H βοήθεια στοιχίζει ακριβά…

H τεχνολογία τούς έδωσε φωνή, κίνηση, φως. Έβγαλε πολλά άτομα με ειδικές
ανάγκες από τη σκιά του περιθωρίου, αν και στην Ελλάδα δεν είναι όλα τα
βοηθήματα διαθέσιμα, ενώ το κόστος πολλές φορές είναι απαγορευτικό.

Ο Παναγιώτης Τσίγκανος είναι τετραπληγικός, όμως μέσω της νέας τεχνολογίας έχει βρει διέξοδο και ελπίδα. Σε λίγες ημέρες θα ταξιδέψει στην Αυστραλία, προκειμένου να συμμετάσχει σε ιστιοπλοϊκούς αγώνες

Ο Παναγιώτης Τσίγκανος ταξίδεψε μέχρι τη Γερμανία για να μπορέσει να αγοράσει
το ειδικό μικρό γερανάκι που του επιτρέπει να μπει στο αυτοκίνητο. «Κόστισε
ένα εκατομμύριο, χωρίς να υπολογίσω τα έξοδα για το ταξίδι»… Ο Παναγιώτης
είναι τετραπληγικός, έπειτα από τροχαίο ατύχημα που είχε στα 20 του χρόνια. Τα
τελευταία 15 χρόνια ζει στην Ελλάδα, αντιμετωπίζει καθημερινά παντού όλες τις
δυσκολίες πρόσβασης και μετακίνησης, όμως χάρη στις νέες τεχνολογίες έχει βρει
διέξοδο, έχει ανακαλύψει τον δρόμο που συνδέει το σπίτι του με τον… πλανήτη
στην οθόνη του υπολογιστή του.

Έχει σπουδάσει βιολογία και προγραμματισμό ηλεκτρονικών υπολογιστών. «Στο
Πανεπιστήμιο Αθηνών ήρθα για πρώτη φορά σε επαφή με την τεχνολογία κι αυτό το
χρωστώ στους καθηγητές μου. Δυστυχώς όμως, όλα όσα γίνονται για τους ανάπηρους
στην Ελλάδα εντάσσονται σ’ ένα πλαίσιο ελεημοσύνης. Δύσκολα βρίσκουν συνέχεια,
δύσκολα συμπληρώνονται από την κοινωνική πολιτική», λέει ο ίδιος.

Συντροφιά. Ο υπολογιστής είναι σύντροφος. Προσπαθεί να τον χρησιμοποιεί
χωρίς ειδικά βοηθήματα. Επίσης ασχολείται με την ιστιοπλοΐα. «Με ένα τζόιστικ,
μπορώ να χειρίζομαι και το πανί και το πηδάλιο. H τεχνολογία υπάρχει. Σε ό,τι
αφορά τους υπολογιστές είναι η ίδια τεχνολογία που απευθύνεται σε όλους. Σε
ό,τι αφορά τα ειδικά μηχανήματα υποστήριξης ή βοηθήματα, αν δεν είναι
διαθέσιμα στην Ελλάδα, μπορεί κανείς να τα βρει στο Internet ή στο εξωτερικό.
Όμως όλα αυτά κοστίζουν. Και το ερώτημα είναι ποιος πληρώνει. Για τους Έλληνες
αναπήρους, οι τεχνολογίες υποστήριξης είναι απρόσιτες οικονομικά. Οι τεχνικές
υποδομές είναι καλές, χρειάζονται. Όμως απαραίτητες είναι και οι υποδομές οι
ανθρώπινες…».

Από το απλό εικονικό πληκτρολόγιο που εμφανίζεται στην οθόνη του υπολογιστή
μέχρι το ποντίκι TrackBall, το οποίο έχει μεγαλύτερη μπίλια χειρισμού και
είναι πιο εύχρηστο για ανθρώπους με κινητικά προβλήματα, η τεχνολογία έχει να
επιδείξει εκατοντάδες λύσεις που αλλάζουν ριζικά και προς το καλύτερο την
καθημερινότητα των ατόμων με ειδικές ανάγκες. Ωστόσο, οι περισσότερες (κυρίως
οι πιο εξελιγμένες) θα πρέπει να αναζητηθούν στην ευρωπαϊκή και όχι στην
ελληνική αγορά. Σχετικά απλά συστήματα και υπολογιστές με ειδικές προβλέψεις
για άτομα με προβλήματα όρασης ή ακοής υπάρχουν στην αγορά. Ειδικά για τους
ανθρώπους με προβλήματα ακοής υπάρχουν τεχνικά βοηθήματα, όπως, για
παράδειγμα, κουδούνια που αντί να χτυπούν προκαλούν όλα τα φώτα του σπιτιού να
αναβοσβήνουν ή ξυπνητήρια που συνδέονται με ειδική λάμπα δίπλα στο κρεβάτι ή
τηλέφωνα που το ηχητικό τους σήμα μετατρέπεται σε οπτικό.

H Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Το πρόβλημα της διάθεσης και του κόστους των
υποστηρικτικών τεχνολογιών ανέλαβε να αναλύσει και να αντιμετωπίσει η
Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού Έτους Ατόμων με Αναπηρίες, το
2003. Ειδική έρευνα που έχει ξεκινήσει στη Γαλλία, τη Δανία, την Ολλανδία, την
Ισπανία, την Σουηδία και τη Βρετανία, έχει μεταξύ άλλων στόχο να διερευνήσει
τη δυνατότητα της πολιτικής και της νομοθεσίας σε κάθε χώρα να ενισχύσει τη
χρήση ειδικών τεχνολογιών.

ΔΑΣΚΑΛΟΣ ΣΤΗ ΣΧΟΛΗ ΤΥΦΛΩΝ

«Διαβάζω την εφημερίδα μέσω Internet»

Ο Κώστας Μιχαλόπουλος με ένα σκάνερ κι ένα συνθεσάιζερ ήχου μπορεί μέσω του υπολογιστή επιτέλους… να δει! Διδάσκει μάλιστα και νεωτέρους του να αξιοποιούν την τεχνολογία

Με τον υπολογιστή μπροστά του, ο κόσμος φωτίστηκε ξαφνικά. Ο Κώστας
Μιχαλόπουλος τυφλώθηκε σε μεγάλη ηλικία, αφού είχε τελειώσει τη Νομική. Παρ’
όλα αυτά, σπούδασε Πληροφορική, σήμερα διδάσκει τη χρήση ηλεκτρονικών
υπολογιστών στον Φάρο Τυφλών Καλλιθέας, μπορεί πια να «διαβάζει» την εφημερίδα
μέσω Internet (στην πραγματικότητα, ακούει, τις ειδήσεις, όπως τις διαβάζει το
ειδικό συνθεσάιζερ). Μέσω του Διαδικτύου επίσης, έχει πρόσβαση στις δημόσιες
υπηρεσίες. Μπορεί να ζητήσει διάφορα έγγραφα ή πληροφορίες, χωρίς να
αναγκαστεί να βγει στον δρόμο, να περιπλανηθεί από γραφείο σε γραφείο. Το
σημαντικότερο για εκείνον: «Μπορώ πια να ξέρω αν ένα χαρτί που βρίσκω κάτω από
την πόρτα του σπιτιού μου είναι λογαριασμός, σημαντική επιστολή ή διαφήμιση
πίτσας… Το περνάω σ’ ένα σκάνερ και στη συνέχεια ο υπολογιστής μου το
διαβάζει…».

H πρόσφατη συνεργασία μεταξύ της Μονάδας Επεξεργασίας Σήματος και Βιοϊατρικής
Τεχνολογίας του Εργαστηρίου Τηλεπικοινωνιών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου
Θεσσαλονίκης με τη Microsoft έρχεται να διευκολύνει ακόμη περισσότερο τη χρήση
υπολογιστών από άτομα με προβλήματα όρασης. Το πρόγραμμα «Αίσωπος», μπορεί να
διαβάζει κείμενα γραμμένα στην ελληνική γλώσσα και χρησιμοποιείται ήδη στην
εκπαίδευση μικρών και μεγάλων στη Σχολή Τυφλών Θεσσαλονίκης.

«Εκπαιδεύονται κατά μέσον όρο 50 άτομα, άντρες και γυναίκες, ηλικίας από 8 έως
73 ετών», σημειώνει ο κ. Γιώργος Μητρόπουλος, γενικός γραμματέας στο
Διοικητικό Συμβούλιο της Σχολής Τυφλών Θεσσαλονίκης. Ο Νίκος Χατζηδάφνης,
εκπαιδευτής, είναι ενθουσιασμένος που μαθαίνει στους τυφλούς μαθητές του να
χρησιμοποιούν το Word για να γράφουν κείμενα, το Internet για να επικοινωνούν
με κόσμο, την τεχνολογία ΜΡ3 για να ακούνε μουσική.

