Mια… τρελή τρελή απόφαση

Έντονες αντιδράσεις και αρνητικά σχόλια προκάλεσε η απόφαση της Αρχής
Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα με την οποία προβάλλονται νομικά
κωλύματα στη διεξαγωγή της αυριανής ψηφοφορίας για την ανάδειξη του νέου
προέδρου του ΠΑΣΟΚ από τη βάση.

Με το επιχείρημα της παραβίασης της συνταγματικής αρχής περί μη αποκάλυψης της
ψήφου η πλειοψηφία των μελών της Αρχής απάντησε αρνητικά στην αίτηση του ΠΑΣΟΚ
με την οποία ζητούσε έγκριση για την τήρηση αρχείου προσωπικών δεδομένων των
φίλων του κόμματος που θα λάβουν μέρος στην ψηφοφορία, προκειμένου να
αποφευχθούν οι διπλοψηφίες.

Στο σκεπτικό της απόφασης που γνωστοποιήθηκε επισήμως χθες το πρωί, γίνεται
εκτενής αναφορά στις διατάξεις του N. 2472/97 όπου ορίζονται οι προϋποθέσεις
για τη συλλογή και επεξεργασία των ευαίσθητων προσωπικών δεδομένων. Στην
κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται και τα πολιτικά φρονήματα. Παρά το γεγονός
λοιπόν ότι ο νόμος εξαιρεί τα πολιτικά κόμματα από την υποχρέωση λήψης άδειας
για την επεξεργασία των ευαίσθητων δεδομένων, στην απόφαση επισημαίνεται η
εξής διάκριση: Όσον αφορά το μέρος του αρχείου που θα δημιουργηθεί για τα μέλη
του κόμματος, δεν απαιτείται προηγούμενη ενημέρωση της Αρχής για την έγκριση
της συλλογής των προσωπικών τους δεδομένων.

«Παραβίαση». Για το αρχείο ωστόσο που πρόκειται να δημιουργηθεί με τα
προσωπικά δεδομένα των φίλων οι οποίοι θα λάβουν μέρος στην ψηφοφορία, η Αρχή
έκρινε ότι αυτά αφορούν πολιτικές πεποιθήσεις, γεγονός που καθιστά τα απλά
στοιχεία ευαίσθητα. Λαμβάνοντας υπόψη το σκοπό της συλλογής των εν λόγω
στοιχείων, που είναι – όπως αναφέρεται στην απόφαση – η διευκόλυνση της
εκλογής του προέδρου από όσο το δυνατόν ευρύτερη λαϊκή βάση χωρίς να
σημειωθούν διπλοψηφίες, τα πέντε από τα επτά μέλη που έλαβαν μέρος στη
συνεδρίαση της περασμένης Πέμπτης εκτιμούν ότι η συγκεκριμένη διαδικασία
οδηγεί στην παραβίαση της συνταγματικής αρχής της μυστικότητας της ψήφου.

«Αποκάλυψη πρόθεσης ψήφου». H άποψη της πλειοψηφίας, που είχε ως
αποτέλεσμα τη μη χορήγηση της άδειας που ζητούσε το ΠΑΣΟΚ, στηρίζεται στο
ακόλουθο σκεπτικό: «H συμμετοχή στη διαδικασία εκλογής προέδρου ορισμένου
κόμματος κατά τρόπο δημόσιο συνδέεται κατά την κοινή πείρα με την αποκάλυψη
της πρόθεσης ψήφου στις επικείμενες εκλογές. H συμμετοχή αυτή μπορεί να
οδηγήσει στο συμπέρασμα ή – έστω στην εντύπωση – ιδίως σε μικρές τοπικές
κοινωνίες ότι όσοι δεν πήραν μέρος στη σχετική διαδικασία δεν προτίθενται να
ψηφίσουν κατά τις εθνικές εκλογές το συγκεκριμένο κόμμα. Υπό το πρίσμα αυτό
και ανεξαρτήτως της συγκατάθεσης των μη μελών του κόμματος να καταγραφούν στο
εν λόγω αρχείο, η σύσταση του αρχείου αυτού – έστω και για περιορισμένο
χρονικό διάστημα – δεν είναι νόμιμη. «Προστίθεται μάλιστα ότι ο επιδιωκόμενος
σκοπός της ταυτοποίησης των προσώπων που θα λάβουν μέρος στην ψηφοφορία μπορεί
να επιτευχθεί με άλλους τρόπους οι οποίοι δεν θα έχουν ως συνέπεια την
παραβίαση της συνταγματικής αρχής της μη αποκάλυψης της ψήφου.

Αντιθέτως – κατά την εκτίμηση των δύο μελών που μειοψήφησαν – η συγκρότηση του
επίμαχου αρχείου είναι απολύτως νόμιμη δεδομένου ότι οι φίλοι που θα λάβουν
μέρος στη διαδικασία θα προσέλθουν οικειοθελώς και θα δώσουν τη συγκατάθεσή
τους για τη συλλογή των στοιχείων τους. Σε ό,τι αφορά τη νομιμότητα της όλης
διαδικασίας έξι μέλη είχαν την άποψη ότι η εκλογή του νέου προέδρου του ΠΑΣΟΚ
από τη βάση δεν προσκρούει σε καμιά διάταξη, ενώ ένα μέλος υποστήριξε ότι όλες
οι κομματικές διαδικασίες που διενεργούνται κατά τη διάρκεια της προεκλογικής
περιόδου παραβιάζουν την αρχή της μυστικότητας της ψήφου.