Kαρτέλ και στις λαϊκές

Τριάντα λεπτά το κιλό διέθετε χθες ο παραγωγός της Ιεράπετρας την υπαίθρια
ντομάτα. Μέχρι να φθάσει στη λαϊκή του Ηρακλείου η τιμή της ήταν ήδη 70 λεπτά,
ενώ στη λαϊκή αγορά των Αμπελοκήπων «έπαιζε» μεταξύ 1 – 1,20 ευρώ. Ντομάτες με
ίδια προέλευση στη λαϊκή του Κοντοπεύκου, στην Αγία Παρασκευή επωλούντο προς
1,50 ευρώ!

Τη στιγμή που αποκαλύπτεται η ύπαρξη καρτέλ που εξασφαλίζει υπερκέρδη στο
κύκλωμα της εμπορίας καυσίμων εις βάρος των καταναλωτών, έρευνα των «ΝΕΩΝ»
δείχνει πως και στις λαϊκές αγορές οι τιμές δεν διαμορφώνονται από την
προσφορά και τη ζήτηση, αλλά «στήνονται» από τους χονδρεμπόρους που
υποχρεώνουν και τους παραγωγούς και τους πωλητές των λαϊκών αγορών να
ευθυγραμμίζονται στις τιμές διάθεσης των προϊόντων τους, λειτουργώντας
ουσιαστικά ως καρτέλ.

H… περιπέτεια στην τιμή της ντομάτας από την Ιεράπετρα στο Ηράκλειο και από
εκεί στην Αθήνα είναι ένα απλό παράδειγμα που δείχνει ότι τα κηπευτικά
προϊόντα φθάνουν στον καταναλωτή σε τιμές διπλάσιες και τριπλάσιες από εκείνες
που φεύγουν από τον παραγωγό.

H δυνατότητα, μάλιστα, του καταναλωτή να επιλέξει συγκρίνοντας την ποιότητα
και την τιμή των προσφερόμενων ειδών, στην πράξη ακυρώνεται αφού στις λαϊκές
αγορές οι τιμές είναι ακριβώς οι ίδιες ανά είδος ή – στην καλύτερη περίπτωση –
εμφανίζουν μικρές αποκλίσεις. Διαφορές στις τιμές, όμως, και μάλιστα μεγάλες,
διαπιστώνονται από γειτονιά σε γειτονιά.

«Πράγματι, παρατηρούνται αδικαιολόγητες αποκλίσεις στις τιμές πολλών
οπωροκηπευτικών, από τον παραγωγό έως τον τελικό καταναλωτή», επισημαίνει
μιλώντας στα «NEA» ο υφυπουργός Ανάπτυξης Γιάννης Παπαθανασίου.

Και σημειώνει πως προτεραιότητα του υπουργείου Ανάπτυξης είναι να προχωρήσει
άμεσα στη χαρτογράφηση της αγοράς οπωροκηπευτικών, ώστε να μπορεί να ξέρει ανά
πάσα στιγμή πώς διαμορφώνονται οι τιμές και τα ποσοστά κέρδους, από το χωράφι
έως τον τελικό καταναλωτή. «Υπολογίζουμε ότι θα έχουμε πλήρη εικόνα για το τι
συμβαίνει με τους εμπλεκομένους στο κύκλωμα των οπωροκηπευτικών το αργότερο
έως το τέλος του χρόνου.

Σχετικός διαγωνισμός για την εξεύρεση της αναδόχου εταιρείας που θα συμβάλει
στο έργο αυτό, θα προκηρυχθεί μέσα στις επόμενες ημέρες», λέει ο υφυπουργός
Ανάπτυξης.

Ομοιομορφία στις τιμές

Οι έμποροι και οι παραγωγοί των λαϊκών αγορών αναγνωρίζουν την… ομοιομορφία
στις τιμές.

