Ένας ειρηνιστής βετεράνος

Είναι 22 Απριλίου του 1971. Ο Τζον Κέρι, βετεράνος του Βιετνάμ, γίνεται
δεκτός από την Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της αμερικανικής Γερουσίας. «Πώς
μπορείτε να ζητάτε από έναν άνθρωπο να είναι ο τελευταίος που θα πεθάνει για
ένα λάθος;», ρωτά τους γερουσιαστές. Είναι η αρχή της πολιτικής του καριέρας.

Ο Τζον Κέρι, το 1969, στο δέλτα του ποταμού Μεκόνγκ, πάνω στο περιπολικό πλοίο που κυβερνούσε

Εγκαινιάζοντας την προεκλογική του εκστρατεία, ο Αμερικανός πρόεδρος
κατηγόρησε τον Τζον Κέρι, τον άνθρωπο που θα έχει, όπως όλα δείχνουν, απέναντί
του στις προεδρικές εκλογές του Νοεμβρίου, πως «έχει δύο απόψεις σχεδόν για
όλα τα θέματα». Ο Τζορτζ Μπους δεν αναφέρθηκε συγκεκριμένα στο Βιετνάμ – δεν
τον συμφέρει άλλωστε, μιας και ο ίδιος είχε αποφύγει τότε τον πόλεμο
κατατασσόμενος στην Εθνοφρουρά του Τέξας. Το υπονοούμενο ήταν όμως σαφές.

Ο Κέρι διεκδικεί τον παράδοξο τίτλο του ειρηνιστή βετεράνου. Στο γραφείο του
έχει πέντε παράσημα από τον πόλεμο του Βιετνάμ. Τρία Purple Heart για τρεις
ελαφρούς τραυματισμούς στη μάχη. Ένα Silver Star για ένα παράτολμο εγχείρημα:
είχε κατέβει από το περιπολικό πλοίο που κυβερνούσε για να σκοτώσει έναν
Βιετκόνγκ, ο οποίος ετοιμαζόταν να ρίξει μια ρουκέτα εναντίον τους. Και ένα
Bronze Star για τη γενναιότητα με την οποία είχε σώσει έναν «πρασινοσκούφη»,
τον Τζιμ Ράσμαν. Ο τελευταίος έχει αφηγηθεί άπειρες φορές την ιστορία από το
προεκλογικό βήμα. Είχε πέσει στο νερό. Στο «τιμόνι» του περιπολικού, ο Κέρι
είχε κάνει στροφή 180 μοιρών, για να τον γλιτώσει από τις σφαίρες που έπεφταν
βροχή.

Τα πέντε αυτά παράσημα βρίσκονται στο κέντρο μιας έντονης διαμάχης. Ουδείς
αρνείται πως ο Κέρι τα άξιζε. Οι Ρεπουμπλικανοί, ωστόσο, τον κατηγορούν πως τα
απαρνήθηκε ή πως προσποιήθηκε ότι τα απαρνείται. Έχοντας επιστρέψει από τον
πόλεμο, έχοντας εξελιχθεί σε ηγετικό στέλεχος των βετεράνων εναντίον του
πολέμου του Βιετνάμ, στη διάρκεια μιας διαδήλωσης υπέρ της ειρήνης, στις 23
Απριλίου του 1971, ο Τζον Κέρι πετά εξοργισμένος τα παράσημα στα σκαλοπάτια
του Καπιτωλίου. Την προηγουμένη είχε καταθέσει στην Επιτροπή Εξωτερικών
Υποθέσεων. H κατάθεσή του έχει προκαλέσει αίσθηση. Ο νεαρός άνδρας βρίσκεται
ήδη στα πρωτοσέλιδα όλων των εφημερίδων. Αντίθετα με τους υπόλοιπους
ακτιβιστές, ο Κέρι ντύνεται σωστά, δεν έχει μούσι και τα μαλλιά του δεν είναι
υπερβολικά μακριά. H κυβέρνηση Νίξον τον θεωρεί πρόβλημα: «Αυτός ο τύπος είναι
ψεύτικος», λέει στις 28 Απριλίου στον πρόεδρο ο σύμβουλός του, Τσαρλς Κόλσον.
«Όταν επέστρεψε από το Βιετνάμ ήταν γεράκι, έγινε περιστερά διότι διέκρινε τις
πολιτικές ευκαιρίες». «Έχει πίστη», του απαντά ο Νίξον… Δώδεκα χρόνια
αργότερα, ένας δημοσιογράφος θα ανακαλύψει πως ο Κέρι δεν είχε πετάξει τότε
στο Καπιτώλιο τα δικά του παράσημα. «Ποιος λέει πως έπρεπε να το κάνω; Και
γιατί να το έκανα;», λέει εκείνος το 1985 στην «Washington Post».

