Δέκα μεγάλες αλυσίδες πρωταγωνιστούν στην αγορά

Με δέκα εταιρείες να μοιράζονται τη μερίδα του λέοντος στην αγορά σούπερ
μάρκετ, ο συγκεκριμένος κλάδος εξακολουθεί να είναι κερδοφόρος, αν και τα
τελευταία χρόνια οι επιχειρηματίες, σε έναν αγώνα δρόμου για να εδραιωθούν
στην αγορά έναντι των ανταγωνιστών τους, έχουν συρρικνώσει σε σημαντικό βαθμό
τα περιθώρια κέρδους τους. H είσοδος μεγάλων ξένων επιχειρήσεων στην ελληνική
αγορά δημιούργησε ανακατατάξεις και ξαναμοίρασε την πίτα, ενώ οι εξαγορές που
πραγματοποιήθηκαν μετέφεραν πωλήσεις και κέρδη στα ταμεία των μεγάλων
επιχειρήσεων σούπερ μάρκετ. Ιδού οι πρωταγωνιστές της αγοράς:

* Carrefour – Μαρινόπουλος

H Carrefour – Μαρινόπουλος εξακολουθεί να αποτελεί τον μεγαλύτερο πόλο
στον χώρο του ελληνικού λιανεμπορίου, έχοντας υπό τον έλεγχό της περισσότερα
από 13 υπερμάρκετ (Carrefour) και 133 σούπερ μάρκετ (Champion Μαρινόπουλος). Ο
όμιλος, με το νέο εταιρικό του σχήμα, δημοσίευσε τον πρώτο του ισολογισμό το
2001. Σύμφωνα με στοιχεία που επεξεργάστηκε η εταιρεία Stat Bank, οι πωλήσεις
για το 2001 διαμορφώθηκαν στα 1,132 εκατ. ευρώ, ενώ η εταιρεία εμφάνισε την
ίδια χρονιά ζημιές ύψους 15,4 εκατ. ευρώ, οι οποίες όμως σχετίζονται και με
τις μεγάλες επενδύσεις που πραγματοποίησε για τη δημιουργία νέων
πολυκαταστημάτων, ενώ το 2002 πέρασε στην κερδοφορία βάζοντας στα ταμεία της
κέρδη ύψους 30,8 εκατ. ευρώ. Μάλιστα, το 2003 ο όμιλος εγκαινίασε και τη νέα
αλυσίδα μικρών και ευέλικτων καταστημάτων που αναπτύσσει με το σύστημα της
δικαιόχρησης και την επωνυμία «5′ Μαρινόπουλος».

* Dia Hellas

Στον όμιλο εντάσσεται και η αλυσίδα Dia Hellas, η οποία λειτουργεί με
περισσότερα από 250 εκπτωτικά καταστήματα σε όλη την Ελλάδα, με έναν κύκλο
εργασιών που ανήλθε στα 187 εκατ. ευρώ για το 2001. H εταιρεία ακολούθησε
επιθετική αναπτυξιακή πολιτική, και το 2002 και το 2003, με τη λειτουργία νέων
καταστημάτων και με τη μέθοδο του φραντσάιζ. Τα καταστήματα Dia
αντιπροσωπεύουν τη μεγαλύτερη αλυσίδα εκπτωτικών καταστημάτων στην Ελλάδα.

* Σκλαβενίτης

Σημαντική η παρουσία της αμιγώς ελληνικής αλυσίδας Σκλαβενίτης, η οποία
συνέχισε και το 2002 στο μοτίβο των προηγούμενων χρόνων, εμφανίζοντας
σημαντική βελτίωση, τόσο των πωλήσεων όσο και της κερδοφορίας, παρά τις
πιέσεις σε επίπεδο ανταγωνισμού. Τα καθαρά προ φόρων κέρδη διαμορφώθηκαν το
2001 στα 15,1 εκατ. ευρώ, έναντι 12,3 εκατ. ευρώ της χρήσης του 2000, ενώ ο
κύκλος εργασιών στο ίδιο διάστημα αυξήθηκε κατά 10,95% και διαμορφώθηκε στα
655 εκατ. ευρώ. H αλυσίδα Σκλαβενίτης, που έχει επιλέξει να μένει εντός
Αττικής και τα τελευταία χρόνια μπήκε και στην αγορά των υπερκαταστημάτων,
καταφέρνει να διατηρεί περιθώριο κέρδους 2,3%, ποσοστό πολύ υψηλότερο έναντι
του μέσου όρου του κλάδου. Μάλιστα, η εταιρεία παρουσίασε το 2002 αύξηση των
κερδών της κατά 25% σε σχέση με το 2001.

