις E.E. – Ταϊβάν. Όμως, από το 1992, πραγματοποιούνται “διαβουλεύσεις
E.E. – Ταϊβάν”, κατ’ αρχήν, σε ετήσια βάση, εναλλάξ στις Βρυξέλλες και την
Ταϊπέι. Καλύπτουν ολόκληρο το εύρος των διμερών οικονομικών, εμπορικών και
άλλων “μη πολιτικών” δεσμών, μολονότι τα θέματα εμπορίου και επενδύσεων
τείνουν να μονοπωλούν την ατζέντα. Τον Μάρτιο του 2003, η Κομισιόν καθιέρωσε
μια τοπική παρουσία στην Ταϊβάν, μέσω του ανοίγματος του “Ευρωπαϊκού
Οικονομικού κι Εμπορικού Γραφείου” (ΕΕΤΟ) στην Ταϊπέι. Αυτό το γραφείο
συνίσταται σε έναν απεσταλμένο αξιωματούχο της Κομισιόν που είναι επικεφαλής
κι έναν μικρό αριθμό τοπικού προσωπικού. Σύμφωνα με την “πολιτική μιας Κίνας”
και με την πρακτική των κρατών – μελών της E.E., 12 εκ των οποίων είναι επίσης
παρόντα στην Ταϊπέι, το ΕΕΤΟ δεν έχει διπλωματικό καθεστώς και οι αρμοδιότητές
του περιορίζονται στον “μη πολιτικό” τομέα. H Ταϊβάν είναι παρούσα στο Βέλγιο
διά του “Γραφείου Αντιπροσωπείας Ταϊπέι” (TRO), ένας οργανισμός που δεν έχει
επίσημο καθεστώς και ο οποίος χειρίζεται τόσο τις σχέσεις με το Βέλγιο όσο και
τις κοινοτικές υποθέσεις».