Δρόμοι

Στην Ευρώπη…

… οι περισσότερες χώρες δεν έχουν πειστεί να πάρουν μέρος στον αμερικανικό
πόλεμο κατά του Ιράκ, όπως έδειξε και η πρόσφατη αποσκίρτηση της Ισπανίας.
Όμως, οι ΗΠΑ έχουν ασκήσει με επιτυχία πιέσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση να
εφαρμόσει ένα νομοθετικό πλαίσιο που αντιγράφει τη δική τους αντιτρομοκρατική
νομοθεσία.

Τον Ιούλιο…

… του 2002, η Ευρωπαϊκή Ένωση έθεσε σε ισχύ ένα πλαίσιο απόφασης για την
καταπολέμηση της τρομοκρατίας. Αυτό υιοθετεί έναν κοινό ορισμό για την
«τρομοκρατία», τον οποίο τα κράτη-μέλη οφείλουν να ενσωματώσουν στις εθνικές
νομοθεσίες τους. Ο ορισμός είναι τόσο αόριστος, που ουσιαστικά εμπίπτουν σε
αυτόν πολλά κοινωνικά, πολιτικά και συνδικαλιστικά κινήματα. Προβλέπει ότι η
διάπραξη ή απειλή διάπραξης εκτεταμένων βλαβών σε κυβερνητικές ή δημόσιες
εγκαταστάσεις, στο σύστημα μεταφορών, σε εγκαταστάσεις υποδομής ή σε ιδιωτική
περιουσία που μπορούν να προξενήσουν σοβαρές οικονομικές απώλειες, οι οποίες
μπορούν να βλάψουν μια κυβέρνηση ή έναν διεθνή οργανισμό, αποτελούν
τρομοκρατικό αδίκημα, όταν διαπράττονται με την πρόθεση είτε α) να υποχρεώσουν
μια οργάνωση να προβεί ή να απόσχει από μια πράξη είτε β) να
αποσταθεροποιήσουν ή να καταστρέψουν τη θεμελιώδη πολιτική, συνταγματική,
οικονομική ή κοινωνική δομή μιας χώρας ενός διεθνούς οργανισμού. Με βάση αυτόν
τον ορισμό, υποστηρίζει η Μάρτζορι Κον της Αμερικανικής Ένωσης Νομικών, μια
γενική απεργία ή μια μεγάλη διαδήλωση στην οποία θα προκύψουν βλάβες σε
περιουσίες ή σημαντικές δαπάνες από την κινητοποίηση των αστυνομικών δυνάμεων,
θα μπορούσε να τιμωρηθεί ως τρομοκρατική πράξη.

Τον Δεκέμβριο…

… του 2003, η βελγική Βουλή ψήφισε αντιτρομοκρατικό νόμο που εναρμονίζεται
με το πλαίσιο απόφασης. Με βάση αυτόν τον νόμο, όποιος γράφει συνθήματα στους
τοίχους θα μπορούσε να θεωρηθεί τρομοκράτης, αν οι δικαστική αρχή εκτιμήσει
ότι η καταστροφή περιουσίας έγινε με την πρόθεση «να αποσταθεροποιηθεί ή να
καταστραφεί η θεμελιώδης πολιτική, συνταγματική, οικονομική ή κοινωνική δομή
της χώρας». Στην Ιταλία, ο αντιτρομοκρατικός νόμος προβλέπει ποινή φυλάκισης
5-10 ετών για απλή συμμετοχή σε οργάνωση η οποία «αποσκοπεί στη διάπραξη
βίαιων ενεργειών με ανατρεπτικούς στόχους κατά της δημοκρατικής τάξεως». Ο
νόμος δεν καθορίζει ποιοι ακριβώς είναι οι «ανατρεπτικοί στόχοι».

200 Ευρωπαίοι…

… δικηγόροι, δικαστικοί και νομικοί, σε διακήρυξή τους, λένε ότι το
ευρωπαϊκό πλαίσιο απόφασης απειλεί τα δημοκρατικά δικαιώματα. Πέρυσι, γράφει η
Μάρτζορι Κον στο περιοδικό «Νομικός», μέλη της Επιτροπής Ανθρωπίνων
Δικαιωμάτων του ΟΗΕ είχαν εκφράσει την ανησυχία τους για την «ευρύτατη χρήση
του όρου τρομοκρατία». Επίσης εκφράζονται ανησυχίες ότι δεν υπάρχουν εγγυήσεις
για την προστασία των απόρρητων προσωπικών δεδομένων που ανταλλάσσουν οι
ευρωπαϊκές χώρες με τις ΗΠΑ. Άλλοι επισημαίνουν ότι ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση
χαρακτηρίζει έγκλημα την τρομοκρατία, οι ΗΠΑ τη θεωρούν πολεμική ενέργεια. H
διεθνής κρατική τρομοκρατία και η «αλλαγή καθεστώτων» (όπως ονομάζουν οι ΗΠΑ
τον πόλεμό τους κατά του Ιράκ) έχουν εξαιρεθεί από τους ορισμούς της
τρομοκρατίας.