* A-B Βασιλόπουλος

Πρωταγωνιστικό ρόλο παίζει και η εισηγμένη εταιρεία A-B Βασιλόπουλος,
που συνεχίζει τις προσπάθειες ενσωμάτωσης της αλυσίδας Τροφό, την οποία
εξαγόρασε προ διετίας. H εταιρεία διαθέτει 106 καταστήματα σε ολόκληρη την
Ελλάδα και το τελευταίο διάστημα έχει ξεκινήσει την επέκτασή της δίνοντας
έμφαση στη Βόρεια Ελλάδα και σε μεγάλες πόλεις εκτός Αττικής. Μάλιστα, με βάση
τα οικονομικά αποτελέσματα του εννεαμήνου 2003, ο κύκλος εργασιών της αλυσίδας
αυξήθηκε κατά 7,6%, από 531,4 εκατ. ευρώ σε 571,6 εκατ. ευρώ. Επίσης, τα κέρδη
προ αποσβέσεων και τόκων ανήλθαν σε 20,2 εκατ. ευρώ (αύξηση 1,8%) από 19,8
εκατ. ευρώ το 2002, ενώ τα κέρδη προ φόρων αυξήθηκαν κατά 6,5% και ανήλθαν σε
5,87 εκατ. ευρώ από 5,51 εκατ. ευρώ το 2002.

Σημαντική ήταν και η βελτίωση των ενοποιημένων αποτελεσμάτων της εταιρείας. Ο
κύκλος εργασιών αυξήθηκε κατά 8,8% και τα κέρδη προ αποσβέσεων και τόκων κατά
29,4% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2002. Τέλος, η αλυσίδα A-B έχει
ξεκινήσει τη δημιουργία μικρών και ευέλικτων καταστημάτων, τα οποία
αναπτύσσονται με φραντσάιζ.

* Βερόπουλος

Ο όμιλος Βερόπουλου, που έχει εντάξει στους κόλπους του και την αλυσίδα
Πανεμπορική, έχει αποκτήσει πρωταγωνιστικό ρόλο και στις αγορές των Βαλκανίων,
έχοντας ήδη σημαντική παρουσία και στα Σκόπια. Το 2001 η εταιρεία, η οποία
είναι αμιγώς ελληνική, αύξησε τις πωλήσεις της στα 392 εκατ. ευρώ, έναντι 364
εκατ. ευρώ το 2000, ενώ η κερδοφορία διατηρήθηκε στα 1,2 εκατ. ευρώ. Σήμερα η
εταιρεία προχωρά το επενδυτικό της πρόγραμμα με την αναμόρφωση καταστημάτων
της, με πιο πρόσφατη την επαναλειτουργία του πλήρως ανακαινισμένου υπερμάρκετ
της αλυσίδας στην Αγία Παρασκευή.

* Μετρό

Μια ακόμα ελληνική αλυσίδα, η Μετρό, συνεχίζει την ανάπτυξή της,
δημιουργώντας καταστήματα Cash and Carry και σούπερ μάρκετ. Το δίκτυο
καταστημάτων της επιχείρησης ξεπερνά τα 60, χονδρικής (Cash and Carry) και
λιανικής πώλησης. Αποτέλεσμα της διεύρυνσης του δικτύου καταστημάτων ήταν τα
καθαρά κέρδη προ φόρων το 2001 να αυξηθούν κατά 77% σε σχέση με το 2000,
γεγονός που οφείλεται στον περιορισμό των εξόδων. Έτσι, η κερδοφορία της
εταιρείας έφτασε τα 7,4 εκατ. ευρώ. Το μεικτό περιθώριο κέρδους διατηρήθηκε
στο 15%, ενώ το καθαρό περιθώριο κέρδους διαμορφώθηκε σε 2,33%, ποσοστό υψηλό
έναντι του μέσου όρου του κλάδου. Για το 2002 η εταιρεία παρουσίασε αύξηση
κερδών 57,2% έναντι του 2001.

* Ατλάντικ

H αλυσίδα Ατλάντικ, η οποία είναι εισηγμένη στο Χρηματιστήριο της
Αθήνας, έχει επιλέξει τη στρατηγική της συγχώνευσης με άλλες επιχειρήσεις του
κλάδου με σημαντική παρουσία και μεγάλα δίκτυα καταστημάτων σε περιοχές εκτός
της Αττικής, όπως οι Γαληνός Λαουτάρης και Άριστα. Με τις κινήσεις που
πραγματοποίησε ο όμιλος το 2002, ο τζίρος του διαμορφώθηκε περίπου στα 455
εκατ. ευρώ, ενώ μέσω της αλυσίδας ΑΡΙΣΤΑ η Ατλάντικ εισήλθε στον χώρο του
φραντσάιζ, συνεχίζοντας και με τον τρόπο αυτόν την επέκτασή της.