PORTAL «ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΤΩΡΑ»

Ραντεβού για ενημέρωση και στήριξη

Το ενημερωτικό ιντερνετικό portal «Αναπηρία τώρα» (http: //www. disabled.gr),
το οποίο ξεκίνησε ο Νίκος Βουλγαρόπουλος από τη Θεσσαλονίκη, για να βρει
συμπαραστάτες σε ολόκληρη την Ελλάδα, είναι ένας ηλεκτρονικός χώρος
συνάντησης, ενημέρωσης, ανταλλαγής απόψεων των αναπήρων στη χώρα μας. Από αυτή
τη διεύθυνση στο Διαδίκτυο, πολλά πράγματα έχουν αρχίσει να αλλάζουν. Το
ελληνικό δίκτυο, όπως και τα αντίστοιχα στο εξωτερικό, φιλοδοξεί να ενισχύσει
τη θέση των ατόμων με ειδικές ανάγκες. Στόχος είναι η ανεξάρτητη διαβίωση, και
γι’ αυτό μέσω του Internet η επαφή με αντίστοιχες οργανώσεις του εξωτερικού
είναι συνεχής, όπως συνεχής είναι και η ενημέρωση για θέματα προσαρμοσμένης
τεχνολογίας, τεχνολογίας αποκατάστασης, για τη νομοθεσία, τον ακτιβισμό, την
πολιτική.

«Μη μένετε ανενεργοί», φωνάζει ο Νίκος Βουλγαρόπουλος. «Χρησιμοποιήστε την
τεχνολογία στις πιο ακραίες εκδοχές της. Δεν έχει σημασία εάν είστε έτοιμοι.
Εάν δεν είσαστε, προετοιμαστείτε, αλλά κάντε το» συμβουλεύει. Ο Νίκος
γεννήθηκε στις 14 Φεβρουαρίου 1959. Το 1983 έπεσε θύμα τροχαίου και όπως
σημειώνει ο ίδιος στο… βιογραφικό του «απέκτησα τετραπληγία ύστερα από
κάκωση νωτιαίου μυελού. Υπήρξα τυχερός. Προέρχομαι από μια σχετικά εύπορη
οικογένεια και γι’ αυτό οι γονείς μου είχαν κάποια χρήματα, αλλά και τη
διάθεση να τα ξοδέψουν ή να τα επενδύσουν για τη δική μου αποκατάσταση.
Οργανώθηκα, έμαθα την αναπηρία μου, προσπάθησα να βρω τρόπους για να υπερβώ
τις ανικανότητές μου, προσπάθησα να ανασυγκροτήσω τη ζωή μου, τον εαυτό μου
και την προσωπικότητά μου. Προσπάθησα, αλλά δεν έγιναν πολλά πράγματα. Το μόνο
που κατάφερα είναι να μην με αντιμετωπίζουν (πάντα) ως άτομο με ειδικές
ανάγκες…».

Λίστα με τα βοηθήματα

Αναλυτική λίστα με όλα τα προϊόντα υποστηρικτικής τεχνολογίας για άτομα με
ειδικές ανάγκες, τιμές και πού διατίθενται μπορεί κανείς να βρει στο Internet,
στη διεύθυνση http: //www. abledata. com/.

Επίσης, το Εργαστήριο Συγκοινωνιακής Τεχνικής του Τμήματος Πολιτικών Μηχανικών
του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, με επικεφαλής τον επίκουρο
καθηγητή Αριστοτέλη Νανιόπουλο, έχει δημιουργήσει ηλεκτρονική βάση δεδομένων,
την TELDAT (http: //hermes. civil. auth. gr/teldat/teldat. html), όπου μπορεί
κανείς να βρει περισσότερα από 400 βοηθήματα για οδηγούς με αναπηρίες.
Πρόκειται για μια ανασκόπηση κυρίως της ευρωπαϊκής αγοράς και εκεί μπορεί
κανείς να βρει περιγραφές των βοηθημάτων, φωτογραφίες, ενδεικτικές τιμές
πώλησης, διευθύνσεις κατασκευαστών και των καταστημάτων όπου διατίθενται.