Πρωταθλητές Eυρώπης στις χονδρικές τιμές των καυσίμων

Τα υψηλά περιθώρια κέρδους στο κύκλωμα των καυσίμων ευθύνονται σε μεγάλο βαθμό
για την εκτίναξη στα ύψη των τιμών της αμόλυβδης βενζίνης, ενώ την ίδια ώρα οι
φόροι στην Ελλάδα είναι οι χαμηλότεροι στην Ευρώπη. Έτσι παρατηρείται το
ελληνικό παράδοξο, οι λιανικές τιμές πώλησης των καυσίμων να παραμένουν στα
χαμηλότερα επίπεδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αν και έχουν ανατιμηθεί 10% από την
αρχή του έτους.

Τα αποκαλυπτικά αυτά στοιχεία για τον τρόπο λειτουργίας της ελληνικής αγοράς
προκύπτουν από το δελτίο για τις τιμές στα καύσιμα που εκδίδει κάθε εβδομάδα η
Ευρωπαϊκή Ένωση. Ενδεικτικό είναι πως τα ελληνικά διυλιστήρια πωλούν αμόλυβδη
προς τις εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών στις δεύτερες υψηλότερες τιμές
ανάμεσα στις 15 χώρες-μέλη μετά την Ολλανδία.

H λιανική τιμή

Ειδικότερα, οι τιμές προ φόρων και δασμών στην αμόλυβδη (συμπεριλαμβάνονται οι
τιμές των διυλιστηρίων και ο ειδικός φόρος προς παραμεθόριες περιοχές) είναι
36,1 λεπτά το λίτρο, έναντι 36,6 στην Ολλανδία και 32,2 του μέσου κοινοτικού
όρου. Στην τιμή αυτή προστίθενται ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης (30 λεπτά), ο
ΦΠΑ και άλλα ειδικά τέλη, τα περιθώρια κέρδους των εταιρειών και των
πρατηριούχων (από 13% έως και 30%), καθώς και ο ΦΠΑ επί του περιθωρίου, και
έτσι διαμορφώνεται η μέση λιανική τιμή βενζίνης.

H τιμή αυτή είναι – σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του υπουργείου – 79 λεπτά
και παρ’ ότι σε ορισμένες περιοχές της χώρας φτάνει και στα 85 παραμένει
μακράν η φθηνότερη στην Ευρώπη. Τις πιο ακριβές λιανικές τιμές στην αμόλυβδη
έχει η Βρετανία με 1,173 ευρώ το λίτρο και ακολουθούν η Γερμανία (1,114 ευρώ),
η Φινλανδία (1,106) και η Ιταλία (1,092), με τον μέσο κοινοτικό όρο να
βρίσκεται στα 1,086 ευρώ.

Χαμηλοί φόροι

H αιτία για τη διαμόρφωση των λιανικών τιμών στις βενζίνες σε χαμηλά επίπεδα –
συγκριτικά με τις άλλες χώρες της E.E. – είναι ότι τα καύσιμα στην Ελλάδα
επιβαρύνονται με τους χαμηλότερους φόρους και δασμούς πανευρωπαϊκά.

Ενώ στην Ελλάδα είναι μόλις 30 λεπτά το λίτρο, στη Βρετανία (τη χώρα με τους
υψηλότερους φόρους και δασμούς) φτάνουν τα 69,8 λεπτά, στην Ολλανδία τα 66,4
λεπτά και ακολουθούν η Γερμανία (65,4), η Φινλανδία (59,7) και η Γαλλία
(58,9).

H ρίζα του κακού για το «αλαλούμ» που επικρατεί στην ελληνική αγορά των
καυσίμων είναι ότι ο προσφάτως ψηφισθείς νόμος 3054/2002 δεν έχει ακόμη
εφαρμοστεί σε πολλά του σημεία. Ο νόμος ορίζει ότι είναι υποχρεωτικό να
καταγράφονται όλες οι ποσότητες που διακινούνται στην αγορά – και σε ποιες
τιμές πώλησης – και εν συνεχεία να αποστέλλονται στο υπουργείο και στη PAE,
κάτι που μέχρι τώρα δεν έχει προχωρήσει. Έτσι, το υπουργείο δεν γνωρίζει
«ποιος πουλάει τι, σε ποιον και σε ποια τιμή». Δεν έχει, δηλαδή, σαφή εικόνα
για το πώς διαμορφώνεται η τιμή του διυλιστηρίου σε σχέση με το κόστος
διύλισης του αργού πετρελαίου και ποιο είναι το κέρδος του, πώς τιμολογούν οι
εταιρείες εμπορίας (οι εταιρείες ΕΚΟ, ΒΡ και SHELL κατέχουν γύρω στο 65% της
αγοράς), τι κέρδος έχουν οι πρατηριούχοι και πώς δικαιολογείται με 8.000
βενζινάδικα σε όλη τη χώρα να παρατηρούνται διαφορές έως και 18% από πρατήριο
σε πρατήριο εντός του ίδιου νομού.

Επιπλέον, δεν έχουν εφαρμοστεί οι διατάξεις του νόμου για εξέταση των αδειών
λειτουργίας εταιρειών και πρατηρίων, ούτε για την πιστοποίηση χώρων που
μπορούν να φιλοξενήσουν αποθέματα ασφαλείας. Τα παραπάνω, καθώς και το γεγονός
ότι δεν έχουν ακόμη τοποθετηθεί ταμειακές μηχανές στα πρατήρια, είναι και οι
βασικοί λόγοι για την έκταση που έχει πάρει η λαθρεμπορία στα καύσιμα.