«Οι τιμές διαμορφώνονται στη λαχαναγορά», παραδέχεται ο κ. Βονιφάτιος
Τσαντούλης, παραγωγός από τον Μαραθώνα, ο οποίος χθες πωλούσε τα προϊόντα του
στη λαϊκή αγορά των Αμπελοκήπων. Όπως και οι περισσότεροι συνάδελφοί του έδινε
τα κολοκυθάκια προς 80 λεπτά το κιλό. «Στη λαχαναγορά», συνεχίζει, «ο έμπορος
που θα αγοράσει αποφασίζει ότι θα πουλήσει σε μία συγκεκριμένη τιμή, την οποία
είμαστε… αναγκασμένοι να ακολουθήσουμε κι εμείς οι παραγωγοί. Δεν μας
συμφέρει να πουλήσουμε πιο πάνω επειδή έχουμε και μικρή παραγωγή. Αυτό
συμβαίνει σε όλα τα είδη. Από πάγκο σε πάγκο δεν υπάρχουν μεγάλες διαφορές.
Γενικά, οι τιμές είναι πάνω-κάτω οι ίδιες».

«H ποιότητα του προϊόντος και ο καιρός παίζουν ρόλο στη διαμόρφωση της τιμής»,
υποστηρίζουν οι έμποροι στην ίδια λαϊκή Διονύσης Γιάνναρης και Αναστάσιος
Σιατερλής. Και οι δύο, πάντως, πουλούσαν χθες πορτοκάλια για χυμό: ο ένας τα
φέρνει από την Κρήτη και ο άλλος από τον Πόρο. H τιμή ήταν η ίδια και στους
δύο πάγκους.

Ωστόσο, και για τους παραγωγούς οι τεράστιες διαφορές στις τιμές που πωλούν οι
ίδιοι και εκείνες που αγοράζουν οι καταναλωτές είναι «από τα μεγαλύτερα
προβλήματα που αντιμετωπίζουν», όπως λέει στα «NEA» ο πρόεδρος της Ένωσης
Αγροτικών Συνεταιρισμών Μεσσαράς Κρήτης κ. Γιώργος Ασκοξυλάκης, ο οποίος
μάλιστα κάνει λόγο για «δράση κερδοσκόπων, θύματα των οποίων είναι και οι
παραγωγοί και οι καταναλωτές». H μόνη λύση, όπως λέει ο πρόεδρος της
Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Λασιθίου κ. Δημήτρης Βεργάκης είναι «οι
συνεχείς έλεγχοι, ώστε να μην πληρώνουν τέτοια καπέλα οι καταναλωτές».

Διπλάσιες τιμές από λαϊκή σε λαϊκή

Στους παραγωγούς της Κρήτης οι χονδρέμποροι πλήρωναν χθες 50 λεπτά το
κιλό τις μελιτζάνες. Την ίδια ώρα οι καταναλωτές στη λαϊκή αγορά των
Αμπελοκήπων τις αγόραζαν προς ένα ευρώ. Μερικά χιλιόμετρα μακρύτερα, στο
Κοντόπευκο της Αγίας Παρασκευής χθες το πρωί οι μελιτζάνες Κρήτης κόστιζαν
ακριβώς το διπλάσιο: 2 ευρώ το κιλό.

Το ίδιο ακριβώς συνέβη και με την τιμή στα φασολάκια (1 ευρώ στους
Αμπελοκήπους – 1,90 στην Αγία Παρασκευή), ενώ μικρότερη, αλλά σημαντική ήταν η
διαφορά στα κολοκυθάκια: 80 λεπτά κόστιζαν στους Αμπελοκήπους – 1,20 στην Αγία
Παρασκευή.

Οι διαφορές στις τιμές από γειτονιά σε γειτονιά παρατηρούνται και στη
Θεσσαλονίκη: είναι ενδεικτικό ότι χθες στην αγορά της πλατείας Όθωνος τα
λεμόνια πωλούνταν 1-1,20 ευρώ (διακύμανση της τιμής μέσα στην ημέρα) ενώ στην
αγορά Μοδιάνο η τιμή έπαιζε μεταξύ 1,20 και 1,50 ευρώ το κιλό.