* Μασούτης

H βορειοελλαδίτικη αλυσίδα Μασούτης προχώρησε μέσω εξαγορών άλλων
αλυσίδων. Το 1998 απέκτησε μια αλυσίδα επτά καταστημάτων στη Δυτική Μακεδονία,
ενώ το 1999 σειρά είχαν τα σούπερ μάρκετ 2A και Αφοί Μπίσκα, με 53
καταστήματα. H τελευταία μεγάλη εξαγορά της έγινε το 2001, οπότε εντάχθηκαν τα
39 καταστήματα της αλυσίδας Άλφα-Δέλτα. Έτσι, σήμερα, ο όμιλος Μασούτη ξεπερνά
τα 160 σούπερ μάρκετ, συμπεριλαμβανομένων και καταστημάτων που έχουν εμβαδόν
πάνω από 1.500 τ.μ. (και γι’ αυτό χαρακτηρίζονται ως «Grand»), άλλα και
καταστημάτων χονδρικής Cash & Cary. H εταιρεία έκλεισε το 2002 με τζίρο
440,205 εκατ. ευρώ και κέρδη προ φόρων 12,032 εκατ. ευρώ. Μάλιστα, η εταιρεία
στοχεύει στην ενίσχυση των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας με στόχο, το επόμενο
διάστημα, να πραγματοποιούν το 5% – 6% του συνολικού της τζίρου.

* Γαλαξίας

Η Πέντε A.E. δραστηριοποιείται στον χώρο του λιανεμπορίου αναπτύσσοντας
την αλυσίδα καταστημάτων «Γαλαξίας». Το 2001 πραγματοποίησε πωλήσεις 230,8
εκατ. ευρώ, ενώ η κερδοφορία της υπερέβη τα 10,1 εκατ. ευρώ. H εταιρεία, παρά
τη μεγάλη αύξηση των εσόδων της, διατήρησε σταθερά τα περιθώρια κέρδους της.
Το μεικτό περιθώριο την τελευταία διετία διατηρείται ελαφρά πάνω από το 18%,
με το καθαρό περιθώριο κέρδους να κινείται γύρω στο 4,4%, ποσοστό ιδιαίτερα
υψηλό για εταιρεία του λιανεμπορίου.

* Lidl

Σημαντική παρουσία έχει αποκτήσει και η δεύτερη σε μέγεθος αλυσίδα εκπτωτικών
καταστημάτων στην Ελλάδα, η γερμανική Lidl, η οποία έχει
αναπτύξει δίκτυο σε ολόκληρη τη χώρα και συνεχώς το επεκτείνει.

Παντοπωλεία και σελφ σέρβις κάνουν μόλις το 10% του τζίρου στα τρόφιμα

Χάσμα φαίνεται να χωρίζει, πλέον, τις μικρές από τις μεγάλες αλυσίδες
τροφίμων. Σύμφωνα με τα πλέον πρόσφατα στοιχεία, υπολογίζεται ότι ο κλάδος των
αλυσίδων σούπερ μάρκετ συγκεντρώνει το 90% του συνολικού τζίρου του λιανικού
εμπορίου τροφίμων, αφήνοντας μόλις το 10% στις μικρές επιχειρήσεις
παντοπωλείων και σελφ σέρβις. Τα μικρά καταστήματα εξαφανίζονται, δίνοντας τη
θέση τους στα μεγάλα, των αλυσίδων σούπερ μάρκετ, ενώ τον τελευταίο χρόνο
έκαναν την εμφάνισή τους και τα μικρά καταστήματα γνωστών αλυσίδων σούπερ
μάρκετ (A-B Βασιλόπουλος, Μαρινόπουλος κ.ά.), τα οποία είναι καταστήματα τύπου
σελφ σέρβις και καλύπτουν τις ανάγκες των καταναλωτών για γρήγορα ψώνια.

Ο έντονος ανταγωνισμός που γνωρίζουν οι μικρές επιχειρήσεις τροφίμων γίνεται
πιο εμφανής, αν παρατηρήσει κανείς τα ποσοστά αύξησης των πωλήσεων στις δύο
κατηγορίες επιχειρήσεων. Συγκεκριμένα, ενώ το 2002 οι μέσοι δείκτες αξίας
λιανικών πωλησεων των σούπερ μάρκετ αυξήθηκαν κατά 12,1 %, όπως προκύπτει από
στοιχεία της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας, η αντίστοιχη αύξηση για τα μικρά
καταστήματα τροφίμων ήταν μόλις 6,3%.

Δεν είναι, άλλωστε, τυχαίο το γεγονός ότι διαχρονικά, και συγκεκριμένα ανάμεσα
στο 1993 και το 2001, ο αριθμός των καταστημάτων σούπερ μάρκετ αυξήθηκε κατά
48,8% (από 1.629 σε 2.424), ενώ ο αριθμός των μικρών καταστημάτων τροφίμων
μειώθηκε κατά 4,6% (από 12.323 σε 11.757).

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Δήμητρα Σκούφου