H υπόθεση αυτή θα ήταν άνευ σημασίας, εάν δεν συνόψιζε με τόσο χαρακτηριστικό
τρόπο το διφορούμενο για το οποίο κατηγορούν οι Ρεπουμπλικανοί τον
επικρατέστερο για το χρίσμα των Δημοκρατικών, προσπαθώντας να ξεφουσκώσουν τον
μύθο που τον ακολουθεί. Κατά έναν περίεργο τρόπο, όμως, το διφορούμενο αυτό
έχει εξασφαλίσει στον Κέρι την εκτίμηση τόσο των παλιών πολεμιστών του Βιετνάμ
όσο και εκείνων που αντιτίθενται στον πόλεμο του Ιράκ.

Δύσκολο εγχείρημα. Ο Λευκός Οίκος βρίσκεται σήμερα στην ίδια θέση με
την κυβέρνηση Νίξον: πρέπει να καταστρέψει τον βετεράνο Κέρι. Αυτήν τη φορά,
όμως, το εγχείρημα είναι δύσκολο. «Οι Αμερικανοί γνωρίζουν σήμερα πως ο
πόλεμος του Βιετνάμ ήταν λάθος», λέει στη «Liberation» ο ιστορικός Ντάγκλας
Μπρίνκλι. «Ξέρουν πως η Ιστορία δικαίωσε την ανάλυση που έκανε τότε ο Κέρι». Ο
Μπρίνκλι στοιχηματίζει πως, και στο πλαίσιο της κατοχής τού Ιράκ, η ερώτηση
που είχε θέσει ο Κέρι το 1971 μόνο υπέρ του μπορεί να αντηχεί: «Πώς μπορείτε
να ζητάτε από έναν άνθρωπο να είναι ο τελευταίος που θα πεθάνει για ένα
λάθος;».

TI EXEI ΠΕΙ:

* «Όταν άρχισε το πιστολίδι, έδωσα εντολή για επίθεση και – φουουμ! –
τους αιφνιδιάσαμε και τους κατατροπώσαμε, χωρίς να έχουμε ούτε έναν
τραυματία».

* «H σημερινή κυβέρνηση μπερδεύει τη σκληρή ρητορεία με τη σκληρή
πολιτική. Το αποτέλεσμα είναι να έχει βραχυπρόθεσμα οφέλη στο εσωτερικό, αλλά
να καταστρέφει τη μακροπρόθεσμη ασφάλεια της χώρας».

TI EXOYN ΠΕΙ ΓΙ’ AYTON:

* «Ο Τζον είναι στα καλύτερά του όταν βρίσκεται υπό πίεση, όταν έχει να
αντιμετωπίσει μια σοβαρή πρόκληση. Τότε είναι πραγματικά ψύχραιμος και πολύ
ήρεμος – του αρέσει πολύ» Ένας παλιός φίλος από το Ναυτικό

* «Πίστεψα πως είναι ενδιαφέρων άνθρωπος, αλλά ένα είδος που είχε χαθεί
από τον κόσμο για μεγάλο χρονικό διάστημα. Σαν να βλέπεις ένα λυκάκι και να
του λες “γεια σου, γλυκούλη”» H σύζυγος του Κέρι